تضعیف رابطه »بانک- مسکن« با کاهش منابع مالی؛ چرخهمعیوبتسهیالت

Jahan e-Sanat - - News -

مهس/ا حس/ین- چنانچ//ه ق//رار ب//ود سیاس//تهایی ک//ه دول//ت قب//ل در پی//ش گرفت//ه بود در این دول//ت نیز ادامه پیدا کند، ساختوس//ازهایی که در آن دوران رواج یافت تاکنون قطع میش//د ی//ا حداقل کاهش پیدا میکرد، همانطور که در این دولت نیز چنین شد، با این وجود علت آن نه تصمیم دولت به اصالح امور که اشباع شدن شهرها از خانههای نوساز و لوکس بود.

با این وجود مس//الهای ک//ه در این زمینه مطرح میشود نه تعداد خانههای تازه ساخته شده بلکه چگونگی استفاده از آنهاست.از آنجایی که بخشهای مختلف اقتصاد نظیر بازار مسکن، بازار نفت، نظام بانک//ی و...روی یکدیگر تاثیر میگذارن//د و از هم تاثیر میپذیرند، چنانچه قرار بود سیاستهای دولت قبل در این دولت نی//ز ادامه پیدا کند تاکنون ت//ورم به اندازهای باال رفته بود ک//ه قطعا تعداد خانههای خالی به علت بدتر ش//دن وضعیت اقتصادی مردم از آنچه اکنون هس//ت نیز باالتر میرفت و در مقابل تعداد بیشتری از مردم به زیر خط فقر فرستاده میشدند.

ای//ن موض//وع ک//ه سیاس//تهای دولت احمدینژاد توس//ط روحان//ی ادامه پیدا نکرد مساله مثبتی است اما اگر بخواهیم آن را جزو نقاط قوت کارنامه روحانی در نظر بگیریم مانند این است که به خاطر کارنامه بد شاگردی در کالس نمرات شاگرد دیگری را افزایش دهیم.

در این حال پرسشی که به وجود میآید این است که دولت روحانی با چه چالشهایی مواجه بود و برای حل این چالشها از چه راهحلهایی استفاده کرد.

پایین آوردن نرخ ت//ورم از 40/4 درصد در پایان دولت یازدهم به 6/9 درصد تاکنون قطعا یکی از پررنگترین دستاوردهای دولت یازدهم محسوب میشود.

از سوی دیگر اگرچه رشد اقتصادی از منفی 6/9 درص//د در دول//ت احمدین//ژاد به هفت درصد تا پایان س//ال قبل رسیده است اما آثار آن کماکان در جامعه و معیشت مردم مشاهده نمیشود یا هنوز کافی نیست. نقشبانکهادرچرخهاقتصاد از آنجایی که اقتصاد ما بانکمحور است دولت برای برگرداندن رونق به اقتصاد از هر بازاری که بخواهد شروع کند نیازمند بانکهاست. این در حالی است که بانکها در این حلقه هم راهحل مساله هستند و هم خود یک مشکل برای حل شدن به شمار میرند.

در حالی که قرار بود نظام بانکی با فعالیت در بخشهای سازنده به آبادانی کشور کمک کند ول//ی در عمل این امر اتفاق نیفتاد، همزمان با گرانشدنقیمتخانهدراوایلدهه09 بانکها نیز به ساختوساز و خرید سازههای ساختمانی روی آوردن//د، زمانی که تورم کاهش پیدا کرد و ب//ا توجه ب//ه رکودی که از قب//ل در اقتصاد وجود داشت، بانکها به هر دلیلی نتوانستند یا نخواستند داراییهای خود را به فروش برسانند و به این صورت با وجود اینکه مایملک زیادی داشتند با مشکل کمبود پول مواجه شدند.

کمب//ود منابع بانکها موجب کاهش توان آنها در پرداخ//ت وام به مردم یا کاهش دادن سود وام ش//د، این مشکل اقتصاد را وارد یک چرخه معیوب میکند.از یک س//و خانههای بانکها به فروش نمیرود، از سوی دیگر مردم برای خرید خانه نیاز به وام دارند و بانکها نیز به علت کمبود منابع، پولی ندارند که به عنوان وام پرداخت کنند، در نتیجه چرخ دهندههای اقتص//اد در یکدیگ//ر قفل ش//دهاند و برای به حرکت درآوردن آنها سیاس//تهای جدیدی مورد نیاز است.

در این حال س//والی که ب//ه وجود میآید این اس//ت که دولت برای رفع این مش//کالت چ//ه کارهایی میتواند بکند، چراکه باال بردن س//قف وام موجب اگرچه نقدینگی موجود در جیب مردم را زیاد و امکان خرید مسکن را باال میبرد اما در عین حال میتواند بانکها را در معرضورشکستگیقراربدهد.همچنیناگرقرار باشد جهت حمایت از بانکها سود تسهیالتی که تا همین االن نیز بخش//ی از آن به صورت غیرقانونی توسط بانکها اخذ میشود ادامه پیدا کند در این صورت مردم امکان بازپرداخت وامها را نخواهند داشت.

یکی از راهحلهایی که برای معضل مسکن میتوان پیش//نهاد کرد به پر کردن خانههای خالی توس//ط طرح »اجاره به شرط تملیک« مربوط میش//ود، به این صورت که خانههایی که رهن بانکها هس//تند به مردم اجاره داده شود و هر اجاره حکم پرداخت قسط آن خانه را داشته باشد و به این صورت ظرف چند سال مستاجران به مالک تبدیل شوند. این روش در بسیاری از کشورهای پیشرفته نیز در حال انجام اس//ت و میتواند بدون آنکه بانکها را مجبور به وام دادن کند به خانهدار ش//دن بسیاری از مردم کمک کند.

اف//زون بر این بانکه//ا میتوانند خانهها و داراییهای خود را به قیمتی پایینتر از آنچه در بازار هست به فروش برسانند، این مساله باعث جذب مش//تری میشود و در عین حال منابع مالی جهت باال بردن توان بانکها در وام دادن را نیز به سمت نظام بانکی سرریز میکند. در واقع آنچه اکنون مانع از بانکها در جهت اجرای این مساله میشود عدم تمایل نظام بانکی به زیان دیدن است اما باید این را در نظر گرفت که اکنون نیز دارایی بانکها با توجه به اینکه به فروش نمیرسد عمال قفل شده است و شاید منبع مالی بالفعل که مبلغ آن کمی پایینتر از مبلغبالقوهآنباشدبتواندبهتربهمشکلبانکها و مردم رسیدگی کند.

طرحهایی مانند مس//کن اجتماعی نیز که توس//ط وزیر مسکن مطرح شده میتوانند به خانهدار ش//دن برخی اقشار جامعه و نوسازی بافتهای فرسوده شهری کمک کنند.

با این وجود باید در نظر داشت که در حال حاضر شرایط اعطای تس//هیالت به اندازهای دشوار است که در نهایت تعداد زیادی از کسانی که نیاز به بهرهگیری از این تسهیالت دارند در فهرستکسانیکهمشمولشرایطآنمیشوند، جایی ندارند. به همین علت این مساله مهمی است که اگر قرار است مشکل مسکن در جامعه حل شود، این شرایط نیز تسهیل شود تا تعداد کسانی که با معضل خانهدار شدن دست و پنجه نرم میکنند، واقعا کاهش پیدا کند. فروشخانههایسازمانی در همین زمینه مهدی پازوکی، کارشناس اقتصاد به »جهان صنعت« میگوید: ش//رایط کنونی اقتصاد به صورتی است که خود بانکها نیز مشکل مالی دارند؛ از یک سو هزینه تهیه پول باالست و از سوی دیگر مسکنهای بسیار زیادی داریم که خالی هستند.

وی میگوید: دولت در کالنشهرهایی نظیر تهران خانههای سازمانی بسیاری دارد که تعداد آنها به چند هزار واحد هم میرسد. پیشنهاد من در شرایط فعلی این است که این خانهها توسط دولت به فروش برسند چراکه اکنون نیز اغلب آنها در اختیار آشنایان مقامات قرار دارند.

پازوکی در ادامه میافزاید: فروش این خانهها هم باعث کوچکتر شدن دولت میشود و هم از سمت دیگر میتوان به عنوان مثال نیمی از درآمد حاصل از آن را به عنوان درآمد دولت در خزانه نگه داشت و نیم دیگر آن را نیز از طریق نظام بانکی برای خرید مسکن به مردم وام داد. این کارشناس اقتصادی همچنین مشکل دیگر مسکن را در ایران متراژ باالی خانهها میداند و معتقد اس//ت: در کشورهایی مانند ژاپن که سومین اقتصاد بزرگ جهان را شامل میشود متوسط زیربنای خانهها کمتر از 80 متر است این در حالی است که در ایران این رقم باالی 130 متر است.

وی میگوید: این در حالی است که از یک طرف توان خرید خانه در مردم باال نیست و از طرف دیگ//ر در خانههایی با کوچکتر از این متراژ نیز میتوان زندگی کرد، در نتیجه چنانچه تسهیالترویساختخانههایبامتراژهاپایین تعل//ق گیرد، مثال خانهه//ای 60 متری برای زوجهای//ی که تازه ازدواج کردهاند، میتواند به رونق بازار مسکن هم کمک شایانی کند.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.