مصائبجمعیتشهرینامتوازن

Jahan e-Sanat - - News -

گروه مس/کن- ارزیابی نتایج »سرشماری عموم//ی نف//وس و مس//كن «1395 در کنار »دادههای بانک مرکزی« نشان میدهد که سطح زیربنای واحدهای مسكونی در دو بخش »ساخت و ساز« و »معامالت« در حال کاهش است. این تحول به چند دلیل عمده »کاهش نرخ رش//د خانوار و جمعیت«، »افزایش سهم مسكن از سبد معیش//تی«، »کاهش درآمدها« رخ داده است؛ فارغ از این تغییرات، با تقویت »ثبات جمعیتی« و »جمعیت شهری متوازن« در یک دهه اخیر ساختوساز در کشور طی دوره رونق اقتصادی به شدت افزایش یافته است اما با این وجود این ساختوس//ازها با تحوالت جمعیتی هماهنگ نبوده اس//ت؛ این پدیده باع//ث توزیع نامتوازن جمعیت در واحدهای مسكونی شده است و به دنبال آن بخش عمدهای از جمعیت کش//ور به »خانههای کوچکتر« پناه آوردهاند.

نتایج بررسیهای مرکز آمار نشان میدهد، از مجم//وع 22 میلی//ون و 830 هزار و 3 واحد مس//كوني معمولی در کشور تعداد 8 میلیون و 975 هزارو351 واحد)9/93 درصد(آپارتمانیو تعداد31 میلیونو458 هزارو058 واحد)7/06 درصد( غیر آپارتمانی است. همچنین از مجموع 22 میلیون و 830 هزار و س//ه واحد مسكوني معمولی در کش//ور، تعداد چهار میلیون و 950 هزار و ‪21/7) 711‬ درصد( واحد مسكونی بین 51 تا 75 مترمربع مساحت دارند که یک پنجم واحدهای مسكونی در کشور است و واحدهای مس//كونی با مساحت 500 مترمربع و بیشتر با تعداد ‪0/1) 32896‬ درصد( کمترین س//هم را دارا هستند. کاهشابعادجمعیتی س//یگنالهای »افزایش تمایل خریداران به واحدهای کوچ//ک« به دلیل مجموعه عواملی رخ داده که مهمترین آن »کاهش ابعاد خانوار« و »کاهش سطح معیشتی« است. این واقعیت در کن//ار س//اخت خانهه//ای »گرانقیمت« و »بزرگمتراژ و لوک//س« عرضه بازار را از تقاضا عقب انداخت و یك//ی از بزرگترین رکودهای اقتصاد ایران در بازار مسكن را به دنبال داشت. در سالهایی که ساخت واحدهای عمدتا گران با اهداف سوداگرانه رونق داشت، رشد جمعیت و مهاجرت به شهرها به همان اندازه رشد نكرد و در نتیجه واحدهای کوچک کمتری در این سالها ساخته ش//د. از دهه 70 نرخ رشد ساختوساز همواره از نرخ رشد جمعیت و خانوار بیشتر بوده است. بر اساس ارزیابیهای حسین عبده تبریزی، مشاور وزیر راه و شهرسازی، »در سالهای 75 تا 94 ارقام رش//د برای جمعیت ‪1 /43‬ درصد، ب//رای خان//وار ‪3 /44‬ درصد و ب//رای واحدهای مسكونی ‪3 /88‬ درصد محاسبه میشود. به این ترتیب، کشور وارد پارادایم جدیدی شده است. با ساختوسازهایفراواننامتناسببارشدجمعیت در سالهای اخیر، تراکم خانوار در واحد مسكونی برابر عدد یک شده و با احتساب واحدهای خالی، حتی از عدد یک نیز کوچکتر شده است.«

از س//وی دیگر در دوره س//الهای 85 تا 95 در ش//هر تهران نرخ رش//د واحدهای مسكونی موجود به میزان معنیداری از نرخ رشد خانوار و جمعیت بیشتر بوده است. متوسط نرخ رشد موجودی مسكن بدون احتساب خانههای خالی و متوس//ط نرخ رشد خانوار و جمعیت طی این دوره ب//ه ترتیب برابر ب//ا ‪2 /60 3، /12‬ و ‪0 /54‬ درصد بوده است.

این روند در تهران منجر به کاهش شاخص تراکم خانوار به واحد مسكونی )بدون احتساب خانههای خالی( از 1/02 در س//ال 85 به 0/98 در س//ال 94 شده، با احتساب خانههای خالی، این ش//اخص در دوره مذکور از 0/98 به 0/84 کاهش یافته اس//ت. این موضوعها بیانگر مازاد سرمایهگذاری در بخش مسكن در طول سالهای اخیر در کالنشهرها )بهعنوان نمونه شهر تهران( اس//ت. در حالی که در 20 سال اخیر، جمعیت با نرخ نیم درصد در س//ال در تهران رشد کرده، ساخت واحدهای مس//كونی با نرخ رشد بیش از س//ه درصد در س//ال ادامه یافته است. تولید س//وداگرانه مسكن در ش//هر تهران در مناطق برخوردار شهری واقعیتهای مصرفی مسكن را به کلی نادیده گرفته است.

تغییر الگوی مت/راژی در کوتاهمدت و بلندمدت

در کن//ار تحوالت »درازم//دت« که در آمار نفوس و مسكن سال 95 آشكار شد، روند رو به کاهش سطح زیربنای واحدهای مسكونی معامله شده به گواه آمار بانک مرکزی نیز کاهش یافته که نشان میدهد این الگو در »کوتاهمدت« هم جریان داشته است. مجموعه این عوامل از »تغییر الگوی متراژ« به صورت پایدار در بازار مس//كن کشور حكایت میکند.

بر اس//اس آمار بانک مرکزی، در مجموع 66 درصد واحدهای مسكونی »کمتر از 50 تا 100 مترمربع« مساحت دارند در حالی که سهم این واحدهای مس//كونی در سال 1390 برابر 64/6 درصد بود. 9/7 درصد واحدهای مس//كونی در کش//ور 50 مترمربع و کمتر، 21/7 درصد بین 51 ت//ا 75 مترمرب//ع، 9/4 درصد بی//ن 76 تا 80 مترمرب//ع و 25/2 درصد بی//ن 81 تا001 مترمربع اس//ت. بررس//ی آمار بان//ک مرکزی درب//اره قراردادهای خرید و فروش انجام ش//ده در پایتخت طی سه سال گذشته نشان میدهد که 30 درصد از معامالت انجام شده مربوط به واحدهای کوچکتر از 70 مترمربع )واحدهای کوچک متراژ در تهران( است.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.