گوهر کمیاب خرد و آزادی

Ettelaat Hekmat va Marefat - - گزارش -

عزت اهلل فوالدوند در نشست رونمایی از »کتاب ارج نامه استاد عزت اهلل فوالدوند« که در خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار شد، سخنرانی خود را ارائه کرد و گفت: این جلسه به مناسبت رونمایی از کتابی منعقد شده است که انتشارات مینوی خرد با عنوان در جستجوی خرد و آزادی که اشاره به تالش های اینجانب دارد، منتشر کرده است. اعتقاد راسخ من همواره در سراسر عمر بر این بوده که هیچ کوشش بشری همسنگ تالش برای دستیابی به این دوگوهر کمیاب )خرد و آزادی( نبوده و نیست. اما از بازیهای چرخ اینکه اغلب حاصلی که از آن تالشهای بیدریغ به دست آمده عکس مقصود اصلی بوده است و درختی که با آن همه امید و آرزو کاشته شده میوه تلخ به بار آورده است. خرد به نابخردی بدل گشته و آزادی به بندگی تغییر ماهیت داده است.

وی در ادامه گفت: به نظر میرسد در این راه نیز مانند دیگر نامرادیهای آدمی علل متعدد وجود داشته، اما شاید بیش از همه علت شکست گزینش وسائل و راههای نادرست برای حصول مقصود بوده است. یعنی درست در جایی که بیش از هروقت به خردمندی نیاز وجود داشته است. از خرد میتوان همچنین به دانایی تعبیر کرد و از بیخردي به نادانی، اما این معادله همه جا درست درنمیآید. افرادی بودهاند و هستند که الف دانستن زدهاند، یعنی اطالعات فراوان داشتهاند، اما خردمندانه عمل نکردهاند. بیاطالعی به یقین به زیان میانجامد و اطالعات شرط الزم و مایه کار است، اما شرط کافی نیست. آنچه انبوه اطالعات را از اعتبار میاندازد گزینشی عمل کردن است. فوالدوند افزود: اگر هرآنچه که به مذاقمان خوش آمد، پایه قرار دهیم بیگمان خطا خواهیم کرد. دلیل این امر که شاید از شدت وضوح اغلب به چشم نمیآید روشن است. همه میدانیم یا باید بدانیم که هیچ کس به تنهایی قادر به فهم کل واقعیت عینی جهان نیست. زیرا جهان همواره فقط در یک چشمانداز به او نمایانده شده است. این چشمانداز تعین کننده یا متناظر با نقطه دید و نظرگاه او در جهان است. وی همچنین در بخش دیگری از سخنانش گفت:

عقل است که چراغ راه زندگی است و سرپیچی از آن آینده را تیره و تار میکند. اما هر چه در ستایش عقل بگوئیم باز می بینیم پهنهای پهناور و پرراز نگفته مانده و آن قلمرو دل است و عشق. به قول مولوی هرچه گویم عشق از آن باالتر است. من تا هرجا که به یاد دارم در سراسر زندگی دل درگرو عشق به ایران داشتهام اگر درست بنگریم و دلتنگیها را کنار بگذارم ایران از شگفتیهای جهان است. کشوری است یگانه که برخالف بسیاری کشورهای دیگر که محو شدهاند و به گذشتهها پیوستهاند، در طول هزاران سال به رغم سهمگینتر حوادث و به رغم هجوم رومی و ترک و تازی، به رغم کینههای کسانی که از بیرون و درون کمر به برانداختن آن بسته بودند، با متانت و سرسختی ایستاد و مبارزه کرد و نگذاشت بدخواهان به کام دل برسند.

فوالدوند گفت: یکی از گرانمایهترین میراثهای مردم این سرزمین زبان فارسی بوده است. زبانی که در فلسفه و شعر و نثر پیوسته در اوج قدرت بوده است و همچنان امروز زنده و پابرجاست. من همواره عاشق هنر بودهام و آثار بزرگ هنری را از هر قوم و ملتی ارج نهادهام. هنرمندان به روح بشر غنی بخشیدهاند. من اعتقاد راسخ دارم که ملت بزرگ ایران شایستهترین سهم را در این میان داشته است. آثار فردوسی و سعدی و حافظ و مولوی و دیگر بزرگانی چون آنان در باالترین حد هنر جهانی و میراثی در منتهای ارزندگی در تاریخ بشر است. بینهایت شادمانم که این زبان فخیم برخالف بسیاری از زبانهای اقوام دیگر زنده و شکوفان است.

وی در پایان یادآور شد: من افتخار میکنم که هرگاه در این سده بیست و یکم قلم به دست میگیرم، هنوز به زبان فردوسی و حافظ و سعدی مینویسم. هرچه داریم از وجود ارجمند ایران است بنابراین با آوای بلند میگویم که همه عالم تن است و ایران دل پاینده ایران.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.