کلید کاهش مصرف انرژی

Elm va Sanat Rooz - - برق و انرژی های نو -

چنــد دهــه اســت کــه بــه دلیــل اســتفاده بیــش از حــد از ســوختهای فسـیلی و منابـع انـرژی رو بـه پایـان جهـان، بشـر بـه اسـتفاده از انرژیهـای نــو و بیــش از همــه انــرژی خورشــیدی روی آورده اســت. اســتفاده از سـلولها و صفحـات خورشـیدی اکنـون جایگزیـن بسـیاری از منابـع تأمیـن انـرژی شـده اسـت. نـور خورشـید نیـز بـه تنهایـی میتوانـد منبـع مناسـبی بــرای تأمیــن نــور مکانهــای سرپوشــیده باشــد.

اســتفاده از لولههــای نــوری بــرای هدایــت نــور خورشــید بــه ســمت مکانهایـی کـه فضـای بـاز یـا پنجـره کافـی ندارنـد، فنـاوری نوپایـی بـرای انتقـال نـور بـه شـمار مـیرود. موقعیـت جغرافیایـی کشـور مـا نیـز شـرایط مناسـبی بـرای دریافـت نـور خورشـید دارد و ایـن یـک توانایـی بالقـوه بـرای بهرهگیــری از ایــن منبــع انــرژی رایــگان و تجدیدپذیــر اســت.

معمــاری ســنتی کشــور مــا از گذشــته در مناطــق مختلــف بــا توجــه بــه شــرایط اقلیمــی طراحــی و ســاخته شــده اســت. اســتفاده از بادگیرهــا در شــهرهایی مثــل یــزد و طراحــی ســازههای ســنگی، کاهگلــی، خشــتی یــا آجــری بــه فراخــور شــرایط منطقــه جغرافیایــی نمونههایــی از اهمیــت دادن بـه عوامـل اقلیمـی اسـت. نورپـردازی نیـز در معمـاری سـنتی ایـران نقـش تأثیرگـذاری داشـته اسـت و خانههـا از حداکثـر میـزان نـور بـا توجـه بــه شــرایط ســازه بهــره میبردنــد. معمــاران ســنتی ایــران راهکارهــای مناســب بــرای کنتــرل و هدایــت نــور طبیعــی داخــل فضاهــای سربســته را تعبیــه میکردنــد کــه بــه عنــوان مثــال میتــوان بــه ارســیها، پنجرههــا و روزنههــای دیگــر بــرای دریافــت نــور خورشــید اشــاره کــرد. در بناهــای معمـاری سـنتی عـلاوه بـر تأمیـن نـور مناسـب محیـط، از ورود نـور مزاحـم نیــز جلوگیــری میشــد، بــه طــوری کــه در برخــی عمارتهــای قدیمــی، اتـاق زمسـتانه و تابسـتانه بـا پنجرههایـی متناسـب دریافـت نـور خورشـید در هــر فصــل وجــود داشــت. در زمســتان کــه خورشــید مایــل میتابــد و پرتوهــای نــور بلنــد تابــش میکنــد، پنجرههــای وســیعتر میتوانــد نــور بیشــتری دریافــت کنــد و فضــای اتــاق را بخوبــی روشــن و گــرم کنــد. امــا پرتوهـای عمـودی خورشـید در تابسـتان میتوانـد نـور مزاحـم ایجـاد کنـد و پنجرههــای کوچکتــر در اتاقهــای تابســتانه بــا معمــاری خاصــی کنــار یکدیگـر قـرار میگیرنـد تـا فضـای اتـاق بیـش از حـد گـرم نشـود. همچنیـن اسـتفاده از نـور در معمـاری سـنتی سـادهترین مصالـح را بـه عناصـر زیبایـی و بــاارزش بنــا تبدیــل میکنــد.

اکنـون کـه بـه دلیـل شـیوههای نویـن معمـاری و محدودیـت فضاهـای ش ـهری ام ـکان اس ـتفاده از پنجرهه ـای ب ـزرگ و دیگ ـر روشه ـای نورگی ـری وجـود نـدارد، فناوریهـای جدیـد بـرای اسـتفاده از حداکثـر روشـنایی روز بــه کار گرفتــه میشــود. لولههــای نــوری از فناوریهــای قابــل اســتفاده در معمـاری مـدرن اسـت کـه در فضاهـای کوچـک و تاریـک کاربـرد دارد و نـور طبیع ـی ب ـه محی ـط میبخش ـد.

لولههـای نـوری ‪)Light Pipe(‬ فنـاوری نویـن انتقـال نـور طبیعـی داخل فضاهـای مختلـف اسـت. سیسـتم لولههـای نـوری از یـک جمعکننـده نـور، بخـش انتقـال و بخـش انتشـاردهنده نـور تشـکیل شـده اسـت. اسـتفاده از ایـن سیسـتم عـلاوه بـر صرفهجویـی در مصـرف انـرژی، بـه کاهـش هزینههـا کمــک میکنــد و تــا حــدی از ایجــاد آلودگــی نــوری جلوگیــری میکنــد. در ایـن فنـاوری میتـوان بـا بهرهگیـری از معمـاری سـاختمانها و بهکارگیـری عناصـر سـاده، نـور خورشـید را بخوبـی بـه فضاهـای سربسـته منتقـل کـرد. بــه شــکلی کــه نــور در مســیر نیــز اتــلاف انــرژی نداشــته باشــد. البتــه ایــن لولههـا بایـد بیشـترین بازتـاب ممکـن را داشـته باشـند تـا اتـلاف انـرژی بـه حداق ـل برس ـد. در ای ـن سیس ـتم انتق ـال ن ـور ی ـک جمعکنن ـده در جاهای ـی مثـل روی پشـت بـام، بیـرون تونلهـای شـهری و ... نصـب میشـود و نـور متمرکــز شــده را دریافــت میکنــد. ســپس بــا کمــک فنــاوری پیشــرفته و انعـکاس در طـول مسـیر، نـور بـه نواحـی تاریـک منتقـل میشـود. هدایـت و توزیـع نـور طبیعـی بـه مناطـق مختلـف یـک فضـای بسـته بـه شـکلی اسـت کـه نـور یکنواخـت در فضـا پخـش شـود.

آلودگـی نـوری، معضـل امـروز شـهرهای بـزرگ اسـت کـه باعـث ایجـاد اثــرات نامطلــوب روی موجــودات زنــده محیــط شــهری میشــود. یکــی از راهکارهــای کاهــش آلودگــی نــوری، بهینهســازی و طراحــی دوبــاره منابــع روشـنایی مصنوعـی در فضاهـای بـاز و بسـته اسـت. دسـتیابی بـه الگوهـای طراحــی هوشــمندانه منابــع روشــنایی عــلاوه بــر صرفهجویــی در انــرژی و هزینــه، آلودگــی نــوری شــهر را کاهــش میدهــد. اســتفاده از منابــع روشـنایی بـا پخـش نـور وسـیع یـا زاویـه بـاز از عوامـل بـروز آلودگـی نـوری در محیطهـای شـهری اسـت. اسـتفاده از لولههـای نـوری عـلاوه بـر انتقـال ن ـور طبیع ـی بــه محیطه ـای داخل ـی، میتوان ـد ن ـور مصنوع ـی را ب ـه ش ـکل صحی ـح و ب ـدون ات ـلاف ان ـرژی ب ـه قس ـمتی ک ـه نی ـاز ب ـه دریاف ـت ن ـور دارد، انتقـال دهـد. بهایـن ترتیـب پرتوهـای نـور تابـش هـدفدار خواهنـد داشـت و ب ـا زاوی ـه مناس ـب فض ـا را روش ـن خواه ـد ک ـرد.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.