اهمیت گفت وگو در آموزههای اسالمی

Ettelaat Hekmat va Marefat - - گزارش -

دکتر سید مصطفی محقق داماد در افتتاحیه نهمین دور گفتگوی ادیان و تمدن های سازمان فرهنگ و ارتباطات اسالمی با شورای جهانی کلیساها با بیان اینکه از نظر قرآن، ایمان و کفر دو امر قلبی است و به حقوق شهروندی سرایت نمییابد، گفت: »قرآن مجید ایجاد عداوت را ناشی از شیطان میداند. « و افزود: »در درون تعلیمات ادیان بهطورکلی ازجمله اسالم و مسیحیت، نهادهایی وجود دارند که متأسفانه با برداشتهای انحرافی و غیرواقعی موجب خشونت شده است، درحالیکه همه آن نهادها در جای خود معانی دیگری دارند و چنانچه عالمان دینی در تبیین و ارائۀ چهرۀ صحیح آن تالش کنند، میتوانند قدمی در بر انداختن خشونتهای دینی باشد. خشونتهایی که امروز در میان پیروان ادیان صورت میگیرد، هرچند دستهای سیاسی در پشت آنها قرار دارد ولی بدون تردید آنان برای تحقق مقاصد خود از سوءبرداشتهای خود از نهادهای دینی بهره میگیرند.« وی گفت: »پیروان هر یک از ادیان خود را مؤمن و دیگران را کافر میدانند و بهدنبال این دو عنوان نهاد است که موضوع تکفیر یعنی کافر شناختن یک فرد و یا یک گروه مطرح میشود. نهاد کفر و ایمان است که جامعه بشری را از نظر یک شخص دینی به خودی و غیرخودی تقسیم میکند و بهجای دوستی تخم عداوت میکارد. عداوتی که مقدمۀ جمعآوری اسلحه، »ارهاب« و باالخره جنگ و خونریزی خواهد بود، درحالیکه نه معنای کفر و ایمان چنان است که برداشت شده و نه معارف دینی چنان اجازهای را به پیروان خویش میدهد که به استناد کافر دانستن دیگری دست به خشونت بزنند.

وی با بیان اینکه در زمان معاصر تقسیم انسانها به مؤمن و کافر، دورانش گذشته است و باید بهجای تقسیم به مؤمن و کافر، جهان بشریت را در دوران کنونی به »محارب« و »صلح جو« تقسیم کرد. منظور من از محارب کسی است که سالح بهدست میگیرد و آرامش زندگی خاکی را به هم میزند و صلحجو کسی است که برای همزیستی مسالمتآمیز آمادگی دارد. باالتر آنکه حتی مراد از کفاری که در قرآن قتال با آن واجب شده، کفار زمان رسول اهلل بوده که با پیروان او در حال جنگ بودهاند و شامل غیرمسلمانان زمان حاضر نمیشود. مگر میتوان غیرمسلمانان زمان حاضر را که پایبند به اصول حقوق بشر ازجمله آزادی مذهبی هستند و برای کلیه ادیان ازجمله اسالم احترام قائلاند، کافر و واجب القتل دانست؟ زمان حاضر که ملت مسلمان عضو سازمان ملل متحد هستند و عضویت آن سازمان به معنای تعهد به حفظ صلح و امنیت جهانی است، هرگز نمیتوانند با دیگران سر جنگ داشته باشد. مصطفی محقق داماد در ادامه گفت: »چنانچه تقسیم جامعه انسانی را به کافر و مؤمن بپذیریم، با کمال تأسف نهاد ’جهاد‘ یعنی اقدام مسلحانه علیه کفار مطرح میشود. البته ما باید شکرگزار مشهور فقیهان شیعه باشیم که هرچند تقسیم مزبور را پذیرفتهاند ولی جهاد ابتدایی را در زمان حاضر که زمان غیبت معصوم)ع( است ممنوع و تعطیل دانستهاند.

وی افزود: »نهاد جهاد در طول تاریخ اسالم همیشه ابزار قدرتهای سیاسی بوده و تحت پوشش توسعۀ اسالم قدرت خود را تثبیت و توسعه دادهاند. چهره خشنی که در آثار غربی از اسالم وجود دارد اکثرا ناشی از عملکرد خشن دوران امپراطوری عثمانی است.« وی با بیان اینکه قرآن مجید اخالق شخصی رسول اهلل)ص( را »خلق عظیم« خوانده و او را مظهر رحمانیت حق دانسته و مقتضای رحمانیت حق متعالی نرمخویی است، گفت:

»شاید این ویژگیهای شخصی، ذاتی آن بزرگوار و به نحوۀ تربیتی و خانوادگی وی بازگشت میکرده است.« وی در ادامه اظهار داشت: »رحمت بودن و نرمخویی رسولاهلل)ص( که تجلی رحمت الهی است حسب بیان قرآن مجید مقتضای اخالقی ذاتی ایشان است ولی خداوند چند دستور خطاب به ایشان مترتب بر این رحمت حق صادر فرموده که امری است کامال تشریعی و درواقع آموزش سیاست پیامبرانه است.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.