سردرگمی در بازار

Jahan e-Sanat - - News - *کارشناس‌اقتصادی

محمد‌اربا ‌بافضل -*ی‌

در شرایط کنونی به نظر میرسد بازارهای مختلف کشور هر کدام به نحوی قفل شده و کلید مفقود شده آن همان «قیمت» است. اینکه این کلید کی و توسط چه کسی پیدا میشود، سوال مهمی است.

بازارهای مختلف در اقتصاد ایران این روزها در ســردرگمی عجیبی به سر میبرند. سایه سنگین نااطمینانی که از ماهها پیش بر این بازارها افتاده، گویا هنوز هم خیال رفتن ندارد. بعد از افزایش قیمتهای شدید در بازار ارز، بازارهای دیگر مثل بازار طال، بازار مســکن، بازار خودرو و حتی بازار اقالم خوراکی نیز روندی افزایشی در پی گرفتند. تا کمتر از یکی دو هفته پیش که بازار دالر در سینهکش مسیر دستیابی به قله۰۲ هزار تومانی بود، این بازارها نیز پابهپای آن و با این توجیه که همه چیز متاثر از دالر است به ثبت رکوردهای جدید ادامه میدادند.

اما با کاهش ایجاد شــده در نرخ ارز و افت آن به کانالهای ۱۱ و ۲۱ هزار تومانی برای دالر ایاالت متحده که البته در سایه اظهارنظرهای غیرمنطقی و توام با ذوقزدگی برخی از صاحبان تریبون و همچنین اعمال محدودیتهای غیرضروری در اطالعرسانی نرخ ارز، خیلی از پایداری برخوردار نبود؛ در دیگر بازارهای یادشده آحاد اقتصادی این بار با نوعی سردرگمی در ارزشگذاری کاالها و خدمات خود مواجه شدهاند. در این میان توجه به چند نکته ضروری است: ۱- شوک منفی اخیر در بازار ارز و تعدیلهای نزدیک به ۰۵ درصد در این بازار این تابو را که «در ایران چیزی که گران شــد دیگر ارزان نمیشود» برای مدتی ولو کوتاه در اذهان آحاد اقتصادی از بین برد. از این رو متقاضیان مصرفی در بازارهایی نظیر مسکن و خودرو با ترس از اینکه ممکن است قیمتهای فعلی بازار نیز از حباب برخوردار باشــد، چون برآوردی از قیمت واقعی ندارند، فعال تقاضای خود را در بازار به فعلیت درنمیآورند.

۲- در سمت عرضه این بازارها نیز قیمتگذاری در فضای هیجانی و غیرشفاف انجام میشود. بسیاری از فروشندگان در این شرایط صرفا با هدف محک زدن بازار و مطلع شدن از شرایط سمت تقاضا اقدام به ارائه نرخهای پیشنهادی میکنند و به اصطالح عوامل بازار در این روزها «فروشنده واقعی» نیستند. در توضیح این گونه رفتار نیز باید گفت اکثر صاحبان کاالها در شرایط فعلی در افق کوتاهمدت منتظر شرایط اقتصادی کشور بعد از «۳۱ آبان امسال» هستند که امروزه به نقل محافل معامالتی تبدیل شده است

۳- رفتار سیاستگذاران در بازارهای مختلف نیز توام با تردید است و به نوعی آنها نیز منتظر گذر زمان و آرام گرفتن موجهای متالطم در بازار هستند. به طور مثال سکوت دولت و بانک مسکن در سیاستگذاری و موضعگیری در قبال شرایط جدید و جبران قدرت خرید از دست رفته متقاضیان مصرفی مسکن و همچنین عدم عرضه موثر خودرو از سوی خودروسازان بزرگ کشور به بازار خودرو به نحوی که موجبات کشف قیمت در بازار را فراهم کند، نمونههایی از انفعال در عرصه سیاستگذاری در بازارهاست.در چنین شرایطی به نظر میرسد بازارهای مختلف کشور هر کدام به نحوی قفل شده و کلید مفقود شده آن همان «قیمت» است. اینکه این کلید چه زمانی و توسط چه کسی پیدا میشود، سوال مهمی است. اما به نظر میرسد از میان عوامل سهگانه متقاضی، فروشنده، سیاستگذار یکی باید دست به ریسک بزند و بازار را به حرکت درآورد.

طبیعتا به دلیل نااطمینانی موجود در فضای سیاسی و اقتصادی کشور انتظار چنین ریســکی از سوی دو رکن نخست کمتر است. بنابراین چه بسا که این قفل با ریســکپذیری سیاستگذار و موضعگیریهای جسورانه و در عینحال کارشناسی شده گشایش یابد.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.