مشکالت نامرئي و کشنده اقتصاد ایران

Jahan e-Sanat - - صفحه اول - saadi1001@yahoo.com

در م//وارد متع//ددي س//رمايهگذاران و كارآفرينان ايراني در فعاليتهاي خود به ويژه در نقاط كليدي با موانعي مواجه ميش//وند كه رفع آن از راههاي رسمي و با شيوههاي معمول امكانپذير نيست.

اين موانع البته در بيشتر مواقع حتي با چشم مس//لح نيز ديده نميشود و سرمايهگذاران تنها در عمل مش//اهده ميكنند كه اجراي كارش//ان پيشرفت مناسبي ندارد.

گاهي پيمانكاران نيز مش//اهده ميكنند كه افراد يا شركتهاي ناشناخته با قيمتهاي بسيار نازل و غيراقتصادي كه با هيچ محاسبهاي حتي ت//وان اجراي نيمي از پروژه را نيز ندارد، پروژهها را از آن خ//ود ميكنند ي//ا مجموعههايي كه با استفاده از امكانات عمومي تجهيزات پيشرفتهاي خريدهاند و در مناقصهها به رقابت با شركتهاي بخشخصوصي ميپردازند كه روش//ن است در اي//ن رقابت حتما ش//ركتهاي خصوصي برنده نخواهند شد.

در عمل مجموعه مناقصهگذار نيز كه به هر صورت به نوعي با برنده همكاري يا تباني كرده، ب//ا اجراي اصالحيهه//اي متعددي چنان قيمت اجرا را افزايش ميدهد كه سود كالني عايد نهاد يا شركت برنده ميشود.

گاهي ه//م پروژههايي ك//ه تامين و تجهيز سرمايه و اجراي آن از عهده شركتهاي متوسط داخل//ي برميآيد به نهاده//اي قدرتمند واگذار ميش//ود و بخشخصوص//ي حقيق//ي عمال از فعاليتها كنار گذاشته ميشوند. جالب است كه همين نهادهاي قدرتمند در مقام دالل، پروژههاي دريافتي را به بخشهاي متعدد تقسيم و آنها را به ش//ركتهاي كوچكتر واگذار ميكنند و حق داللي خويش را برميدارند.

توليدكنندگان نيز در جريان توليد به ناگاه خود را با اشباع بازار از كاالي توليدي خويش ميبينند. آنها با تعجب مشاهده ميكنند كه كاالهاي وارداتي كه واردكننده ناشناختهاي دارد، بازار را پر ميكنند و توليدهاي داخلي را به خاك س//ياه مينشانند. جالب است كه در اينگونه موارد منشا واردات به مجموعههاي فرادولتي ميرسد كه رييسجمهور پيشين آنها را برادران قاچاقچي ناميد و در دولت حاضر نيز از جمع ش//دن قدرتهاي رس//انهاي، نظامي و مالي در يك نهاد انتقاد شده است.

ام//ا اين درددلها ك//ه گاهي بهطور تلويحي در رس//انهها و سخنرانيها مورد اشاره واقع و در محافل غيررسمي بهطور متواتر شنيده ميشود، هي//چگاه بهطور جدي مطرح و آسيبشناس//ي نميش//ود. به جرات ميت//وان گفت كه در هيچ نشستي اعم از رسمي يا غيررسمي موضوع اقتصاد س//ايه و نهادهاي قدرتمندي كه غيرمس//ووالنه وارد اقتصاد و فعاليتهاي سودآور ميشوند مورد بررسي و آسيبشناسي جدي قرار نگرفته است. در مواردي كه اينگونه موضوعها با احتياط مطرح ميشود، سخنگويان نهادهاي قدرتمند بالفاصله پاسخ ميدهند كه اين نهادها در هيچ پروژهاي كه شركتهاي داخلي توان اجراي آن را داشته باشند مشاركت نميكنند. اما در عمل حتي پروژههايي كه در حد توان شركتهاي متوسط داخلي است نيز نصيب نهادهاي قدرتمند ميشود. همچنين گاهي ورود گسترده و غيرقانوني كاال كه به اشتباه قاچاق ناميده ميشود توسط همين مجموعههاي قدرتمند انجام ميگيرد؛ مجموعههايي كه البته پاسخگويي اندكي درباره عملكرد خويش دارند.

نميت//وان ان//كار ك//رد ك//ه اي//ن دغدغهها و دلمش//غوليها مس//ايل مهم//ي هس//تند كه س//رمايهداران و كارآفرين//ان و حت//ي صاحبان انديش//ههاي خالقانه را از حضور موثر در اقتصاد كشور بازداشته است. اگر اين دلمشغوليها برطرف نش//ود، آيا س//اير اقداماتي ك//ه در اينباره انجام ميشود شانس موفقيت خواهند داشت؟

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.