رازهای حذف صفر از پول ملی

Jahan e-Sanat - - News -

محمدهادی مهدویان -* اگر بپذیریم که نظام پول و اسکناس موجود از باب ترکیب، واحد و حجم بسیار باالیی که نسبت به میزان متعادل دارد غیرعادی و ناهنجار است، در مقابل باید بپذیریم که هزینههای اجتماعی و اقتصادی این امر خیلی باالتر است.

طرح حذف صفرها از پول ملی دارای سابقه طوالنی است، بانک مرکزی از سالهای گذشته مطالعات وسیع و کارشناسی را در زمینه این موضوع انجام داده است. کارایی مبادله و اتخاذ ترکیب مناسب اسکناس و مسکوك در اختیار مردم و برنامه مناسب برای اجرای سیاست مذکور همواره دو برنامه اصلی بانک مرکزی است.

اجرای طرح حذف صفرها از پول ملی در شرایط فعلی اقتصاد ایران، ضروری است، چراکه وضعیت فعلی به قدری پرهزینه شده که حذف صفرها باید به عنوان یکی از الزامات اقتصادی در ایران اجرا شود. از سویی چاپ اسکناس در داخل کشور به دلیل حجم اسکناس در گردش فعلی بسیار بزرگ شده و در نتیجه تشکیالت پشتیبانی مذکور توان تامین نیاز فعلی چاپ اسکناس را ندارد.

از آنجایی که اسکناس و مسکوك در امور جاری مردم هر روز به کار میرود، طبیعی است که مردم از برنامههای مشابه در زمینه حذف صفرها نگران شوند. از همین رو، اطالعرسانی درست توسط مسووالن امر و رسانهها میتواند یکی از راهکارهای جلوگیری از اثرات روانی حذف صفرها از پول ملی باشد.

ضمن آنکه باید توجه داش//ت، هنگامی که این طرح اجرایی میش//ود، اثر تورمی در مبادالت مردم نخواهد داشت. اگرچه برخی نگرانیهایی که از سوی کارشناس//ان مطرح میشود، بر شرایط و زمان اجرای این سیاست تاکید دارد اما »زمان« همواره یک مقوله کلیدی اس//ت. نکتهای که وجود دارد این است که همواره از باب زمان مسایل اورژانسی وجود داشته که این مورد را زیرسوال میبرد. حتی در برخی مواقع با اتخاذ تدابیر مناسب و بهینه و نگرش به کلیه جوانب امور میتوان بر مشکل »زمان« نیز فائق آمد. بنابراین زمانبندی اجرای این طرح باید به گونهای باشد که در مدت و فرجه زمانی مناسب قابلیت عملیاتی شدن را داشته باشد. از سوی دیگر »پول« با هر تعداد صفر به عنوان یک قرارداد تلقی میشود و تعداد صفرهای واحد پول هیچ آثاری در نحوه دریافت و پرداخت مردم و تسویه مبادالت آنها نخواهد داشت.

باید توجه داشت که شرایط مناسب و مطلوب برای حذف صفرها از پول ملی از موارد با اهمیت به حساب میآید، آزادسازی اقتصادی، خصوصیسازی، کاهش نرخ تورم و سیاستهای تثبیت اقتصادی از جمله بایدهایی است که میتواند در این سیاست مورد توجه قرار گیرد. ممکن است دیدگاهی که همواره رفرم را به کلیت تعادل عمومی موکول و مشروط میکند هیچوقت به شرایط مساعد مورد نظر خود در اقتصاد نرسد؛ این نافی این نیست که نگاه به اصالح و بهبود وضعیت به صورت غیرتعادلی باشد. اگر همین لحظه کسی بخواهد بسیاری از عناصر سیاستهای آزادسازی را به شرایط مناسبی که همه چیز سرجای خود باشد، موکول کند، بازهم این سوال پیش میآید که آن شرایط چیست و کجاست؟

در مقابل حذف صفرها برخی دیدگاهها بر چاپ اسکناس درشت تاکید دارد، باید توجه داش//ت که بانک مرکزی در س//ال 87 ابزار چک پول را از بانکها گرفت و چک پول خود را منتشر کرد، درحالی که میراث این مساله به صورت بدهی سنگین بانکها به بانک مرکزی در تراز بانک مرکزی باقی ماند. دلیل مورد مذکور این است که تمام این چکها به عنوان خط اعتباری بانکهای دولتی تبدیل ش//د و بخش//ی از مشکالت فعلی بازار پولی به این دلیل امروز ایجاد شده است. * اقتصاددان

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.