Arap­sko pro­lje e po­ka alo mir­nu al­ter­na­ti­vu

Poslovni Dnevnik - - Mediji&marketing -

Ne­du­go na­kon što je egi­pat­ski pred­sjed­nik Hos­ni Mu­ba­rak svrg­nut s vlas­ti, ra­di­kal­ni su se is­la­mis­ti, sa svo­jim du­gim bra­da­ma i kru­tim gle­di­šti­ma, pri­dru i l i uli nim pro­s­vje­di­ma u airu. To je br­zo po­bu­di­lo is­ti onaj za­pad­nja ki strah zbog ko­jeg su stra­ni vo e de­set­lje ima pru ali po­dr­šku bli­sko is­to nim dik­ta­to­ri­ma da e de­mo­kra­ci­ja omo­gu iti ra­di­ka lnim mus­li­ma­ni­ma do­la­zak na vlast.

No, tak­va per­cep­ci­ja, ko­ja je na apa­du još uvi­jek pri­li no ra­ši­re­na, pro­pus­ti­la je uvi­dje­ti trans or­ma­ci­ju ko­ja se odvi­ja­la. sti ti ra­di­kal­ni is­la­mis­ti, ko­ji su ne­ko pri­gr­li­li ide­olo­gi­ju zbog ko­je su od­bi­ja li su­dje­lo­va­ti u druš­tvi­ma ko­ja su sma­tra li ne­is­la mskim, uklju uju i i ono vlas­ti­to, sa­da su se pri­dru ili svo­jim su­na­rod­nja­ci­ma. Mir­no su im se pri­dru ili.

“Vje­ro­va­li smo ka­ko je na­si­lje je­di­ni put do pro­mje­ne jer su nam sva dru­ga vra­ta bi­la za­tvo­re­na”, iz­ja­vio je Ga­mal El He­la­li (49), lan jed­ne is­la mis­ti ke sku­pi­ne ko­ja je pri­je bi­la mi­li­tant­na. “ evo­lu­ci­ja je otvo­ri­la vra­ta mir­noj pro­mje­ni.”

Na sli ne su na ine i 11. ru­jan 20 01. go­di­ne, i po­kret Arap­sko pro­lje e 2011. go­di­ne po­mo­gli Ara­pi­ma mus­li­ma­ni­ma da de­fi­ni­ra­ju sli­ku o se­bi, ka­ko sa­mi­ma se­bi, ta­ko i os­tat­ku svi­je­ta.

“ ad se do­go­dio 11. ru­jan, osje aj ko­ji je bio sve­pri­su­tan je bio osje aj pa­da, nes­po­sob­nos­ti da pro­mi­je­ni­mo svoj po­lo aj”, re­kao je Amr Ham­zawy, po­li­to­log ko­ji upra­vo os­ni­va se­ku­lar­nu, li­be­ral­nu po­li­ti ki stran­ku u Egip­tu. “Ali sa­da ima­mo dru­ga iju pri u. Suo ava­mo se s iz­a­zo­vi­ma i pla amo ci­je­nu to­ga.”

Na­pa­di od 11. ruj­na dje­lo­mi­ce su bi l i na­da hnu­ti ra­di ka l nom ide­olo­gi­jom i uvje­re­njem ka ko se te­melj­ni pro­ble­mi ko­ji mu e Ara­pe i mus­li­ma­ne mo­gu ri­je­ši­ti na­pa­dom na stra­ne si­le, one ko­je podr ava­ju di kta­to­re, pro­mi u za­pad­nja ku kul­tu­ru, tla e is­lam i kva­re ci­vi­li­za­ci­ju.

Arap­sko pro­lje e tu je for­mu­lu pre­okre­nu­lo na­gla­va ke. Ara­pi sa­da ve inom mo­ti­va­ci­ju za pro­mi­ca­nje pro­mje­ne tra e unu­tra.

“Tre­nut­no je 11. ruj­na pot­pu­no ne­va an”, iz­ja­vio je Ta­mer Tan­tawi (31), me­nad er u na f tnoj in­dus­tri­ji iz Egip­ta. “Bri­nem se o mno­go va ni­jim pi­ta­nji­ma, kao što su do­ga anja u Egip­tu, re­vo­lu­ci­ja, ka­ko e iz­gle­da­ti no­vi us­tav, tko e bi­ti no­vi pred­sjed­nik. Do­ma a pi­ta­nja pos­ta la su mno­go va ni­ja od 11. ruj­na.”

sto­dob­no, po­ziv na pro­mje­nu odvi­ja se pri­mar­no pu­tem mir­nih pro­s­vje­da, što do sa­da ni­je ne­vi eno. spje­si u Egip­tu i Tu­ni­su uvje­ri­li su bar ne­ke ra­di­kal­ne is­la­mis­te da bi de­mo­krat­skom pro­ce­su tre­ba­li da­ti pri­li­ku.

“Pos­to­ji novo ot­kri­ve­no uvje­re­nje ka­ko su pro­s­vje­di, štraj­ko­vi i gra an­ska ak­tiv­nost u in­ko­vi­ti­ji od bor­be i si­le”, re­kao je Marwan She­ha­deh, stru njak za ra­di­kal­ne is­la­mis­ti ke sku­pi­ne i ide­olo­gi­ju iz Am­ma­na u or­da­nu.

On tvr­di ka­ko e po­s­lje­di­ca to­ga bi­ti sraz ide­ja iz­me u onih umje­re­nih i ra­di­ka­la ko­ju su de­set­lje - ima us­pješ­no pro­da­va li svo­ju ide­olo­gi­ju pu­bli­ci ko­joj je ona bi­la pri­mam­lji­vi­ja zbog re­pre­si­je i ne­us­pje­ha po­li­ti kog pro­ce­sa da po­tak­ne pro­mje­ne.

“Pri­mje­ri­ce, u or­da­nu do­la­zi do pro­mje­ne u miš­lje­nju i dje­lo - va nju d i ha­dis­ta sa la f is­ta, ko­ji sa­da vje­ru­ju u mir­ne pro­s­vje­de”, objas­nio je. “Pri­klju ili su se ne- ko­li­ci­ni mir­nih ak­ci­ja.”

Na mno­go je na ina Arap­sko pro­lje e odvo­ji­lo arap­ski svi­jet od sve­ga ono­ga što se iz­ro­di­lo na­kon 11. ruj­na. Pa­ra­dok­sal­no, Al- aidi­ni na­pa­di po­mo­gli su oja ati sta­tus uo ko­je­ga je elje­la pro­mi­je­ni­ti, ime su arap­skim dik­ta­to­ri­ma da­li do­volj­no pros­to­ra te su se oni mo­gli nas­ta­vi­ti os­la­nja­ti na strah i re­pre­si­ju ka­ko bi o uva­li vlas­ti­ti auto­ri­tet.

“ az­go­va­ra­mo o dva raz­li ita svi­je­ta, od ko­jih je je­dan oja ao re ime i taj­ne sus­ta­ve i dik­ta­tu­re te pos­tu­pao su­prot­no zah­tje­vi­ma de­mo­kra­ci­je i slo­bo­de”, iz­ja­vio je Ab­dul­k­ha­le Ab­dul­lah, pro­fe­sor po­li­to­lo­gi­je pri Sveu ili­štu je­di­nje­nih Arap­skih Emi­ra­ta.

“Dru­gi je zba­cio s vlas­ti dik­ta­to­re ko­ji su vla­da li de­set­lje ima i do­nio Ara­pi­ma tre­nu­tak slo­bo - de, a to je tre­nu­ta k u ko­je­mu ivi­mo.”

Mno­gi stru nja­ci se sla u ka­ko se zbog te­ro­riz­ma za­ce­men­ti­ra­la sli­ka o Ara­pi­ma kao na­sil­ni­ci­ma, te da je kod broj­nih Ara­pa to iz­a­zva­lo osje aj ne­si­gur­nos­ti i pro­ble­ma­ti nu sli­ku o se­bi.

evo­lu­ci­ja asmi­na, ti­je­kom ko­je je svrg­nut tu­ni­ski dik­ta­tor Zi­ne el-Abi­di­ne Ben Ali, te po­s­lje­di ni po­kret u ko­jem je svrg­nut pred­sjed­nik Mu­ba­rak u naj­ma­nju su ru­ku po­nu­di­li al­ter­na­tiv­nu pri u. No, jed­na­ko je zna aj­na inje­ni­ca da su ti po­pu­lar­ni us­tan­ci po­zi­tiv­no do­pri­ni­je­li sa­mo­po­uz­da­nju mno­gih lju­di u re­gi­ji jer su po­nu­di­li pro­tu­otrov za osje aj in­fe­ri­or­nos­ti i rtvo­va­nja.

“Da­nas se ne sra­mim re i da sa m Egip a nin”, ka e Am­gad Shebl (3 ), stru njak za mon­ta u zvu­ka iz aira. “Sa­da mo emo za­do­bi­ti poštovanje kao na­ci­ja.”

z taj po­rast sa mo­po­uz­da­nja ve se po­jav i lo o ek iva nje, ne sa­mo da e nji­ho­ve vla­de mo­ra­ti pos­lu­ša­ti i po­šti­va­ti nji­ho­va gle - di­šta, ve i da Za­pad mo­ra od­ba­ci­ti svo­je ste­re­oti­pe i pre­dra­su­de o nji­ma.

“Mis­lim da e pro­sje ni Za­pad­njak mo­ra­ti po­nov­no raz­mo­tri­ti svo­je ste­re­oti­pe o Ara­pi­ma”, tvr­di Alaa Al Aswany, naj­pro­da­va­ni­ji egi­pat­ski spi­sa­telj i ko­men­ta­tor druš­tve­nih zbi­va­nja. “Pri­mje­ri­ce, da su ene ko­je no­se veo bes­po­mo ne ili da ni­su sa­mos­tal­ne.”

Aswany ka e ka­ko je tek ne­dav­no, ti­je­kom jed­nog sku­pa kak­ve u airu upri­li uje sva­kog tjed­na, shva­tio da se Arap­sko pro­lje e na­la­zi na su­prot­nom kra­ju ska­le od na­pa­da 11. ruj­na. Nje­gov fran­cu­ski pre­vo­di­telj, Gilles Ga­utji­er, pri­šao mu je i re­kao: “Osa­ma bin La­den ni­je umro ju er, ubi­jen je 2 . si­je nja.”

To je bio dan po et­ka egi­pat­ske re­vo­lu­ci­je.

MOISES SAMAN ZA THE NEW YORK TIMES

Us­pje ne­na­sil­ni pro­s­vje a po­ka ao je is­la­mis­ti kim ra ika­li­ma u in­ko­vi­ti­ji put o pro­mje­ne

Newspapers in Croatian

Newspapers from Croatia

© PressReader. All rights reserved.