بحرانبدهي کالبدشکافي برداشت 115 هزار ميليارد توماني بانکها از بانک مرکزي طی يک سال اخير؛

Jahan e-Sanat - - News -

گ/روه اقتصادي- بده//ي بانکها به بانک مرکزي همچنان در روندي رو به رشد قرار داشته و از ح//دود 115 هزار ميلي//ارد تومان هم عبور کرده اس//ت. به طور قطع ميتوان گفت افزايش بدهي بانکها به بانک مرکزي در ايجاد نقدينگي تاثير بالقوهاي دارد که در آيندهاي نه چندان دور ميتواند خطرات جدي در جهت افزايش تورم به همراه داشته باشد. در صورتي که بانکها ميزان اعتبارات اعطاي//ي را افزايش دهند اما به همان نسبت نتوانند ذخيره در بانک مرکزي نگهداري کنند، به اين نتيجه منجر خواهد شد که حجم بدهيهاي سيستم بانکي با روندي غيرقابل توقف رو به افزايش ميگذارد و پس از آن حجم نقدينگي به شکل فزايندهاي باال ميرود و در سايه آن ظرف يک تا دو سال آينده تاثيرات منفي خود را بر تورم و ديگر شاخصهاي اقتصادي خواهد گذاشت.

ب//ه ويژه در س//الجاري که ب//ا هدف بهبود اش//تغال به نام »سال اقتصاد مقاومتي، توليد و اشتغال« نامگذاري شده است، نقش بانکها در تسهيالتدهي و اعتبارات اعطايي به بنگاههاي اقتصادي در جهت رش//د مول//د و بهبود اوضاع اقتصادي کشور بيش از پيش به چشم ميخورد. اما در اين ميان بانک مرکزي با ابالغ تسهيالت تکليفي به بانکها شرايط را براي سيستم بانکي بسيار پيچيدهتر از قبل ميکند؛ در واقع از يک سو به بانکها تکليف ميکند تسهيالت با نرخ سود پايين بپردازند و از سوي ديگر بانکها را به علت اضافه برداش//ت و بدهکار شدن جريمه ميکند. از ط//رف ديگر تحريمهاي بانک//ي، بحرانهاي مالي جهاني و ضعفهاي مديريتي و فس//اد در ش//بکه بانکي نيز همه دست به دست هم داده است تا سيستم بانکي هم اينک اوضاع مساعدي نداشته باشد.

در اين ميان بانکها مجبور به اضافه برداشت از بانک مرکزي خواهند شد که اين اتفاق موضوع تازهاي به ش//مار نميرود اما آنچه جاي نگراني دارد روند افزايشي اين اضافه برداشتهاست، به ويژه در دورههايي در س//الهاي اخير که با روند فزاينده و جهش//ي خود عاملي براي تحت تاثير قرار دادن پايه پولي و به تبع آن نقدينگي و رشد تورم بوده است. در اين شرايط بدهي بانکها به بانک مرکزي همچنان در روندي رو به رشد قرار داشتهوازحدود511 هزارميلياردتومانهمعبور کرده اس//ت. اين افزايش برداشت با رشدي قابل توجه و تاملبرانگيز در مورد بانکهاي خصوصي رقم ميخورد.

اين در حالي است که تازهترين گزارش بانک مرکزي از اين حکايت دارد که تا پايان بهمنماه سال گذشته بدهي بانکها به اين بانک با رشد 35/3 درصدي نسبت به مدت مشابه سال قبل از آن به بيش از 115 هزار ميليارد تومان رسيده است.همچنيندرمقايسهبااسفندماه4931 که تا 83/6 درصد ثبت شده بود، بالغ بر 38 درصد رش//د داش//ته و تا 32 هزار ميليارد تومان بر آن افزوده شده است. جزيياتبرداشتهايغيرقابلکنترل جزييات رشد بدهي بانکها به بانک مرکزي نش//ان ميدهد که در حال حاض//ر بيش از 14 ه//زار و 700 ميليارد تومان از اين بدهي مربوط به بانکهاي تجاري است که حدود شش درصد نس//بت به اسفند 1394 افزايش دارد. در سويي ديگ//ر 60 هزار و 200 ميلي//ارد تومان به بانک تخصصي تعلق دارد که رشد 5/2 درصدي براي آن ثبت شد.

اما در اين مي//ان افزايش تاملبرانگيز بدهي بانکهاي خصوصي به بانک مرکزي وجود دارد که به 40 هزار و 500 ميليارد تومان رس//يده و رشد 225 درصدي در 11 ماهه سال قبل داشته است. در ديماه سال گذشته هم بدهي بانکهاي خصوصي 173 درصد رشد داشت.

روند فزاينده بدهي بانکها به بانک مرکزي در حالي ثبت ميشود که مديران ارشد بانکي دليل اين رشد را چند موضوع اصلي عنوان ميکنند؛ از جمله تعهداتي که بانکهاي خصوصي نسبت به پيمانکاران و پروژههاي عمراني داشته و بايد براي تامين مالي آن اقدام کنند. تسهيالت تکليفي که بر عهده بانکها قرار دارد و ملزم به پرداخت آن ميشوندوهمچنينمجموعهفشاريکهبرشبکه بانک//ي به عنوان تامينکننده اصلي منابع مالي اقتصاد ايران وجود دارد. در مجموع اين شرايط موجب شد براي تامين اين هزينه و در سوي مقابل تنگناي مالي شديدي که با آن مواجهاند دست به اضافه برداشت از بانک مرکزي بزنند.

اين در شرايطي است که در حال حاضر بانکها با قفل ش//دن نزديک به 50 درصد منابع مالي خود مواجه بوده و توان تامين کامل هزينههايي ک//ه بر عهده آن قرار دارد را ن//دارد. وجود 100 هزار ميليارد تومان معوقات بانکي، بدهي بيش از 200 ه//زار ميليارد توماني دولت به بانکها و البته سرمايهگذاري که خود آنها در بنگاهداري و ساخت و ساز انجام دادهاند عاملي شده تا بخش قابل توجهي از منابع خود را خارج از دس//ترس داش//ته و براي تامين منابع الزم از مسير اصلي خود منحرف شوند.

گذرنقدينگيازهزارو112 هزارميليارد تومان

بانک مرکزي همچنين در جديدترين گزارش گزيده آمارهاي اقتصادي که توسط اداره بررسيها و سياستهاي اقتصادي اين بانک منتشر شده است، ميزان نقدينگي تا پايان بهمنماه سال 95 را بي//ش از يک هزار و 211 هزار ميليارد تومان اعالم کرد. اين در حالي اس//ت که بانک مرکزي مي//زان نقدينگي تا پايان ديماه س//الجاري را بي//ش از يکه//زار و 196 هزار ميلي//ارد تومان اعالم کرده بود.

ميزان نقدينگي تا پايان بهمنماه س//ال 95 در حال//ي بيش از يک هزار و 211 هزار ميليارد تومان اعالم شده است که اين رقم نسبت به پايان اسفندماه سال 94 معادل 19/1 درصد و نسبت به پايان بهمنماه س//ال قبل از آن 24/1 درصد رش//د داشته است. همچنين ميزان اسکناس و مس//کوک در دست اشخاص در بهمن ماه سال گذش//ته 321/7 هزار ميليارد ريال اس//ت که با رش//د منفي 13/5 درصد نس//بت به پايان سال گذشته و رش//د 6/9 درصد نسبت به بهمنماه سال گذشته گزارش شد.

بانک مرک//زي در اين آمار اعالم کرد: ميزان پول در پايان 11 ماهه سال گذشته به 1522/6 هزار ميليارد ريال رسيده است که در مقايسه با پايان سال 94 رشد 11/4 درصد و در مقايسه با بهمن ماه س//ال مذکور 23/3 درصد رشد نشان ميدهد. همچنين وضعيت آمار مربوط به شبه پول گوياي اين مطلب است که ميزان شبه پول در پايان بهمن ماه س//ال 95 به رازه10588/3 ميليارد ريال رسيده که به ترتيب 20/2 و 24/2 درصدرشدرانسبتبهپايانسال49وبهمنماه سال همان سال نشان ميدهد. ارقامعمدهپوليواعتباري همچنين بدهي بخش غيردولتي به بانکها و موسسات اعتباري )بدون سود آتي( در پايان 11 ماههابتدايسال59 معادل9/9808 هزارميليارد ريال اعالم شده است که نسبت به پايان اسفندماه سال 94 حدود 21/6 درصد و نسبت به بهمنماه 94 حدود 25/6 درصد رشد نشان ميدهد.

گ//زارش بان//ک مرکزي نش//ان ميدهد که س//پردههاي بخش غيردولت//ي در مدت زمان مذکور به 11789/2 هزار ميليارد ريال رس//يده که به ترتيب با رشد 20/3 درصد و 24/6 درصد نس//بت به پايان س//ال 94 و بهمنماه سال 94 مواجه شده است.

در عين حال ميزان سپردههاي ديداري شامل سپردههايجاريوخالصبانکها9/0021 هزار ميليارد ريال و غيرديداري شامل قرضالحسنه پس انداز و سرمايهگذاري مدت دار و همچنين متفرقه 10588/3 هزار ميليارد تومان اعالم شد. خالصهداراييهاوبدهيبانکمرکزي جمع کل داراييهاي بانک مرکزي در پايان بهمنماه59،0435 هزارميلياردريالرسيدکهبا رشد1/8 درصدينسبتبهاسفندماه49 مواجه بود. همچنين جمع داراييهاي خارجي اين بانک نيز در بهمن ماه 95 نيز معادل 3384/5 هزار ميليارد ريال اعالم شد که در مقايسه با اسفندماه 59، افت 3/8 درصدي داشته است.

ع//الوه بر اين بدهي بخ//ش دولتي به بانک مرکزي،درپايانبهمنماه59،بارقم5/795 هزار ميليارد ريال اعالم شد که رشد 14/8 درصدي را در مقايسه با اسفندماه 94 به همراه داشت.

بده//ي بانکها به بانک مرکزي نيز در پايان بهمن ماه 95 با رشد 38/1 درصدي به 1154/9 هزار ميليارد ريال رسيد.

ميزان سپرده بانکها و موسسات اعتباري در پايان بهمن ماه ب//ه 1298/3 هزار ميليارد ريال رسيدکهنسبتبهاسفند49 رشد6/02 درصدي داشت. سپردههاي بخش دولتي نزد بانک مرکزي 412/4زين هزارميلياردريالاعالمشدکهنسبت به اسفند 22 درصد رشد را به همراه داشت.

براساس اعالم بانک مرکزي، ميزان بدهيهاي ارزي اين بانک نيز در پايان بهمنماه 95 نسبت به اسفند ماه 94 با افت 4/9 درصدي به 1503/6 هزار ميليارد ريال رسيد.

خالصه داراييها و بدهيهاي سيستم بانکي

جمع داراييهاي سيستم بانکي در بهمن ماه سال 95 به 28868/9 هزار ميليارد ريال رسيده که نسبت به اسفندماه س//ال 94 با رشد 13/9 درصدي مواجه شد.

همچنين داراييهاي خارجي سيستم بانکي در بهمنماه 95 با افت دو درصدي در مقايس//ه با اس//فندماه 49، به 5707/4 هزار ميليارد ريال رسيده است. بدهي بخش دولتي به کل سيستم بانکي در پايان بهمنم//اه 95 به 2100/4 هزار ميليارد ريال رسيده که در مقايسه با اسفند ماه 94 با رشد 20/8 درصدي مواجه شد.

عالوه بر اين شرکتها و موسسات دولتي نيز 294/5 هزار ميليارد ريال بدهي به کل سيستم بانکي کش//ور دارند که نس//بت به اسفند سال گذش//ته افت 2/9 درصدي داشته است. بدهي بخش غيردولتي نيز به سيستم بانکي کشور در پايانبهمنماهبارشد9/12 درصديبه3/2798 هزار ميليارد ريال رسيده است.

براس//اس اعالم بانک مرک//زي، جمع بدهي کل سيستم بانکي در پايان بهمنماه 95 با رشد 13/9 درصدي نسبت به بهمنماه به 28868/9 هزار ميليارد ريال رس//يده است. ميزان وامها و سپردههايبخشدولتينيزبارشد4/2 درصدي در پايان اسفند 94 به 650/5 هزار ميليارد ريال در پايان بهمنماه رسيده است. وضعيتبانکهايتخصصي در بخ//ش خالص//ه داراييه//ا و بدهيهاي بانکهاي تخصصي نش//ان ميدهد داراييهاي خارجي بانکها در بهمن ماه سال گذشته نسبت به اس//فند 94 به ميزان 5/5 درصد و نسبت به بهمنماهسال49 نيزبهميزان8/81 درصدرشد داشته است. همچنين رقم داراييهاي خارجي بانکه//اي تخصصي نيز در دوره مورد بررس//ي 538/8 هزار ميليارد ريال بوده است.

سپرده بانکهاي تخصصي در بهمنماه سال 95 به نس//بت اسفندماه سال 94 به ميزان 4/8 درص//د و نس//بت به بهمنماه س//ال 94 نيز به ميزان 2/9 درصد رش//د داش//ته و در عين حال در بهمنماه س//ال 95 رقم آن 84 هزار ميليارد ريال رسيده است.

بدهي بخش دولتي در بهمنماه سال گذشته نسبتبهاسفندماهسال49 بهميزان42/1 درصد بيشترشدهکهاينميزاندربهمنماهسالگذشته بهنسبتبهمنماهسال49 بهميزان2/62 درصد است. همچنين بدهي بخش دولتي به بانکهاي تخصصي در بهمنماه سال گذشته 478/5 هزار ميليارد ريال بود.

ميزان بدهي بخش غيردولتي در بهمنماه سال قبل نسبت به اسفندماه سال 94 به ميزان 1/12 درصد و نسبت به بهمنماه سال 94 نيز به ميزان 14/8 درصد رشد يافته و رقم آن نيز در بهمنماه س//ال قبل 2042/8 هزار ميليارد ريال است.

بدهي ب//ه بانک مرکزي در بهمنماه س//ال گذشته نسبت به اسفند 94 به ميزان 2/5 درصد و در دوره مورد بررسي نسبت به بهمنماه سال 694/6 درصد رشد نش//ان ميدهد. رقم بدهي بانکهاي تخصصي به بانک مرکزي در بهمنماه سال گذشته 602/5 هزار ميليارد ريال است. وضعيتبدهيوداراييبانکهايتجاري همچنينبررسيخالصهداراييهاوبدهيهاي بانکهاي تجاري نيز نش//ان ميدهد در بخش داراييهاي خارجي اين بخش در بهمنماه سال گذشته به نسبت اسفندماه سال قبل از آن -2/3 درصد رشد به ثبت رسيده است. رقم اين داراييها در بهمنماه سال قبل 336/2 هزار ميليارد ريال بود. س//پرده بانکهاي تجاري نزد بانک مرکزي در بهمن ماه س//ال گذشته نسبت به اسفندماه سال 94 به ميزان 24/3 درصد رشد يافته و اين ميزان رشد نس//بت به بهمنماه سال49، 7/29 درصد است. ميزان سپرده بانکهاي تجاري نزد بانک مرکزي در بهمنماه سال قبل رقم 241/8 هزار ميليارد ريال بوده است.

جمع کل داراييه//اي بانکهاي تجاري در بهمنماه سال قبل نسبت به اسفندماه49، 8/13 درصدونسبتبهبهمنماهسال49نيزبهميزان 18/3 درصد رشد يافته است. در بهمنماه سال گذشته بانکهاي تجاري 3925/5 هزار ميليارد ريال دارايي داشتهاند.

بررسيبدهيبانکهايتجاريبهبانکمرکزي در بهمنماه سال قبل نسبت به اسفندماه 94 در

بخش سپردههاي بخش غيردولتي حاکي از رشد 28 درصدي بوده و در دوره بهمنماه سال قبل نسبت به بهمنماه سال 94 نيز به ميزان 35/1 درصد رشد نشان ميدهد. رقم سپردههاي بخش غيردولتي در بهمنماه سال قبل 2209/6 هزار ميليارد ريال بود.

مجم//وع بدهيهاي بانکه//اي تجاري در بهمنماه س//ال قبل نسبت به اسفندماه سال 94 ب//ه ميزان 13/8 درص//د و در اين دوره به نس//بت بهمنماه 94 نيز 18/3 درصد بيشتر ش//ده اس//ت. بانکهاي تج//اري در بهمنماه س//ال 1395 رقم 3925/5 هزار ميليارد ريال بدهي داشتهاند. بدهيهايبانکهايغيردولتي بررس//ي خالصه داراييه//ا و بدهيهاي کل بانکهايغيردولتيوموسساتاعتباريغيربانکي نش//ان ميدهد در بخش داراييهاي خارجي در بهمنماه سال گذشته نسبت به اسفندماه سال 94 به ميزان -0/2 رصد رش//د اتفاق افتاده و در بهمنماه 95 نسبت به بهمن 94 نيز 5/7 درصد رشد مثبت به ثبت رسيده است.

ميزاناسکناسومسکوکبانکهايغيردولتي و موسسات اعتباري غيربانکي در بهمنماه سال گذشته نسبت به اسفندماه 94 به ميزان 15/9 درصد بيشتر شده و رقم آن 53/8 هزار ميليارد ريال بوده است. بدهي بخش دولتي به اين بخش در بهمنماه سال گذشته به نسبت اسفندماه 94 به ميزان 27/2 درصد رش//د نشان ميدهد. اين ميزان رشد نسبت به بهمنماه سال 94 به ميزان 33/5 درصد است.

س//پردههاي بخش غيردولتي در بهمن ماه س//ال گذشته به نسبت اس//فندماه سال قبل از آن 19/1 درصد بيشتر شده که اين ميزان رشد نسبت به بهمنماه سال ‪23/1 49،‬ درصد رشد نشانميدهد.رقمسپردههايبخشغيردولتيدر بهمنماه سال قبل به ميزان5/8248 هزار ميليارد ريال است. بر پايه اين گزارش، ميزان بدهي کل بانکهايغيردولتيوموسساتاعتباريغيربانکي در بهمنماه سال گذشته به نسبت اسفندماه سال 225،94 درصدرشدنشانميدهدکهاينميزان در مقايسه با بهمنماه سال 94 به ميزان 193/9 درصد است.

داراييه/ا و بدهيه/اي موسس/ات اعتباريغيربانکي

در بخ//ش داراييها و بدهيه//اي بانکها و موسسات اعتباري غيربانکي، داراييهاي خارجي در پايان بهمنماه سال 95 معادل رازه2322/9 ميليارد ريال رسيده است که نسبت به پايان سال 94 حدود هشت درصد رشد داشته است.

ميزان س//پرده بانکها و موسسات اعتباري غيربانکي نيز 1298/3 هزار ميليارد ريال با رشد 20/6 درصدي نسبت به پايان سال 94 گزارش شد. بدهي بخش دولتي به بانکها و موسسات اعتباريغيربانکيدرپايانبهمن59 1502/9هب ميليارد ريال رسيده که نسبت به اسفندماه 94 رشد 23/4 درصدي داشته است.

همچنين بدهي بخش غيردولتي به بانکها و موسسات اعتباري غيربانکي در اين مدت نسبت به اسفندماه رشد 21/9 درصدي داشته است که به رقم 8972/3 ميليارد ريال رسيده است.

جم//ع کل داراييهاي بانکها و موسس//ات اعتب//اري غيربانکي نيز با رش//د 15/3 درصدي نسبتبهاسفندماه49 23528/9مقرهب ميليارد ريال رسيده است.

همچنين در ستون بدهي، جمع کل بدهي بانکها و موسسات اعتباري غيربانکي در بهمنماه 95 معادل 23528/9 ميليارد ريال اعالم ش//ده است که نس//بت به اسفندماه 94 با رشد 15/3 درصدي همراه بوده است.

عالوه بر اين سپردههاي بخش غيردولتي نزد بانکها و موسسات اعتباري غيربانکي در بهمنماه 95 به 11789/2 ميليارد ريال رسيده که نسبت به اسفندماه 94 معادل 20/3 درصد رشد داشته است.بدهيبانکهاوموسساتاعتباريغيربانکي به بانک مرکزي نيز 1154/9 ميليارد ريال اعالم ش//ده که رشد 38/1 درصد نسبت به اسفندماه 94 داشته است.

ميزان وامها و س//پردههاي بخش دولتي نزد بانکها و موسس//ات اعتباري غيربانکي به رقم 238/1 ميليارد ريال رسيده است که نسبت به اسفند 94 افت 19/9 درصدي داشته است.

وامها و سپردههاي ارزي مربوط به اين بخش در پايان بهمنماه 95 به 1816/2 ميليارد ريال رس//يده است که در مقايس//ه با اسفند49، 2/2 درصد رشد داشته است.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.