سنگینی ق گناهیمگترهاانی بازار یکاموپ یورا رتکروچهدع بواملر یتمی دعیوینشکننندرخ دلارآزاد

Asre Ertebat - - بازار -

در سالهای اخیر نوسانات نرخ دلار آزاد بهکلی وضعیت بازار کامپیوتر را بههم ریخته است. بازار کامپیوتر ایران از یکسو با گرانی کالا و کاهش شدید تقاضا و از سوی دیگر با مشکلاتی چون رشد قاچاق و خروج سرمایه و نیرو مواجه شده است. نکته قابل توجه اینجاست با وجود اینکه برخی مسایل مانند اتخاذ تصمیمهای ناگهانی و غیرمنطقی برای بازار و همچنین وضع قوانین وارداتی ســختگیرانه درســت بهاندازه تشدید نوســانات نرخ دلار آزاد در وخامــت اوضاع بــازار کامپیوتر تاثیرگذار بوده است، اما همچنان بســیاری از فعالان صنف آیتی و حتی کارشناســان، مســوولیت آن را متوجه گرانی دلار ميدانند. کارشناسان معتقدند مجموعه دلایلی در کنار نوسانات نرخ دلار آزاد در بهوجود آمدن این وضعیت ناخوشایند در بازار دخیل بوده اســت؛ عواملی که البته تا حدودی به نوسانات نرخ دلار وابسته اســت ولی بهدلیل عمومی نبودن آنها و عدم مواجهه گروههای خریدار و حتی برخی از گروههای فروشگاهی با آنها از نظرها دور ماندهاند؛ مســایلی که فقط گروه واردکننده و تا حدودی فروشندگان با آن روبهرو هستند. به گفته کارشناسان، اهمیت رفع و رجوع برخی از موضوعات در حدی است که حتی اگر نرخ دلار در حد مورد نظر و مطلوب نیز کاهش یابد، باز هم شاهد تداوم روند صعودی قیمتها یا حداقل ثبات آن در بازار نخواهیم بود.

گرانی دلار و درهم آزاد شکی نیست که نوسانات نرخ ارز که طی سالهای گذشته جان فعالان بازار را به لب رسانده و موجب خروج سرمایه و نیروی بسیاری از بازارهای کامپیوتر ایران شده است، یکی از مهمترین عوامل گرانی کالاهای کامپیوتری است. تایید این موضوع به این معنی نیســت که مسوولیت گرانی کالاهای کامپیوتری را بر دوش گرانی دلار بیندازیم و از سایر مسایل غافل شویم؛ عواملی که بیشتر واردکننده و عرضهکننده عمده با آن مواجه هستند و از نظر خریدار دور میمانند. رشد هزینههای حملونقل، اعمال تغییرات تعرفهای و رشــد نرخ تورم، افزایش مالیات و ... تنها برخی از مسایلی هستند که بر روند قیمتها در بازار کامپیوتر تاثیر میگذارند. به گفته کارشناسان، تاثیر عوامل حاشیهای تاثیرگذار بر روند قیمتها در بازار کامپیوتر، بر وضعیت بــازار حتی تا مدتها پس از ثبات یا حتی کاهش نرخ دلار آزاد باقی است. برخی از کارشناسان و فعالان بازار اعلام کردهاند که ممکن است جبران اتفاقاتی که طی سالهای اخیر در بازار رخ داده است، حدود دو سال زمان بخواهد. یک واردکننده کالاهای کامپیوتــری در این زمینه میگوید: این یک حقیقت است که قیمتها در بازار تحت تاثیر شدید نرخ دلار، آنهــم از نوع آزاد بهروز یا درهم قــرار دارند. وقتی واردکننده کالا را بــا درهم یک هزار و 30 تــا یک هزار و 40 تومانی وارد میکند نباید قیمت کالا را با زمانی که نرخ درهم 350 تا 400 تومان بود، مقایسه کرد. وی افزود: در شرایط فعلی تمام فروشندگان، کالاها را بهصورت چکی از واردکننده خریداری میکنند و باید از عهده تعهدات اعتباری خود برآیند، به همین دلیــل ناچارند قیمتگذاری خاص روی کالاها داشته باشند! به گفته این واردکننده، اینگونه نیست که با کاهش نرخ دلار تصور کنیم همه مشکلات بازار حل ميشود. حقیقت این است که بازار با مشکلات بسیار زیادی مواجه است که برای رفع آنها باید تصمیمهای جدی گرفت.

حوالههای نقدی و مدتدار

پروســه ثبت ســفارش و واردات کالا و همچنین شیوههای پرداختی که میان واردکننده ایرانی و فروشــنده واسطه رایج است، از عوامل تاثیرگذار روی قیمتها در بازار کامپیوتر است. به گفته کارشناسان، به صورت کلی واسطه های اماراتی بر روند قیمت ها در بازار ایران بســیار تاثیرگذار هستند؛ زیرا کافی است آنها یک روز تصمیم بگیرند که نرخ کالاها را در حد ناچیزی افزایش دهند یا اینکه کالا را یک روز دیرتر به ایران ارسال کنند. این تصمیمها نتایج ناخوشــایندی در بازار ایران ميگذارد. از سویی گاه و بیگاه اخباری در رابطه با مسدود شدن حسابهای تجار ایرانی در امارات و ســایر کشــورها بهگوش میرسد که اینها نشاندهنده فضای پرخطر فعالیت تجار ایرانی در حوزه آیتی است. به گفته یک واردکننده، شــیوه معامله میان تجــار ایرانی و اماراتیها از مسایلی اســت که بر روند قیمتها در بازار ایران تاثیر میگذارد. به گفتــه وی، در حال حاضر شــیوه معاملاتــی که میان واردکننده، فروشــنده، واســطه در کشــور واسط اعمال میشود، بهصورت ارایه حواله است که همین شیوه پرداخت حواله عامل مهمــی در روند قیمتگذاری در بازار اســت. موســوی، واردکننده کالاهای کامپیوتری، در این زمینه میگوید: در حال حاضر واردکنندگان به شیوه های نقدی، دومرحلهای و ســهمرحلهای حوالههای خــود را پرداخت می کنند. در صورتی که پرداخــت به صورت نقدی صور ت گیرد، واردکننده از جایزه تخفیف یک تا دو درصدی )بسته به حجم خرید( برخوردار میشود. در چنین شــرایطی واردکنندهای که خرید را نقدی داشــته است، کالاها را با احتساب دو درصد تخفیف با قیمت ارزانتر از رقبا به بازار عرضه کرده و موجب بههم خوردن تعادل قیمت در بازار میشود. یکی دیگر از فعالان صنفی در این زمینه میگوید: در شرایط فعلی بهدلیل کاهش نقدینگی فعالان صنفی، بیشتر خریدها بهصورت پرداختهای دو تا سه مرحلهای انجام میشود؛ زیرا در حال حاضر با مشکل نوسانات نرخ ارز مواجه هستیم. یک پخشکننده لپتاپ هم در اینباره میگوید، شیوه مرسوم این است که واردکنندگان بزرگ یک بخشی از خرید را نقدی و بخشــی را با ارایه حواله مدتدار خریداری میکنند. به این ترتیب کالایی را که نقد خریدهاند بهفروش میرسانند تا بتوانند ظرف پنج تا 45 روز پرداختهای مدتدار را نیز تسویه کنند.

اعمال تغییرات تعرفهای

هر ســال با فرا رسیدن ســال کاری جدید، دولت تعرفههای جدیدی برای واردات کالاها در نظــر میگیرد که این تعیین تعرفه با لحاظ کردن مواردی چون تولیدات داخلی و ... صورت میگیرد. امسال تغییرات تعرفهای در حد چندانی نبود، ولی سال گذشته افزایش تعرفــه واردات نوتبوک و تبلــت و برخی تجهیزات کامپیوتری موجب اعتراض واردکنندگان شد. علاوه بر این موضوع، رشد هزینههای حملونقل، رشد هزینه تست استاندارد کالا و هزینههایی از این دست بر روند قیمتها در بازار کامپیوتر ایران تاثیر میگذارد.

سایر موارد

علاوه بر موارد ذکرشــده، عوامل دیگری که بیشتر داخلی هستند و به قول کارشناســان از تصمیم گیری های بدون بررسی و کارشناسیشده نشــأت ميگیرند، بر روند قیمت و در کل شــرایط بازار تاثیرگذارند. تغییــرات گاه و بیگاه تعرفهها، افزایش هزینههای گمرکی، ارایه و اجرای ضربتی طرح هایی برای ســاماندهی بازار خدمات پس از فروش و مبارزه با قاچاق کالا و... همه و همه روی روند قیمت ها در بازار تاثیر می گذارند.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.