اقتصادورزش زیرسایهصعودایرانبهجامجهاني

Jahan e-Sanat - - صفحه اول -

علي س/رزعيم- خبر صعود ايران به ج//ام جهاني فوتبال موجي از ش//ادي در ميان مردم ما ايجاد كرد و براي جامعه ايران كه در رتبهبنديهاي جهاني رتبه شادي پاييني دارند، امر مغتنمي است خصوصا كه اين صعود مقتدرانه بوده اس//ت يعني بدون باخت، بدون گل خورده و زودهنگام! اما همه اين امور مثبت نبايد چش//م ما را به روي يك س//وال اساسي ببندد و آن، اين است كه قيمت اين شادي چقدر اس//ت؟ اين شادي با چه هزينهاي فراهم شده و آيا اين شادي به اين هزينه ميصرفد؟

الزم به يادآوري است كه دستمزد مربي پرتغالي تيم ملي ايران جزو 10 قرارداد گران جهان است. اگرچه رقم دقيق قرارداد وي براي نگارنده معلوم نيست ولي سايتها و رسانهها ارقامي حدود دو ميليون يورو در سال را مطرح ميكنند. با توجه به حضور وي از سال 1390 تا احتماال 1400 حدود 20 ميليون يورو تنها به شخص ايشان پرداخت خواهد شد. همه ميدانيم كه هزينههاي تيم ملي منحصر به دستمزد مربي آن نيست بلكه هر سفر تيم ملي بسيار پرهزينه است و جوايز و امتيازاتي كه به بازيكنان تيمملياختصاصمييابد،تعجبآوراست.مثالدرزماناحمدينژادمجوز وارد كردن يك خودرو بدون تعرفه گمركي داده شد. بماند كه قاعدتا بابت حضور در اردوي تيم ملي نيز دستمزد بااليي پرداخت ميشود. همه اينها مويد آن است كه ورزش قهرماني اصوال كسبوكار پرهزينهاي است و ثمره آن براي جامعه تنها شاديهاي موقتي است كه به همراه دارد.

پيش از هر چيز به ياد آوريم كه سالهاي سال توفيقات ورزش ايران در فوتبال نهتنها در عرصه جهاني بلكه در عرصه آسيايي و حتي باشگاههاي آس//يا رو به تنزل بوده اس//ت و اين يعني آنكه هزينههاي صورتگرفته حتي نتوانسته به اهداف از پيشتعيين شده خود برسد و از نظر اثربخشي (effectiveness) هزينههاي صورتگرفته عموما هدر رفته و ناكام بوده است. شادي رسيدن به جام جهاني بالفاصله با شكستهاي پيدرپي در نخستين ديدارهاي جام جهاني خنثي خواهد شد و طعم يأس و تحقير ناشي از آن، اثرات اين شادي را خواهد زدود. هماكنون كه از شادي صعود به جام جهاني سرمست هستيم، شايد حاضر نباشيم به مساله ورزش به شكل انتقادي نگاه كنيم ولي بالفاصله بعد از شكستهايي كه در جام جهاني خواهيم داشت عقالنيت برخواهد گشت و خواهيم ديد كه تناسبي ميان ميزان توسعه اقتصادي كشورها و رتبه ورزشي آنها برقرار است.

اخي//را محققاني در پي آن رفتهاند كه رتبه كش//ورها در المپيك را از نظر ميزان كس//ب مدال پيشبيني كنند. اولين متغير موثر در ميزان مدالآوري البته جمعيت كشورهاست. هرچه كشوري جمعيت بيشتري داش//ته باشد، احتمال وجود اس//تعدادهاي ورزشي در آن بيشتر خواهد بود. در نتيجه عجيب نيست كه چين، آمريكا، روسيه و ژاپن جزو كش//ورهاي ممتاز به لحاظ دريافت مدال باش//ند. متغير دوم درآمد سرانه است يعني هرچه رفاه كشورها بيشتر باشد، مردم بيش//تر ميتوانند به ورزش بپردازند و منابع بيشتري براي تخصيص به ورزش قهرماني وجود خواهد داشت و در نتيجه مدالهاي بيشتري كسب خواهند كرد.

معموال متغير سوم تاثيرگذار ميزباني است و متغير چهارم كمونيستي بودن يا كمونيستي نبودن كشور است. شواهد آماري نشان ميدهد كه در گذشته كه دو بلوك شرق و غرب وجود داشت، كشورهاي كمونيستي بيشازكشوردموكراتيكميتوانستندمدالهايالمپيكرابهدستآورند. دليل اين امر تالش دولتهاي كمونيست براي ايجاد غرور در درون كشور خود و پرستيژ در سطح جهاني بود. در نتيجه بودجه بيشتري را به اين امر اختصاص ميدادند كه هزينه عدم تخصيص منابع به بخشهاي رفاهي ديگر جامعهشان بود.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.