“Su­per­mark­ten doen er al­les aan om ons in de lu­ren te leg­gen”

Het Belang van Limburg - - Hbvlplus - Door Ru­ben Steegen

“Wie zijn kin­de­ren in de win­kel­wa­gen zet, voor­komt een hoop el­len­de. Snoep­goed en an­de­re zoe­tig­he­den wor­den im­mers per­fect op kin­der­oog­hoog­te uit­ge­stald“

Teun van de Keu­ken

Ga nooit de deur uit zon­der bood­schap­pen­lijst­je

Be­lang­rijk­ste tip eerst: waag u nooit in een su­per­markt zon­der bood­schap­pen­lijst­je. “Wat mug­gen­spray is voor de tro­pen, is het bood­schap­pen­lijst­je voor de su­per­markt”, steekt Teun van de Keu­ken van wal. “Roe­ke­lo­ze ty­pes die het zon­der doen en spon­taan hun kar­re­tjes in­la­den met al het lek­kers dat zich aan­dient, ko­men al­tijd be­dro­gen uit.” Win­kels doen er vol­gens on­ze gids al­les aan om hun klan­ten in de lu­ren te leg­gen. Want waar de ge­mid­del­de con­su­ment voor­al zo snel mo­ge­lijk weer bui­ten wil staan met zijn bood­schap­pen, heb­ben de Car­re­fours en Col­ruyts van de­ze we­reld pre­cies het te­gen­over­ge­stel­de voor ogen. Of dacht u dat het toe­val was dat er geen klok in de su­per­markt hangt? En dat lau­we kop­je kof­fie dat u bij de Okay of Al­bert Heijn krijgt, staat er heus niet zo­maar. Het­zelf­de geldt voor de gra­tis blok­jes kaas en schijf­jes sa­la­mi: stuk voor stuk mid­del­tjes om uw be­zoek te rek­ken. “En zo slaagt de su­per­markt er­in om een zelfs een ge­haas­te klant te trans­for­me­ren tot een ont­span­nen be­zoe­ker die voor al­les open­staat.” Van­daar Teuns be­lang­rijk­ste tip: maak een bood­schap­pen­lijst­je, en hou u er ver­vol­gens ook aan. Het vergt een ij­ze­ren dis­ci­pli­ne, maar u be­spaart er han­den­vol geld mee.

Wees op uw hoe­de voor aan­bie­din­gen

Twee ko­pen, één gra­tis. Fel­ge­kleur­de stic­kers en fol­ders die kor­tin­gen uit­schreeu­wen… men­sen zijn dol op aan­bie­din­gen. “Een af­ge­prijsd pro­duct wekt meer be­geer­te op dat een ver­ge­lijk­baar item dat goed­ko­per is, maar voor de nor­ma­le prijs in de rek­ken ligt”, al­dus Teun. Gro­te kans dus dat u op het ein­de van de rit meer be­taalt voor het­zelf­de pro­duct. Wees daar­om op uw hoe­de voor pro­mo’s. “Nog zo’n door­trap­te list van de su­per­mark­ten: ze zet­ten ge­re­geld spul­len zon­der kor­ting op de plek waar nor­maal aan­bie­din­gen staan. Een vas­te klant krijgt zo ten on­rech­te een pro­mo­sig­naal en wordt ver­vol­gens aan­ge­spoord tot im­puls­aan­ko­pen.”

Ruil de win­kel­wa­gen in voor een mand­je

Wie niet van plan is veel te ko­pen, kiest best voor een mand­je in plaats van een kar. “Zo’n gro­te le­ge win­kel­wa­gen ziet er nog­al zie­lig uit, waar­door men­sen ge­neigd zijn die kar he­le­maal vol te stou­wen. Met een mand­je is dat pro­bleem er niet. Het wordt al snel te zwaar en dus ga je geen din­gen ko­pen die je niet no­dig hebt.”

Val niet in de val van ‘ver­be­ter­de re­cep­ten’

Elk zich­zelf res­pec­te­rend merk pakt om de zo­veel tijd uit met een ‘ver­be­terd re­cept’. Cho­co­pas­ta, corn­fla­kes, diep­vriespiz­za’s… als we de fa­bri­kan­ten mo­gen ge­lo­ven, komt er maar geen ein­de aan de reeks ver­be­te­rin­gen. “Voor mij is een ver­be­terd re­cept een re­cept met meer hoog­waar­di­ge mid­de­len”, zegt van de Keu­ken. “Maar dan moet je de ou­de en de nieu­we in­gre­di­ën­ten­lijst dus naast el­kaar leg­gen.” Geen klant die daar­aan be­gint, maar de Duit­se con­su­men­ten­or­ga­ni­sa­tie Ver­brau­chers­zen­tra­le houdt al sinds 2009 een da­ta­ba­se van pro­duc­ten bij. “Re­cent heb­ben ze van een hoop pro­duc­ten het ‘ver­be­ter­de re­cept’ met het ou­de ver­ge­le­ken. In veel ge­val­len bleek dat er niet méér maar mín­der hoog­waar­di­ge in­gre­di­ën­ten wer­den ge­bruikt. De be­loof­de ver­be­te­ring was in fei­te een ver­slech­te­ring.”

Ne­geer de voor­kant van de ver­pak­king

Am­bach­te­lijk, na­tuur­lijk, puur, eer­lijk, ge­zond, vers, huis­ge­maakt, tra­di­ti­o­neel, vol­gens groot­moe­ders re­cept... Het lijst­je ad­jec­tie­ven dat fa­bri­kan­ten uit hun hoed to­ve­ren om hun pro­duc­ten aan te prij­zen, is schier ein­de­loos. “Maar ei­gen­lijk be­te­ke­nen die ter­men he­le­maal niets”, stelt Teun. “Bij am­bach­te­lijk den­ken wij bij­voor­beeld dat het met de hand is ge­maakt, maar in re­a­li­teit klopt daar niets van. Die ad­jec­tie­ven staan op de ver­pak­king om een po­si­tie­ve as­so­ci­a­tie op te roe­pen.”

Teuns tip? Ne­geer de schreeu­we­ri­ge voor­kant . “Die is het do­mein van de mar­ke­ting­af­de­ling. Ei­gen­lijk schrij­ven ze daar wat ze wil­len.” Neem pit­lo­ze drui­ven. “Ie­der­een nor­maal mens zou den­ken dat pit­lo­ze drui­ven geen pit­ten be­vat­ten, maar dat is dus niet zo. Pit­loos be­te­kent dus niet dat er geen pit­ten in­zit­ten, maar wel dat ze heel klein zijn.”

Be­stu­deer de in­gre­di­ën­ten­lijst

Een tip die nauw aan­sluit bij de vo­ri­ge: neem de in­gre­di­ën­ten­lijst zorg­vul­dig door. “Ik­zelf kijk voor­al bij spek goed uit mijn dop­pen.” Veel spek­blok­jes die we in de su­per­markt ko­pen, zijn vol­gens Teun heu­se wa­ter­bom­me­tjes. “Je her­kent ze wan­neer er bij het bak­ken een flink laag vocht in de pan komt te staan. Dat spek lijkt voor­de­lig, maar ei­gen­lijk be­taal je een hoop geld voor wa­ter. Kijk daar­om naar de in­gre­di­ën­ten. Staat er bij spek­blok­jes 75% var­kens­vlees en daar­na wa­ter, dan weet je dat je een wa­ter­bom­me­tje koopt. En dan is goed­koop duur­koop.” Nog zo’n klas­sie­ker: vruch­ten­sap. “Heel veel sap is ap­pel­sap, al wordt dat zo niet ver­kocht. Tal van fa­bri­kan­ten noe­men hun drank­je naar het duur­de­re in­gre­di­ënt, ook al zit er min­der van in. Zo be­staat de fram­bo­zen­si­roop van Kar­van Ce­vi­tam voor slechts twaalf pro­cent uit fram­boos. Meer dan de helft is ap­pel­sap.”

Zet uw kin­de­ren in de kar

Wie met klei­ne kin­de­ren gaat win­ke­len, is ex­tra kwets­baar. “Mijn voor­naams­te tip voor ou­ders met jon­ge kin­de­ren? Laat ze niet vrij rond­lo­pen, maar zet ze in het stoel­tje van de win­kel­wa­gen. Die kar heb je door­gaans toch no­dig bij in­ko­pen voor het he­le ge­zin. Kin­de­ren vinden het ge­zel­lig om in de win­kel­wa­gen te zit­ten, maar het voor­komt voor­al een hoop el­len­de.” Su­per­mark­ten zet­ten snoep, koe­ken en an­de­re zoe­tig­he­den im­mers per­fect op kin­der­oog­hoog­te. “Zo­dra ze het K3-snoep heb­ben ont­dekt, is het hek van de dam. Veel kin­de­ren zul­len zeu­ren, dram­men en zich uit­ein­de­lijk hui­lend op de grond stor­ten tot ze hun zin krij­gen. Pre­cies wat de fa­bri­kant en de su­per­markt wil­len: ou­ders die toe­ge­ven aan het ge­jen­gel van hun kind. In de win­kel­wa­gen blijft al dat snoep bui­ten het zicht van de kin­de­ren.”

Pro­beer niet duur te doen

Een wij­ze le­vens­les die ook in de su­per­markt geldt: als iets te mooi lijkt om waar te zijn, is het dat meest­al ook. “Ka­vi­aar voor een eu­ro, truf­fel­olie voor een hab­be­krats…als je een duur pro­duct voor wei­nig krijgt aan­ge­bo­den, kun je be­ter twee keer na­den­ken.” Truf­fel­olie is vol­gens de au­teur een prach­tig voor­beeld van hoe we ons mas­saal la­ten be­drie­gen. “Om daad­wer­ke­lijk olie uit truf­fels te per­sen zou je 800 gram per fles no­dig heb­ben, waar­door het prijs­kaart­je rond de 5.000 eu­ro zou moe­ten uit­ko­men.” Toch gaan de fles­jes in de su­per­markt voor min­der dan vijf­tig eu­ro de deur uit. Hoe dat kan? “Door­dat er geen truf­fel in­zit. Een fa­bri­kant heeft mij toe­ver­trouwd dat voor de mees­te truf­fel­olie pe­tro­le­um wordt ge­bruikt.” Pas­ta­sau­zen waar joe­kels van truf­fels op de ver­pak­king prij­ken, zijn in het­zelf­de bed­je ziek. “Na­de­re be­stu­de­ring leert dat er 0,000001 pro­cent truf­fel in­zit. Ge­noeg om de naam aan het pro­duct te mo­gen ge­ven, maar sma­ken doe je het niet.”

Hoed u voor ‘bruin’ brood

Bruin brood is ge­zond, wit brood on­ge­zond. “Dat laat­ste klopt, het eer­ste he­laas niet”, zegt Teun. “Wie ge­zond brood wilt, moet voor vol­ko­ren kie­zen. Daar­voor wor­den he­le graan­kor­rels wor­den ge­bruikt. Al­leen is dat brood niet don­ker­bruin, maar eer­der grij­zig. Die fel brui­ne bro­den zijn in fei­te wit­te bro­den die heel erg hun best doen om ge­zond te lij­ken. Meest­al door mout­meel toe te voe­gen. Het­zelf­de met een meer­gra­nen brood. Dat is vaak niet meer dan wit brood waar voor de sier een hand­vol zaad­jes aan zijn toe­ge­voegd.”

Wees slim tij­dens de zoek­tocht naar rijp fruit

Wei­nig zo stres­se­rend als de zoek­tocht naar rijp fruit. Nie­mand wil zijn tan­den stuk­bij­ten op een steen­har­de avo­ca­do of zijn geld aan een me­li­ge wa­ter­me­loen ver­spil­len. “Voor­al dat laat­ste leidt el­ke zo­mer tot een lach­wek­kend schouw­spel waar­bij je klan­ten op de me­loe­nen ziet klop­pen. Een hol­le me­loen zou lek­ker en zoet zijn, ter­wijl een dof­fe klank moet wij­zen op een dro­ge vrucht. Klinkt aan­ne­me­lijk, maar bij mij leidt het voor­al tot twij­fel. Want wat is hol en wat is dof?”

Veel nut­ti­ger is om naar de ble­ke plek van de vrucht te kij­ken waar de me­loen op de grond heeft ge­le­gen. “Hoe don­ker­der die lig­plek, hoe lek­ker­der de me­loen. Kras­sen en on­ef­fen­he­den op de schil wij­zen trou­wens op veel­vul­di­ge be­stui­ving en ga­ran­de­ren dus zoet vrucht­vlees.” Dat avo­ca­do’s te­gen­woor­dig zo hard zijn, heb­ben we dan weer aan ons­zelf te danken. “Sinds er stic­kers met ‘ee­t­rijp’ op plak­ken, zijn klan­ten be­gin­nen knij­pen op de vruch­ten om de meest ee­t­rij­pe avo­ca­do te se­lec­te­ren. Su­per­mark­ten heb­ben zich op hun beurt te­gen dat le­ger­tje knij­pers ge­wa­pend door har­de­re avo­ca­do’s in de rek­ken te leg­gen.”

Maak u niet druk over houd­baar­heids­da­ta

Een tip waar­mee u de pla­neet én de su­per­markt een ca­deau doet. “Tot voor kort be­hoor­de ik zelf tot het groep­je men­sen dat in de win­kel naar­stig op zoek ging naar het krat­je melk met de ui­ter­ste houd­baar­heids­da­tum”, geeft van de Keu­ken toe. “En ik was lang niet de eni­ge.” Kwa­lij­ke ge­volg is dat su­per­mark­ten melk waar­van de ver­val­da­tum na­dert, niet meer kwijt­ra­ken en uit­ein­de­lijk zelfs moe­ten ver­nie­ti­gen. “Pu­re ver­spil­ling en com­pleet zin­loos. Meest­al drin­ken we ge­koch­te melk bin­nen de week op, dus waar­om heeft een con­su­ment een brik no­dig dat nog een half­jaar goed blijft?” “Ik roep ie­der­een op om wat re­lax­ter om te gaan met die da­ta . Gooi voed­sel met een ten min­ste houd­baar tot-da­tum ook niet met­een weg als het ver­val­len is, maar ruik en proef er­aan.”

Goe­de wijn be­hoeft geen krans

“Men­sen vinden het ont­zet­tend moei­lijk om goe­de wijn uit te kie­zen. Ze staan vaak lan­ge tijd en met ge­troe­bleer­de blik naar het eti­ket sta­ren, waar­na uit­ein­de­lijk luk­raak een fles wordt ge­ko­zen.” Groot­ste valkuil zijn de blin­ken­de me­dail­les waar wijn­boe­ren zo graag mee uit­pak­ken. “Er wor­den jaar­lijks tal­lo­ze wijn­con­cours ge­hou­den en bij­na ie­de­re deel­ne­mer gaat met een me­dail­le naar huis. Een fles met me­dail­le hoeft dus niet be­ter te zijn dan een­tje zon­der.” Teuns gou­den tip: pro­beer ver­schil­len­de wijn­tjes, schrijf op wat lek­ker is en laat u voor­al niet door het eti­ket lei­den.

Blijf alert tot voor­bij de kas­sa

Het groot­ste ge­vaar: aan de kas­sa. “Dat is dé plek waar de su­per­mark­ten nog één keer kun­nen toe­slaan. Ze bom­bar­de­ren de klant met cho­co­la­de­re­pen, kauw­gom­bal­len en an­de­re zoe­tig­he­den om een laat­ste im­puls­aan­koop uit te lok­ken.” Het sim­pe­le ad­vies van de au­teur: niet doen. “Wie zich het he­le su­per­markt­be­zoek sterk heeft ge­hou­den, moet het niet als­nog aan de kas­sa ver­pes­ten.”

Rest nog het eeu­wi­ge win­kel­di­lem­ma: hoe kies ik de snel­ste kas­sa? “He­laas een van de wei­ni­ge vra­gen waar ik geen zin­nig ant­woord op heb ge­von­den (lacht).

De bes­te tip lijkt mij om je voor­al niet druk te ma­ken. Ge­mid­deld staat ie­der­een waar­schijn­lijk even lang aan de kas­sa. De éne keer heb je ge­luk, de an­de­re keer pech.”

De su­per­markt­sur­vi­val­gids ver­schijnt 16 ok­to­ber, 304 blz., 20 eu­ro, Uit­ge­ve­rij Meu­len­hoff

Fo­to BELGA

Newspapers in Dutch

Newspapers from Belgium

© PressReader. All rights reserved.