فلسفه پس از دوستي

گرگ لمبرت انتشارات دانشگاه مينه سوتا، ص192

Ettelaat Hekmat va Marefat - - کتاب -

پينگل در مقدمه اشاره كرده است كه دوستي ميراث به جاي مانده از فلسفه سياسي مدرن و پسامدرن است و گوشزد ميكند كه فهم دقيق »دوستي« در مباحث جديجهانپيرامونمااهميتروزافزوندارد.متفكراني همچون هاير، مونتسكيو، نيچه و دريدا نمايندگان اين مباحث هستند كه همگي »سرشت انساني« را در تمام اين مباحث به عنوان شاهكليد معرفي كردهاند، اما طاليهدار و پرچمدار اين قافله، البته نيچه است.

به گفته نويسنده، ارسطو »دوستي« را پلي ميان باالترين يا كاملترين فضيلت عملي ـ يعني عدالت ـ و باالترين يا كاملترين فضيلت فكري ـ يعني فلسفه ـ ميداند.)ص (163 و اينگونه است كه روح انسانها در هماهنگي كامل، در دوستي با خويش و در دوستي با ديگران، به اصل شادي و شادكامي خواهد رسيد و عدالت رخ مينمايد. در ص ،164 پينگل ميگويد اگرچه كار و فعاليت، جوهرة اصلي زندگي، دليل وجودي ما و كاملكننده ظرفيتهاي ماست، ولي در نهايت؛پيوندهاوتعلقاتاسرارآميزوزيباييرازآلودشان ما را به زندگي توأم با شادكامي سوق ميدهند و دوستي با خويش در زمرة همين پيوندهاي اسرارآميز است كه با لذتي آرامشبخش و سازنده همراه ميگردد.

در زير فهرست مختصري از مطالب كتاب به دست داده شده تا جست و جوي مطالب براي خواننده

ياپژوهشگرعالقهمند،آسانترباشد:ـمقدمه1ـچالش

محاوراتافالطون2ـسهنوعدوستي3ـنظرارسطوو

مونتنيدرمورددوستي4ـمونتني:دوستي،بزرگترين خير 5ـ دوستي در مباحث سياسي و در خانواده 6ـ اليليوس سيسرون؛ كتابي در باب دوستي 7ـ دوستي سياسي در بهترين شكل آن 8ـ ادعاهاي نزاع برانگيز و راهحلهاي پيشنهادي 9ـ دوستان به مثابه »خود« ديگر ما 01ـ حسن نيت، سازگاري و عشق نيكوكاران 11ـ خويشتن دوستي و قرباني شريف 21ـ دوستي در زندگي شادكامانه 31ـ يادداشتها 41ـ كتابشناسي

آثارمدرنوكالسيك51ـنمايه * درك.تي.دي.هله، متخصص فلسفه باستان در كالج كانكتيكت، اين كتاب را به عنوان منبع درسي به دانشجويان خويش معرفي كرده است و ضمن تاييد آن، استراتژي نويسنده در ارائه شروح ارسطويي بر »دوستي« و ايجاد پيوند ميان حوزههاي مختلف اما مرتبط را ستوده است. * از ميان ديگر آثار نويسنده، عناوينزيرحائزاهميتاند:

‪1-The learning of liberty: edu cational ideas of The American‬ Founders‬

ـيادگيريآزادي:انديشههايآموزشيبنيانگذاران آمريكا

‪2- The political philosophy of Benjamin Franklin (The political‬ philosophy of the American Faunders)‬

ـ فلسفه سياسي بنجامين فرانكلين)از مجموعه فلسفهسياسيبنيانگذارانآمريكا(

‪3- Virtue is knowledge: The Moral Foundations of socratic‬ political philosophy‬

ـ فضيلت، دانش است: بنيادهاي اخالقي فلسفه سياسي سقراط. لورين اسميت پينگل، استاد فلسفه سياسي در دپارتمان، حكومت و نايب رئيس مركز مطالعة متون بنيادي توماس جفرسون مستقر در دانشگاه تگزاس است. حوزة تخصص و پژوهش او فلسفه سياسي آمريكا، فلسفه سياسي مدرن، فلسفه سياسي قديم، اخالق، فلسفة آموزش، عدالت و مسئوليت اخالقي است و در بنياد آموزشي ارهارت، مؤسسة پژوهشي اولين، شوراي پژوهشي علوم انساني كانادا و دانشكده علوم اجتماعي تورنتو به تدريس و ارائه درسگفتار اشتغال دارد. دانشآموختة تاريخ از دانشگاههاي ييل و تورنتو بوده و مدرك دكتراي خود را در همين رشته از دانشگاه شيكاگو اخذ كرده است. ‪Philosophy after friendship‬ ‪Gregg Lambert‬ ‪University of Minnesota press,‬ ‪192 Pages, English‬

دوست، دشمن، غريبه، پناهنده، پناهجويي، اخراج، رد كردن، بقا، نجات يافته، تنها، همراه و.... »فلسفه پس از دوستي« را به احتمال قريب به يقين ميتوان آخرين كتاب و تازهترين پژوهش در اين حوزه دانست كه با عنوان فرعي -Delev ‪es conceptual personae‬ مشخصا، كليد شناخت شخصيت اجتماعي مدرن را به دست ميدهد.

همانگونه كه از اين عنوان فرعي پيداست، نظرگاههاي ژيل دلوز و ژاك دريدا روي گاتاري و اميل بنونيست، ستونهاي اصلي كتاباند. مركز بحث، »دوست« و »دوستي« و شاخصترين زيرشاخة آن، برابري است. به عقيدة نويسنده، توجه ويژه به اين مبحث، كه از يونان قديم آغاز شده، در تعيين علل بنيادي بيعدالتي، اتخاذ خط مشيهاي سياسي، تولد يا نضج گرفتن جنبشهاي اجتماعي و حتي رخدادي همانند جنگ، نقشي اساسي ايفا ميكند. او ميگويد دموكراسي قطعا با ارزشهايي پيوند دارد كه اگر خوب نگاه كنيم، تمامي اين ارزشها به گونهاي با مفهوم يا معيار دوستي مربوطند يا بدان تعلق دارند: برادري، خانواده، ملت، دولت، وابستگي به خاك و سرزمين، برابري، آزادي ...و اما جفري نبينگتون ـ استاد فلسفه و ادبيات در دانشگاه لويزياناي جنوبي و منتقد كتاب ـ كه شرحي مستوفا درخصوص اثر لمبرت ارائه كرده، به نكتة ظريفتري هم اشاره ميكند و آن، قرار گرفتن مفهوم »مهماننوازي« در مركز ثقل پژوهشهاي اخير ژاك دريدا و عنايت خاص لمبرت به اين مفهوم است. معموال اين مفهوم، مفهومي حاشيهاي بوده كه عمدتا به عرصة اخالق يا روانشناسي واگذاشته شده اما با مراجعه به متون معيار و كالسيك ـ در هر حوزهاي و به ويژه فلسفه و سياست ـ خواهيم ديد كه دوستي و مهماننوازي، مبناي اصلي تعريف عدالت و حتي دموكراسي قرار ميگيرد. افالطون و ارسطو نمونة بارز اين مدعا هستند.

مهماننوازي يعني چه؟ يعني اين كه بدون قيد و شرط، بدون درگير شدن در غل و زنجير مدارك، سوابق، پاسپورت، كارت هويت و غيره پذيراي ديگري باشيم. اين نخستين مرحلة دوستي و مهماننوازي است.

اما تكليف »قانون«، »قرارداد«، »حقوقمتقابل«، »امنيت«، »آرامش« و »حريم شخصي« چه ميشود؟ از همين جاست كه مسأله سازماندهي دوستيها، مهماننوازيها و قوانين مهاجرت پيش ميآيد و به موازات آن، بحث جذب و همگونسازي)به جبر يا به اختيار( كه خطر در افتادن به پذيرش زبان، دين و فرهنگ بيگانه ...و را به همراه دارد. به عبارت واضحتر، يعني خطر قبوالندن فرهنگ خود به »دوست« يا »مهمان« و در سر ديگر طيف، خطر اشغال فضا و حريم شخصي و فرهنگي به دست همان »دوست« يا »ميهمان«.

پناهندگي، اخراج، جنبشهاي اجتماعي، انقالب بيگانگان، دشمن و مفاهيم ديگري از اين دست در فصول مختلف كتاب به نقد و نظر گذاشته شده و نقش دوستي »در فلسفة پساجنگ« مورد واكاوي قرار گرفته است. گرگ لمبرت استاد ممتاز علوم انساني در كالج علوم و هنرهاي دانشگاه سيراكيوز، نويسندة اثر معروف »در جستوجوي تصوير جديدي از انديشه« )مينهسوتا، (2012

‪In search of anew imege of thovght‬ و بنيانگذار مركز علوم انساني دانشگاه سيراكيوز، كتاب خود را در 192 صفحه و شش فصل به قرار زير به چاپ رسانده است: مقدمه/ پرولوگ: فلسفه دوستي پس از فلسفه پساجنگ 1 ـ دوست 2 ـ دشمن 3 ـ غريبه عجيب 4 ـ بيگانه 5 ـ اخراج 6 ـ مردم انقالبي / نتيجهگيري/ به سوي يك كنفدراسيون صلح.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.