تله دارایی های سمی

Jahan e-Sanat - - News - گزارش 2

گ/روه اقتصادي- موضوعي ك//ه در طول ماههاي اخير مورد بحث اصحاب رسانهها بوده و همواره از سوي برخي افراد مطرح و از سوي برخي مسووالن تكذيب شده است، شايعه ورشكستگي بانكها و اوضاع وخيم آنهاس//ت كه اگر صحت داشتهباشدمنجربهيكبحراناقتصاديگسترده در سطح كشور خواهد شد.

ام//ا تا چه ميزان ميتوان با قطعيت در مورد ورشكس//تگي بانكها صحبت كرد و آيا شرايط كنوني بانكه//ا در مرحله بحران ق//رار دارد يا وضعيتآنهامطلوبومناسباستوآياطرحهاي مطرحش//ده از جمله ادغام بانكها ميتواند گره از مش//كالت موجود باز كن//د و اوضاع را بهبود بخشد يا خير؟

با اين حال آنچه در شرايط امروز ايران بر كسي پوشيده نيست، فشار همهجانبهاي است كه بر بانكهاي كشور تحميل ميشود و با توجه به عدم وصول مطالبات معوق بانكها و بدهي دولت به نظام بانكي، بخش عمدهاي از منابع بانكي كه به عقيده خود مسووالن بانك مركزي برابر نيمي از داراييهاي آنهاست، منجمد و باعث شده بانكها به اين حجم از منابع دسترسي نداشته باشند كه يكي از اصليترين داليل تحت فشار بودن سيستم بانكي كشور به شمار ميرود.

از سوي ديگر فشارهاي دولت و بانك مركزي مبني بر كاهش نرخ س//ود بانكها باعث ش//ده نقدينگي مورد نياز آنها از دس//ترس خارج شده كه در نهايت منجر به كاهش توان مالي بانكها و بروز تبعات منفي شده است.

با اين حال اكثر قريب به اتفاق بانكها، تنها چاره رهايي از اين مش//كالت را ع//دول از نرخ س//ود مصوب يافتهاند و با ارائه طرحهاي متنوع سرمايهگذاري با نامهاي مختلف در شعب خود با دور زدن قانون سعي در جذب سپردههاي مردم و حفظ منابع در سيستم مالي خود دارند.

در واق//ع ميتوان گفت در س//ايه اين رقابت ناس//الم، بانكها در وضعيت مناس//بي از لحاظ گردش منابع مالي قرار ندارند و تنها با بازگشت اين منابعبهسيستمبانكيكشورامكانتسهيالتدهي و كس//ب درآمد از محل اين تس//هيالت، امكان احياي بانكها و رسيدن به تراز مثبت مالي وجود خواهد داشت.

در اي//ن ميان حضور دولت و بانك مركزي و تصميمگيريبرايحلمعضالتموجودازاهميت خاصي برخوردار اس//ت و الزم اس//ت با افزايش سرمايه بانكها و همچنين تعيين تكليف بدهي دولت، گردش مالي و منابع در جريان بانكها با بهبود مواجه شود. فوريتطرحادغامبانكها از س//وي ديگر س//هم داراييهاي سمي در ترازنام//ه بانكها و مطالبات مش//كوكالوصول ترازنامه، برخي بانكها را در وضعيت نامطلوبي قرار داده و باعث شده يكي از گزينههاي مطرحشده براي رهايي از مشكالت موجود، به اجرا گذاشته شدن طرح ادغام بانكها باشد.

در مجموع عدم مديريت صحيح منابع بانكها و عدم كمك دولت و نهادهاي مسوول براي رفع موانع موجود باعث عملكرد ناصحيح بانكها در استفاده بيش از اندازه از ذخاير قانوني نزد بانك مرك//زي، بدهيهاي معوق و طلبهاي بزرگ از دولت شده و در شرايط كنوني توان مالي برخي بانكها براي جبران زيانهاي پديد آمده چنان ضعيف شده كه بانك مركزي پيشنهاد ادغام اين بانكها را در دستور كار قرار داده است.

صحبته//اي رييس كل بان//ك مركزي در روزه//اي اخير حاكي از فوري//ت و نزديكي اين طرح است و به نظر ميرسد آنچه بانك مركزي قرار اس//ت از اجراي اين ادغامها به دست آورد، نزديك شدن صورتهاي مالي بانكهاي ايراني به استانداردهاي روز دنياست. با اين حال اين سوال مطرح اس//ت كه آيا شرايط بانكها به مرحلهاي از بحران رسيده است كه نيازمند ادغام و حذف بخشهاي كوچك و زائد نظام بانكي باشد و آيا بح//ث ادغام آنها بهترين گزينه موجود در حال حاضر اس//ت ي//ا نظام بانكي را ب//ه جاي رهايي از مش//كالت موجود، با تبع//ات جديدي مواجه خواهد ساخت؟

درمجموعبهنظرميرسدباتوجهبهتصميمات اخير مطرحشده از سوي بانك مركزي در شرايط ح//ال حاضر مهمترين موضوع نس//بت كفايت سرمايه بانكهاس//ت و براي تامين آن چند راه وجود دارد از جمله اينكه بانكها سرمايه آورده خ//ود را افزايش دهند، س//هام جديد در بورس عرض//ه كنند يا اينكه تصميم بگيرند با يكديگر ادغام شوند.

ح//ال بايد ديد در روزهاي آينده ش//وراي پول و اعتبار درباره طرح بانك مركزي نسبت به ادغ//ام بانكها چه تصميمي خواهد گرفت و بانكها نس//بت به اين موضوع چه واكنشي نش//ان خواهند داد هرچند به نظر ميرس//د باتوجه به ش//رايط حال حاضر بانكها، ادغام بانكهاي كوچك و كاهش ش//عب بانك براي اقتصاد كشور بتواند تا حدودي گره از مشكالت بانكها باز كند. رقابتناسالمبانكها در همين راستا يك اقتصاددان معتقد است حدود نيمي از منابع منجمد شده بانكها، منجر به بروز رقابت ناسالمي شده است و بانكها تنها به دنبال جذب منابع هس//تند تا بتوانند س//رپا بايستند.

احم//د حاتميي//زدي گفت: وض//ع بانكها بحراني است ولي بههيچعنوان نميتوان نام آن را ورشكستگي گذاشت زيرا ورشكستگي زماني اس//ت كه يك ش//ركت، بانك يا شخص نتواند تعهدات خود را ايفا كند.

وي اف//زود: تعه//دات بانكه//ا بهطور عمده به س//پردهگذاران اس//ت و تا زماني كه بانكها ميتوانند سود سپردههاي مردم را پرداخت كنند بههيچعنوان ورشكسته تلقي نميشوند و تا زماني كه تعهدات خود را انجام دهند، براساس تعريف عرف و حقوقي ورشكسته نيستند.

اين كارشناس اقتصادي تصريح كرد: اما اين نكته كه بانكها مشكل دارند، يك موضوع صحيح و درست است زيرا مطالبات معوق بانكها بهعالوه طلب آنها از دولت، بانكها را در وضعيتي قرار داده استكهمنابعماليبانكهاگردشمناسبيندارد. اگر اين مبالغ برميگشت، بانكها ميتوانستند تسهيالت دهند و از اين محل درآمد كسب كنند تا وضعيت آنها بهتر شود.

حاتمييزدي ادامه داد: نيمي از منابع بانكها، قفل و منجمد ش//دند و از طرفي روي مطالبات معوق، نميتواند سود در نظر زيرا اصل پول هم معلوم نيست وصول شود و سودي نميتواند در ترازنام//ه لحاظ كند تا زماني كه تعيين تكليف بدهيها ش//ود. بنابراين بانكها امكان پرداخت تسهيالتشان يا كال از بين خواهد رفت يا محدود خواهد شد.

وي گف//ت: دولت بايد براي حل بحران نظام بانكي تصميم جدي بگيرد. س//ابقه نشان داده دولت تا احساس خفگي نكند، اقدام جدي انجام نخواهد داد، يعني خردگرايي در مجموع دولت نيس//ت كه بحرانها را قبل از اينكه اتفاقي رخ دهد، حل كند؛ همهچيز را به شب آخر موكول ميكند،بحرانورشكستگيكهنزديكشد،شروع به اقدام ك//رده و تصميم ميگيرد و نميگذارد بانكها ورشكسته شوند. ناچاريبانكهادرافزايشنرخسود كارش//ناس اقتصادي ضمن اشاره به رقابت ناسالم بانكها در جذب منابع، گفت: بانكها براي جذب سپرده نرخ سود بااليي پرداخت ميكنند در حالي كه چارهاي هم ندارند.

حاتمييزدي تاكيد كرد: تا زماني كه دولت در مورد بدهي خود به نظام بانكي تصميم نگيرد كه چه ميخواهد انجام دهد، بانكها نميتوانند، غير از اين انجام دهند. بانك مركزي هم راهحلي ارائه نميدهد، فقط عنوان ميكند كه بانكها س//ود خود را كاهش دهند و بانكها پاسخ ميدهند اگر سود را كاهش دهيم منابع از بانك خارج ميشود و همان روز ورشكسته ميشويم.

ويخاطرنشانكرد:وقتيبانكهاناچارندبراي حفظ منافع خود سود بيشتري بدهند وارد يك رقابت ناسالمي شده و انجام ميدهند. اميدواريم دولت به اين نتيجه برسد كه تصميم جدي بگيرد. آقاي احمدينژاد، در زمان رياستجمهورياش هفت محور براي اصالح اقتصاد ايران ارائه كرد كه براي بانك، گمرك، بيمه ...و بود. فقط شعار آن را داد و هيچ اقدامي انجام نداد بنابراين طرحهاي اصالحي براي بانك بيمه ...و اكنون هفت س//ال روي ميز دولت اس//ت اما كسي نيست تصميم بگيرد. اين تصميم هر ميزان ديرتر گرفته شود، پرهزينهتر و دردناكتر اس//ت اما مطمئنا دولت نميگذارد بانكها ورشكسته شوند.

ضرورتافزايشسرمايه

اين كارش//ناس اقتصادي تصريح كرد: براي برونرفت از اين بحران دو اقدام سريع بايد انجام داد؛ نخس//ت بانكها حتما بايد افزايش سرمايه بدهند كه اين افزايش سرمايه يا توسط سهامداران فعلي انجام شود يا اينكه سهامداران دولت، سهام عدالت و بخشي هم كه در اختيار بخش خصوصي است بايد هر سه در افزايش سرمايه شركت كنند و اگر سهامداري نميتوانست، سهام او به افرادي كه دنبال كسب مجوز از بانك مركزي هستند، واگذار شود.

وي گفت: البته دولت افزايش سرمايه بانك ملي از محل صندوق توس//عه ملي را تصويب كرد و صندوق توسعه منابع را در اختيار بانك ملي براي پرداخت تس//هيالت )بهعنوان بانك عام//ل( داده بود كه ب//ه دليل عدم توانايي در بازپرداخت آن، اين منابع جهت افزايش سرمايه تصويبشده كه اين اقدام بايد براي بقيه بانكها هم انجام شود.

تعيينتكليفبدهيدولت

اين كارشناس اقتصادي يكي ديگر از اقدامات مناسب براي بهبود اوضاع بانكها را تعيينتكليف بدهي دولت به بانكها خواند و گفت: دولت اكنون ع//ددي حدود 150 هزار ميليارد تومان به نظام بانكي بدهكار است.

حاتمييزدي اضافه كرد: دولت عنوان ميكند اكنون نميتوان//د اين بدهي را پرداخت كند اما ميتوان//د با انتش//ار اوراق قرض//ه بدهي خود را تعيين تكليف كن//د. اگر اين اوراق حتي فروش نرود به دليل س//ودآوري، دولت و سازمان برنامه و بودجه بايد در لوايح بودجه س//االنه سود آن را منظور كنند، از اين محل بخشي از بدهي دولت به بانكها پرداخت ميشود.

وي بيان كرد: تاكنون اين س//ودها را بانكها پرداخت نكرده است ولي زماني كه بخواهد نظام بانك//ي را از بحران خارج كند، بايد هزينه آن را پرداخت كند، دولت يا بايد بتواند بدهي خود يا سود اين بدهي را به بانكها پرداخت كند.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.