Konfuzija EU i SAD-a uvela je druge igrače na Balkan

Nije pitanje da li je u pravu bio Tito sa svojim živjeti u miru, a spremati se za rat ili Alija sa svojim mirno spavajte, jer stvara se novi svijet, a Balkan ipak najvećim dijelom sam odlučuje hoće li ostati na njegovim marginama

Dani - - Okruženje -

Dobru je paralelu na početku prve emisije šeste sezone regionalnog TV serijala Okruženje povukao uvodničar, sarajevski profesor Enver Kazaz: “Josip Broz je govorio Radimo kao da će stotinu godina biti mir, a spremajmo se kao da će sutra početi rat. A, Alija Izetbegović, predsjednik Predsjedništva BiH, neposredno pred početak rata u ovoj zemlji Spavajte mirno, za rat je potrebno dvoje, rata neće biti.”

“Od tada do danas, rat na Balkanu je sa vojnog prebačen na političko polje. U BiH, podijeljenoj zemlji i potpuno podijeljenom društvu, rat je zaustavljen Dejtonskim sporazumom. Neriješeno nacionalno pitanje vri već 20 godina. Zemlja koja nije dovršena država i koja ne može da se konstituiše kao jedinstveno društvo”, kaže Kazaz.

Rat je, kaže on, s vojnog na političko polje prebačen i u Srbiji koja bi “da zadrži Kosovo, a Kosovo bi da se realizuje kao samostalna država”.

NATO sve zaokružio

“U Makedoniji jedni žele unitarnu, a drugi žele zemlju koja bi u dogledno vrijeme bila valjda federalna. U Crnoj Gori nismo ni znali koliko je jak NATO pakt. Balkan je periferija, a to znači da se na tom prostoru preklapaju interesi moćnih”, kaže Kazaz i pita: “Je li bio u pravu Tito ili Alija?”

Upravo to - raditi kao da je mir, a spremati se za rat ili mirno spavati, odnosno bezbjednosni izazovi koji postoje danas u regionu, bila je tema o kojoj su u Okruženju razgovarali profesor političkih nauka na Univerzitetu u Tirani Afrim Krasniqi, donedavni šef misije OSCE-a u BiH Jonathan Moore, bivši ministar unutrašnjih poslova Makedonije Pavle Trajanov i direktorica Centra za spoljnu politiku Srbije Aleksandra Joksimović. Zvezdana Kovač, voditeljica

Okruženja, razgovor je otvorila pitanjem da li smo bezbjednosno ugroženi? Afrim Krasniqi vjeruje da “ovo mjesto, praktično, nikada nije bilo sigurnije nego sada”.

“Odnosi između zemalja su veoma pozitivni i one koje se smatraju problematičnim nisu na onom nivou da mogu stvoriti konflikt”, kaže on.

Aleksandra Joksimović nema nikakve dileme: “Značajno smo se odmakli od devedesetih godina. Taj bezbednosni okvir potpuno drugačije izgleda u odnosu na pre, sada već gotovo, 30 godina”.

“Posljednja zemlja koja se priključila NATO-u je Crna Gora. Dakle, region je u potpunosti zaokružen u tom nekom bezbednosnom smislu NATO-om. Sve zemlje regiona imaju zajednički cilj, to je pitanje evropskih integracija i u tom kontekstu bezbednosni izazovi su, uprkos veoma oštroj retorici, prilično nacionalistički i etički obojenoj, mnogo manji nego što je to bio slučaj devedesetih godina”, kaže ona.

Ili, kako kaže Jonathan Moore u kontekstu BiH, “na međunarodnom nivou svi akteri imaju iste stavove”. U poređenju sa situacijom od prije 20 i više godina BiH je, kaže on, danas odgovorna za svoju budućnost.

Istorija nas je naučila da pojedinci u našem regionu nisu baš uvijek donosili ispravne odluke

Newspapers in Bosnian

Newspapers from Bosnia and Herzegovina

© PressReader. All rights reserved.