جشن اتلاف منابعدولتی به نام استارتآپها

Asre Ertebat - - صفحه اول - • • • • • • عباس پورخصاليان • • • • • • • • • technology • • data( http://itanalyze.com datum Mainstream data dare datum datum ‪The term data“suggests something that is‬ ‪both given and that imposes itself‬ ‪data object‬ http://bit.ly/

روز جمعــه نوزدهــم آبــان 96، روز جهانی علم بــود و روز چهارشــنبه 24 آبان 96 نيز، روز جهانی فلسفه است. به اين مناســبتها، يادداشــت اين هفته )هفته چهارم آبان 96( را به توضيحــی مختصر در باب دو ارمغان بــزرگ فناوریهای اطلاعات و ارتباطات اختصــاص میدهم: يعنی توضيحی در مورد «علم دادهشناسی » و « فلسفه داده ». بديهی اســت كه نه اين هفتهنامه، نشــريهای علمی/فلسفی است و نه نگارنده قادر است به ژرفای اين دو ارمغان عصر فاوا بپردازد، بلکه در صلاحيت خوانندگان فرهيخته، فرهنگستان علوم، اعضای انجمن حکمت و فلسفه ايران، موسسه پژوهشی حکمت و فلســفه ايران به علاوه وزارتخانههــای عتف و فاوا است كه:

در بزرگداشــت اين دو رويداد، همزمان و هماهنگ با ساير اعضای يونسکو، مطالعه، تفحص و اقدام مناسب كنند، در گرامیداشت انديشمندان اين دو حوزه بکوشند، دفاتری دائمی يا نيمهدائمی برای ترويج فلسفه داده و توسعه دانشهای دادهشناسی در كشور بگشايند،

زيربنای حقوقــی و قانونی انضمام دانش هــای حاصل از ديدگاههــای نظری و كاربــردی اين دو حــوزه مطالعاتی را فراهمآورند،

از خدمات آنها در بهکرد مديريتهای اكوسيستم دادههای حياتی كشور بهرهبرداری كنند و

روبنایهای بههمريخته مديريتهای مربوط و ساختارهای كنونی جامعه اطلاعات كشور را سروسامان دهند.

فكرآوردهای عصر فاوا

عصر فناوری اطلاعات و ارتباطات فقط دستاوردهای كاربردی و افزارههای بازاریِ دورانساز نداشت و ندارد؛ بلکه دو ارمغان فکری/آكادميك يا دو «فکرآورد» بزرگ نيز به همراه داشت و دارد: علم دادهشناسی و فلسفه داده. علم دادهشناسی، چون علم است؛ آيندهنگر است و به چرايی تاثير و تاثر عناصر تشــکيلدهنده زيســتبوم يا اكوسيستم دادهها بر يکديگر و بر روندهای آينده آن میپردازد. فلســفه داده، نيز چون فلسفه اســت، اكنوننگرِ گذشتهمبنا است. گذشتهمبنا اســت، چون بر درك پويايیها و روندهای گذشته اكوسيســتم داده تکيه دارد. و اكنوننگر است، چون بهمنظور توصيف عقلانی واقعيت فيزيکی، سايبری، اجتماعی فعلی و درك وضعيت كنونی آنها، فرايندها و روندهای گذشته اكوسيستم داده را در جوامع بشری مطالعه میكند. به عبارت ديگر: فلســفه داده، بازتاب مفهومی هستی كنونی جامعه اطلاعات در ذهن پرسشگر و فيلسوف داده است، كسی كه میكوشد به چيستی مقولات ذهنی مرتبط با دادههای موجود در جامعه اطلاعات پاسخ دهد و )به بيان تمثيلی:( مصالح و ملات و طرح ساختمان و ســاختار بنای رفيع جامعه اطلاعات را به دست معاصران و مهندسان آن بسپارد؛ اما، علم و عالم دادهشناسی، روی چيستی مفاهيم و مقولات مرتبط با دادههای موجــود در جامعه اطلاعات كار نمیكند، بلکه دادهشــناس، مفاهيم و مقولات مرتبط را از فلســفه و فيلسوف داده )يا فيلسوف اطلاعات( وام میگيرد تا سپس:

بــه چرايی رويکردهــای احتمالــی، ســناريوهای آتی و سازوكارهای توسعه جامعه اطلاعات، جامعه دانش و جامعه خرد بپردازد،

از ايــن رهگــذر، بــه فرايندهــای تصميم ســازی و تصميم گيری های مديران جامعه، مبنای مســتحکم علمی ببخشد و

اكوسيســتم های طبيعی و مصنوعی را از آثار ســوء بازار مصرف برهاند. اين دو حوزه آكادميك )فلســفه داده و علم دادهشناســی( مستقل از هم ولی مکمل يکديگرند. ماجد يا بهوجودآورنده اين دو حوزه )و نه تنها اين دو حوزه بلکه ماجد عرصه هنر نيز( فناوری است:

پسپريروز: فناوری حمله و دفاع؛ پريروز: فناوری كشاورزی و صنعت؛ ديروز: فناوریهای اطلاعات و ارتباطات؛ و امروز : «فناوری داده .» )برای مطالعه بيشــتر در مورد اولويت فنــاوری بر هنر، علم، فلســفه و تمام تمدن بشری؛ رجوع شــود به كتاب «فلسفه تکنولوژی» با مقالاتــی از: مارتين هايدگــر، دُن آيدی، يان هکينگ، تامس كوون و دونالد مکنزی؛ نشر مركز؛ چاپ پنجم؛ ترجمه دكتر شاپور اعتماد، استاد فلسفه و علم سايبرنتيك.( همچنين درخصوص پيشــرفتهای «فناوری داده»

) رجوع كنيد به گارتنر! دو مناسبت هفته جاری )هفته پايانی ماه نوامبر هر سال( اعضای سازمان يونســکو در هفته پايانی نوامبر هر سال، دو مناسبت جهانی را گرامی میدارند:

روزجهانی علم )كه امسال مصادف است با روز جمعه نوزدهم آبان 96 ( و

روز جهانی فلسفه )كه امســال مصادف است با چهارشنبه 24 آبان 96.) بســياری از كشــورها، به مناســبت روزهای جهانی علم و فلسفه، هفته علم و فلسفه را جشن میگيرند؛ مراسمی برای بزرگداشت انديشمندان زنده و درگذشته اين دو حوزه برگزار میكنند و به ترويج رهنگاشت علمی خود میپردازند. در ايران نيز كتابخانه ملی حسينيه ارشاد چند سالی است كه به همت گروهی از دانشگاهيان و صنعتگران در بخش و بازار فاوای كشور روی دو حوزه علم دادهشناسی و فلسفه داده )و علم اطلاعات و فلسفه اطلاعات( متمركز شدهاند، اما نگاهشان به اين دو حوزه، بيشتر و عمدتا از زاويه ديد فناوری اطلاعات است، يعنی از جنبه چگونگی اســتفاده از دستاوردهای فاوا برای مديريت بهينه اكوسيســتم دادهها در جامعه اطلاعات مدرن. )در زمينه فعاليتهای گذشته اين گروه، تاكنون چند مقاله در هفتهنامه عصر ارتباط به چاپ رســيده است. براي مشاهده اين مقالات، رجوع شود به بخش جستوجو در سايت عصرارتباطووبگاه )/ در دانشــکدههای فلســفه و حقــوق در ايــران و در مراكز پژوهشهای حکمت و فلســفه ما، كار روی علم دادهشناسی و فلسفه داده، يا نمیشود يا جريان اصلی و نيست، و مانند ســاير زمينههای علوم انسانی و اجتماعی ما، آثاری برجسته توليد نمیشود! توصيه من به برگزاركنندگان سلسله جلسات علم دادهشناسی و فلسفهاطلاعات در كتابخانه ملی حسينيهارشاد، ايناست كه در برهوتی كه شما را تنهابه حال خودتان رها كردهاند، از مناسبتهای روز جهانی علم و روز جهانی فلسفه غافل نباشيد و از آن استفاده كرده، به معرفیاين دو حوزه در جامعه و بهترويج پرسشگریاز آنها در دانشگاهها، به اميد بسيج منابع عمومی و بهمنظور گردآوری عِده و عُده برای حل مسايل مرتبط جامعه اطلاعات كشور )اين خرابآباد بیهويت( بپردازيد.

داده چیست؟

پيشرفت فناوریهای ديجيتالی، هنر ديجيتالی، فلسفه داده و علم دادهشناســی همه منوطاند به بازپرسش و دادن پاسخ مجددبهچيستیداده)بهلاتين: وجمعآن: .) میدانيم كه فارسی، و البته فارسی ميانه يا پهلوی، زندهترين زبان قديمی جهان اســت، بســيار قديمیتر از لاتين؛ و اگر لاتينیها تا حدود 16 قرن پيــش، از آن، تنها بهعنوان ماضی فعل (با تلفظ «داره») استفاده میكردند و تازه در قرن 18 ميلادی، هنگامی كه ديگر زبــان لاتين را ملتی صحبت نمیكردند و فقط مورد استفاده دانشمندان بود، دانشمندان آمدند رابهمعنیهرآنچهعطاشــدهپذيرفتند،اما ايرانیها بيش از 2 هزار سال پيشتر از اروپاييان، از واژه «داده» دركی كلی و دينی/فلسفی داشــتند و نه تنها همه چيزهای مادی و معنوی را داده دادار میدانســتند؛ بلکه معتقد بودند كه دادار پيش از هرچيــز، عمری معين به هر شــيیء داده، لذا داد و داده هم به معنی عدد و زمان عمرِ دادهشــده تلقی میشــد و نيز به معنای حق و عدل بــه كار میرفت )و هنوز نيز به همين معنا در فارســی بهكار مــیرود(؛ برای مثال در «بامداد» و «پيشداديان»، منظور از «داد»، زمان است؛ و در «دادگستری»، حق و عدل. دادهو درزبانهــایاروپايی،امــروزههمكاربرد برونزبانی دارد، يعنی گويای هر آنچــه «دادار» آفريده و به ما داده است، میباشــد و هم دارای كاربرد درونزبانی است، زيرا بهطور شفاف، نماينده معنی خود است. )به عبارت ديگر: ”

) اما برای آن كه داده به معنی علم دادهشناسی درك شود، بايد توجه داشت كه اگر اطلاعات را شيیءِ داده يا در نظر بگيريم، داده، بهمثابه اتم تشــکيلدهنده اين شيیء مثالی است. يا اگر زيستبومهای آبی )متکی بر آب( را در نظر بگيريم، نسبت داده به يك اكوسيستم ديجيتالی، مثل نسبت آب به زيستبوم آبیاست، يعنی داده، مايه پايداری يا )در صورت خطا در مديريت اكوسيستم ديجيتالی( دليل فروپاشی سامانهها است. به عبارت ديگر: داده، جريان داده، چرخه حيات داده، سوختوســاز داده، تبادل دادهها در فضای تعامــلات و تراكنشهای اجزای فنی با اجزایاجتماعی دراكوسيستم ديجيتالی، وامثالهم... ضامن حيات و بقا، و رشد و بالندگیاكوسيستماست. در پايان توصيه میشود به نشانی مراجعه كنيد و از سخنرانیهای اجلاس مديريت اكوسيستم داده كه در تاريخ 7/13/96 در حســينيه ارشاد تهران برگزار شد، استفاده كنيد.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.