دولت به رانت دامن نزند

Jahan e-Sanat - - News -

گ/روه اقتص/ادي– تكنرخي شدن ارز كه سالهاست مورد تاكيد كارشناسان است هنوز اجرايي نشده است اين در حالي است كه در بدو به كرسي نشستن ولياهلل سيف، رييس كل بانك مركزي او مهمترين برنامه خود را تكنرخي كردن ارز برشمرد. سيف در تش//ريح اهداف خود بارها بر ضرورت خاتمه دادن به ش//رايط چندنرخي حاكم بر بازارها تاكيد و يكي از اولويتهاي خود را بازگشت به شرايط تكنرخي دهههاي 70 و 80 اعالم كرد.

ب//ا اين حال بس//ياري از فعاالن اقتصادي بر اين باورند ترديدي وجود ندارد كه با تكنرخي شدن ارز، رانت مستتر در واردات به حداقل ميرسد و رغبت دارن//دگان ارز براي فروش از طريق مجاري رس//مي با افزايش روبهرو خواهد شد.

كارشناسان اقتصادي بر اين باورند كه چند نرخي ب//ودن ارز، زمينه را براي فساد و ويژهخواري در اقتصاد فراهم ميآورد و بر اين اس//اس نرخ ارز بايد واقعي شود.

ارز چن//د نرخي در اقتصاد ايران سالهاس//ت كه مش//كالت زيادي را ايج//اد ك//رده اس//ت و ب//ه باور توليدكنن//دگان و فعاالن اقتصادي، مشكالت ناشي از تكنرخي نبودن ارز، سبب ش//ده تا ويژه خواري در اقتص//اد ايران رون//ق يافته و زمينه براي دسترسي برخي به منابع رانتي ارز فراهم شود.

در واقع آنها معتقدند كه اگر بساط ارز چند نرخي برچيده ش//ود، حتما اقتص//اد ايران ب//ا زمينههايي مواجه خواهد شد كه ديگر نياز به برگزاري دادگاههاي مفاسد اقتصادي و قرار دادن بازرس بر برخي دستگاهها نباشد.

بنابراين يكي از دس//تور كارهاي دولت آينده بايد حتما روي تكنرخي كردن ارز تكيه كند كه به باور برخي كارشناس//ان، اكنون هم فضاي آن با توجه به دسترس//ي ب//ه منابع ارزي، فراهم است. منشافسادهاياقتصادي در همين حال احمد حاتمي يزدي، كارش//ناس پول//ي و ارزي ميگويد: چندنرخي ش//دن ارز يكي از راههاي فساد اقتصادي است و ميتواند منجر به مفاسد ش//ود كه در اقتصاد ايران مشكل ايجاد ميكند بنابراين به جاي اينكه دادگاه تشكيل دهيم و بازرس بگذاريم، ميتواني//م ارز را تكنرخي كرده و از بس//ياري از مفس//دههاي

مظاهری: تاخير در تكنرخي شدن ارز به زيان اقتصاد ايران است حاتمی يزدی: چندنرخي شدن ارز يكي از راههاي فساد اقتصادي است الهوتی: ارز چندنرخي، مانعي براي سرمايهگذاري داخلي و خارجي است

اقتصادي جلوگيري كنيم. وي افزود: در عين ح//ال، ن//رخ ارز عالمتي به اقتصاد است كه سرمايه را كجا خرج كند، همانطور كه سرمايه، هر جا كه اقتصادي و س//ودآور باشد، به همان ج//ا كوچ ميكند بنابراي//ن اگر ارز را به عدهاي ارزان بدهيم، جايي ممكن است هزينه كنند كه به مصلحت كل اقتصاد نباشد.

حاتمي يزدي كه در برنامه تيتر امش//ب شبكه خبر سخن ميگفت، ادام//ه داد: توزيع ارز ارزانتر از بازار و در ش//رايط چن//د نرخي، س//بب ميش//ود كه دولت هر جا ارز ارزان ده//د، عدهاي منفع//ت برند و البته وقتي اين توزيع ارز ارزان در واردات باش//د، قطعا به نفع خارجيها عمل شده است.

وي با اشاره به ضرورت تكنرخي ك//ردن ارز و البت//ه فراه//م آوردن الزامات مرتبط با آن خاطرنشان كرد: در ش//رايط فعلي، امكان تكنرخي كردن ارز وج//ود ندارد؛ بلكه دولت بايد ذخيره مناسبي از ارز براي آغاز و تداوم اين كار داشته باشد تا منجر به تالطم در بازار نشود.

اين كارشناس ارشد مسايل پولي و ارزي خاطرنش//ان ك//رد: يكي از مقتضيات الزم براي تكنرخي كردن ارز، روان بودن دادوستد ارز است و بايد كانال بانكي برقرار و نرخ شفاف باشد. پس تسهيل روابط بانكي با دنيا جزو الزامات براي اجراي اين پروژه عظيم اقتصادي است. الزاماتاقتصادهايپايدار همچنين محم//د الهوتي، عضو ش//وراي گفتوگوي دولت و بخش خصوصي نيز گفت: يكي از الزامات اقتصاده//اي پاي//دار، ارز تكنرخي اس//ت و مشاهده ميش//ود كه اين اقتصادها ارز چندنرخي ندارند بنابر اي//ن ضرورت دارد كه ما هم به اين سمت حركت كنيم.

وي اظه//ار داش//ت: در واقع ارز چندنرخ//ي با فس//ادي ك//ه همراه است، نابرابري اقتصادي را گسترش ميدهد و افرادي كه دسترسي به ارز ارزانتر از ساير نرخها داشته باشند، حتما از منابع رانت عظيمي برخوردار خواهند شد.

به گفته الهوت//ي، قانون بهبود فضاي كسب و كار، يكي از الزامات ش//فافيت را تكنرخ//ي ك//ردن ارز ميدان//د؛ اي//ن در حالي اس//ت ك//ه ارز چندنرخ//ي، مانع//ي براي س//رمايهگذاري داخل//ي و خارجي است و قيمت ارز براي ورود و خروج سرمايه، سرمايهگذاران خارجي حائز اهميت اس//ت؛ همانطور كه وقتي هياتهاي خارجي كه بعد از برجام ب//ه ايران س//فر ميكردند، پاي ميز مذاكره مينشستند، يكي از سواالت و ابهامات آنها، مرتبط با نرخ ارز در ورود و خروج سرمايههايشان بود.

وي معتقد اس//ت كه نرخ ارز بايد واقعي شود چراكه تكنرخي كردن ارز فقط يك شعار است و حتي ميتواند منجر به سركوب توليد شود بنابراين بايد اجازه داد كه نرخ ارز متناس//ب با تورم افزايش يابد. اعالم نرخ ارز هم در يك برنامه تلويزيوني مناسب نيست.

الهوت//ي گفت: ش//رايط تجارت خارجي ما به نحوي است كه واردات و صادرات تقريب//ا برابر و البته تراز مثبت 250 ميليون دالري در سال 95 را شاهد بوديم.

اين در حالي است كه در برههاي از زمان در س//ال 59، شرايط براي تكنرخ//ي كردن فراهم بود. اكنون هم در بحث گشايش اعتباري شرايط بهت//ر اس//ت و ميتوان به س//مت تكنرخي كردن ارز حركت كرد.

وي در پاسخ به اين سوال كه چه نرخي را ميتوان براي ارز مناس//ب دانس//ت، خاطرنش//ان كرد: نرخ ارز بايد واقعي شود، تكنرخي كردن ارز فقط يك شعار است و حتي ميتواند منجر به سركوب توليد شود. بنابراين بايد اجازه داد كه نرخ ارز متناسب با تورم افزايش يابد. ضمن اينكه اعالم نرخ ارز هم در يك برنامه تلويزيوني مناسب نيست.

رييس كنفدراسيون صادرات ايران در پاس//خ ب//ه اين س//وال كه برخي نگرانند كه يكسانسازي نرخ ارز منجر به كاهش قدرت خريد مردم ش//ود، خاطرنشان كرد: افزايش نرخ ارز منجر به ايجاد مش//كل در معيش//ت مردم نميش//ود، اين امر منجر به صادرات بيشتر و رفاه عمومي خواهد شد و در نتيجه اشتغالزايي كه ايجاد ميشود، بسياري را صاحب شغل ميكند.

ايجادتعادلبازار

در اين ميان رييس كل اس//بق بان//ك مركزي ب//ا بي//ان اينكه ارز تكنرخ//ي در تعادل بازار كش//ف و اعالم ميش//ود، گفت: تاخير در تكنرخي شدن ارز به زيان اقتصاد ايران است.

طهماسب مظاهري با بيان اينكه زماني كه ما نظام چندنرخي داريم در بهتري//ن حال//ت ن//رخ آزاد نرخ مناس//ب ارز ب//ه حس//اب ميآيد، گفت: نرخهايي كه به وسيله دولت اعالم ميشود چندان واقعي نيست زيرا اين نرخها براساس تصميمات سياس//ي وضع شده و موجب رانت و ويژهخ//واري ميش//ود تا افرادي ك//ه با دولت ارتب//اط دارند بتوانند به س//ود ويژهاي دس//ت يابند. وي اف//زود: چندنرخي بودن ارز موجب ميشود پرداخت هزينههاي تورمي روي دوش توليدكنن//ده داخل//ي بيفتد كه نتيج//هاي جز باال رفتن قيمت تمامشده ندارد و توليدكننده داخلي توانايي رقاب//ت با كاالهاي خارجي را ندارد.

مظاهري گفت: نظام چندنرخي موج//ب ميش//ود كاالي وارداتي ارزانت//ر از توليد داخل ش//ود، در نتيج//ه دول//ت ب//راي حماي//ت از توليدكننده داخلي مجبور ميشود براي واردات، تعرفه گمركي در نظر بگيرد و در اين شرايط پديده قاچاق در كشور شكل ميگيرد.

اين كارش//ناس اقتصادي افزود: دولتهاي ما نرخ آزاد را دستكاري ميكنند ت//ا با دخالت در بازار نرخ واقع//ي ارز را همچن//ان پايينتر از نرخ واقعي و توليدكننده داخلي را در چالش رقابت نگهدارند.

وي ادام//ه داد: ن//رخ ارز ابزاري براي رون//ق اقتص//ادي و صادرات اس//ت كه دولتها ب//ه دليل دانش كم از آن به عنوان هدف اس//تفاده ميكنند.

در سه سال گذشته ميتوانستيم ارز را تكنرخي كنيم كه متاسفانه فرصته//ا را از دس//ت داديم، اين ام//ر جزو قولهاي دول//ت يازدهم بود و معتق//دم هر روز كه اين كار عقب ميافتد اقتصاد كش//ور لطمه ميبيند.

مظاهري افزود: تكنرخي بودن ارز، اع//الم نرخ واحد نيس//ت بلكه نرخي است كه در تعادل بازار كشف و اعالم ميشود بنابراين نرخ ارز را دولت تعيين نميكند.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.