کتابهای ارزشمند از واپسین بازماندهی دهخدا

Amordad Weekly Newspaper - - NEWS - نویسنده چیستا پاکسرشت

محمــد دبیرســیاقی (زادهی ۵ اســفند ۸۹۲۱ خورشــیدی در قزوین) پژوهشــگر، نویسنده، ســراینده و اســتاد ادبیات فارســی و از ارکان چهارگانــهی «بنیاد لغتنامه دهخدا» و مصحح بسیاری از نوشتارهای کهن فارسی است. دبیرســیاقی پس از گذراندن دورههای دبســتان و دبیرســتان در قزوین و تهــران و گرفتن دیپلم از دارالفنون در ســال ۸۱۳۱ خورشیدی دکترای ادبیات فارســی خود را از دانشگاه تهران در سال ۴۲۳۱ دریافــت کرد. او در ســال ۵۲۳۱ هموند (:عضو) انجمن ایرانشناسی شد. آنگاه به استادی در دانشگاه تهران و نیز دانشگاههای چین و مصر پرداخت. دبیرسیاقی تا سال ۳۵۳۱ که بازنشسته شــد در اســتخدام وزارت دارایی بــود. او میان ســالهای ۶۲۳۱ تا ۴۳۳۱ در گردآوری لغتنامه با علیاکبر دهخدا همکاری داشــت. از آن پس، همکاری او با سازمان لغتنامه تا سال ۹۵۳۱ - که این آفرینه (:اثر) به پایان رسید - پی گرفته شد. دبیرســیاقی نزدیک به ۰۸ نوشتار ادبی و تاریخی را تصحیــح و چاپ کرده اســت، که میتوان به برگردان روایتگونهی شاهنامهی فردوسی به نثر، بیاناالدیان، پادشاهی خسرو پرویز، پنجاه لطیفه از عبید زاکانی، پیشاهنگان شعر پارسی، تاریخچهی فرهنگ و مدارس سرزمین قزوین، تذکرهالملوک، داســتان بهرام چوبینــه، داســتانهای چینی و داستانهای امثال چینی، دیوان دهخدا، رگ رگی از آب شیرین و آب شــور، رهآورد سفر (گزیدهی سفرنامهی ناصرخسرو)، رهآورد حکمت، سفرنامهی حکیم خســرو قبادیانی مروزی، سفرنامهی مکه، شاهنامهی حکیم ابوالقاســم فردوسی، گزیدهی امثال و حکــم، گزیدهی تاریخ بیهقی، گفتارهای آموزنده و دالویز، لغتنامهی فارســی، مجموعه مقاالت عباس اقبال آشــتیانی، مقاالت دهخدا، کلمات قصار و ابیات آبدار اشاره کرد. کتاب «برگردان روایتگونه شــاهنامه فردوسی به نثر» نوشــتهی زندهیاد دبیرسیاقی است. روایتهای شــیرین و ارزشمند شاهنامه در این کتاب با زبان شــیوا به نثر کشیده شده است. ترتیب داستانهای آوردهشده در این کتاب به ترتیب شاهنامه است. فصل نخست کتــاب به زندگینامهی فردوســی پرداخته اســت. در بخشهای بعدی کتــاب در هر فصل یک داســتان از شاهنامه تعریف شده است. از ویژگیهای مهم این کتاب آن است که چامهها (:اشــعار) واژهبــهواژه برگردانده نشدهاند که مایهی گیجی خواننده شود بلکه کوتاه و ســاده با دربرگرفتن همهی نکتهها نوشته شده اســت. این کتاب به واسطهی قالب روایتگونــهاش در برقراری ارتباط با خوانندگان گستردهتر موفق است. پشــتوانهی ادبــی و پربار دبیرســیاقی به نوشتارهای کهن فارسی اعتبار درونمایهی این کتاب را چند برابر کرده است. بر کسی از ارزش، اهمیت و سهم شاهنامهی فردوسی بر ادبیات ایرانزمین پوشیده نیست. شاهنامه بنمایهی (:منبع) غنی از افسانهها، استورهها، فرهنــگ و تاریخ ایران تا ســدهی چهارم هجری مهی (:قمری) است. برای بسیاری از مردم خواندن این آفرینه به نثر، که یکی از برجستهترین سرودههای حماسی جهان اســت، بسیار ســادهتر از درک داستانهای شاهنامه در قالب چامه است.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.