دودبازی با اگزوز کامیون

گزارش «جامعه پویا» از آسیبهای اجتماعی بین دانشآموزان

Jameh Pouya - - چاجشتم‌انعدای‌ز گزارگزاشرتارشیخی - الهام کاظمی

بعد از ماجرای تیغزدن و خونبازی که دو ســالی است بین تعدادی از دانشآموزان دختر و پســر مطرح شــده، اینبار گزارشهایی از منطقه بهارســتان از توابع استان تهران حکایت از آن دارد که بازی با دود و آتش به یکی از سرگرمیهای دانشآموزان تبدیل شده است که میتوان آن را یک آسیب اجتماعی به حساب آورد.

پیش از این بسیاری از معلمان و مشاوران مشغولبهکار در مدارس مناطق جنوبی و توابع تهران از شــیوع مصرف قلیان و سیگار در مقطع ابتدایی این مناطق نگران بودند؛ اما حاال بازی با دود اگزوز ماشین تا حد اندک اما نگرانکنندهای در برخی مدارس پسرانه شایع شده است. یکی از مشاوران مدارس پســرانه این منطقه در گفتوگو با «جامعه پویا» میگوید: «پسربچهها سرشان را جلوی دود اگزوز کامیون نگه میدارند، پس از آن، از منوکسید کربنی که در این دود وجود دارد، احساس خلسه به آنها دست میدهد و یک لذت خیلی حاشیهای و خوشایندی در آنها ایجاد میشود». او میگوید: «شاید در منطقه ما این بحث در مدارس ابتدایی پسرانه حداقل پنج، شش درصد شیوع داشته باشد. بعضی از بچههــای مقطع ابتدایی به قول خودشــان آتشبازی میکنند. بعضی از آنها رول و نقش کسی را که مصرفکننده اعتیاد اســت بازی میکنند؛ برای مثال سر چوب انگور را آتش میزنند و آن را میکشند و ادای شخصی را که معتاد اســت درمیآورند یا در کاغذ را مثل سیگار میپیچند و تظاهر میکنند معتاد هستند و سیگار مصرف میکشند.

شیطنتکودکانهاست

مهــدی نویدادهم، دبیر کل شــورای عالی آموزش و پــرورش، در گفتوگو با «جامعه پویا» میگوید من چنین آماری را از دودبازی دانشآمــوزان ابتدایی قبول ندارم». او میافزاید: «این موضوع مقداری به بحث شــیطنتهای کودکانه و نوجوانی مربوط است که بچهها انجام میدهند و نباید نام اعتیاد و آسیبهای اجتماعی روی آن گذاشت و از منظر آسیب نباید آن را جدی گرفت». البته او ادامه میدهد که من نمیخواهم بگویم ما چنین آسیبهایی نداریم؛ اما پررنگکردن این موارد مناسب نیست. بااینحال او از ادامه پاســخگویی به «جامعه پویا» خودداری کرد و خواست با معاونت آسیبهای اجتماعی صحبت شود که پیگیریها برای گفتوگــو با این معاونت درباره بحث آســیبهای اجتماعی بین دانشآموزان بیپاسخ مانده است.

به گفته مشاور مدرسه، در دوره راهنمایی معموال این اتفاق کمتر است، زیرا دانشآموزان مضرات دیاکسید کربن را میفهمند و اطالعات علمی آن را میگیرند. براســاس مشــاهدات این مشــاور، در دوره راهنمایی و دبیرستان بیشترین فراوانی در قلیان است؛ اما شدت مصرف سیگار بیشــتر اســت، به این معنی که اگر در دبیرستان کسی سیگاری شود، بیش از حد معمول سیگار میکشد. به گفته او، در راهنمایی مصرف ســیگار شدت کمتری دارد و این موضوع دالیل مختلفی دارد، دالیل محیطی، انگ اجتماعی، کنترل خانواده که البته بیشــتر خانوادهها در این مناطق کنترل آنچنانی بر مصرف ســیگار و قلیان دانشآموزان ندارند. مدارس نیز اهمیت چندانی به این موضوع نمیدهند. به گفته این مشــاور که متخصص طب اعتیاد نیز هست، فرمی به مدارس داده میشــود تا آسیبهای موجود بین دانشآموزان در آن نوشته شود؛ اما معموال مدیران مدارس با چشمپوشی از واقعیتهای موجود و میزان آسیبها، فقط یک جمع کلی از مواردی مانند اختالل، اضطراب و مشکالت درسخواندن و اختاللهای خیلی حاشــیهای را وارد فرم میکنند.

چاقو در مدارس

او درباره خشــونت و پرخاشگری در بین دانشآموزان پســر این منطقه میگوید: «همین حاال اگر سه مدرسه را بهطور رندم انتخاب کنیم و فقط از دانشآموزان بخواهیم که آستینهای خود را باال بزنند، از صد پسر دانشآموز حتما دست 20 نفر خطخطی است. این موضوع در دوران ابتدایی هم با نسبت کمتری وجود دارد».

به اعتقاد این مشاور، پرخاشگری در میان پسرها واقعا زیاد است. این خشونت و پرخاشگری معموال بهصورت دعوا، نزاع، فحاشی، خودزنی و چاقوکشی بروز میکند. به گفته او، اگر در منطقه بهارستان به یک دبیرستان پسرانه بروی و به دانشآموزان بگویی جیبهای خود را خالی کنند، حداقل از هر کالس 04نفره چهار تا چاقو پیدا میشــود. البته اگر همراهداشتن موبایل و استفاده از فضای مجازی را هم جزء آسیبهای اجتماعی در نظر بگیریم، این رقم باالتر میرود و از یک کالس 40 نفره حتما 15 تلفن همراه پیدا میشود.

این مشاور در بخش دیگری از صحبتهایش، موضوع روابط جنسی بین دانشآموزان را معضلی جدی در مدارس مطرح میکند که به دالیلی، آموزش و پرورش به این مشکل نمیپردازد و از اســاس کتمان میکند. بااینحال موضوع آسیبهادرمناطقمختلففراوانیمتفاوتدارد.درمناطقی که سطح فرهنگ و رفاه اجتماعی و عمومی پایینتر است، این موارد بیشتر دیده میشود. به گفته این مشاور مدرسه در محلههایی مثل بهارستان، رباطکریم، اسالمشهر و توابع استان تهران آسیبهای اجتماعی بیشتر دیده میشود. این میزان در سطح تهران به نسبت کمتر است و در مناطق یک و سه واقعا کمتر است یا نوع دیگری دارد.

آسیبهای متفاوت در مناطق مختلف

این متخصص طب اعتیاد میگوید: «در مناطق با سطح پایینتر فرهنگی و اقتصادی، کنترل کمتر است و بالطبع سطح آسیبهای اجتماعی افزایش پیدا میکند. در مناطق باال کنترل بیشتر است و البته آسیبها از نوع دیگر است. در مناطق جنوبی روابط جنســی نامتعارف بیشتر پنهان میشود».

بااینحال به اعتقاد او، بچههای مناطق محروم هستند که معموال با آسیبهای اجتماعی درگیرند، چون بیشتر این آسیبها ناشــی از فقر و فرهنگ پایین و کمبودن سطح سواد، اطالعات و آگاهی مردم است. او مهمترین دلیل این آسیبها را نداشــتن آگاهی میداند، چراکه ما میبینیم وقتــی کارگاه مهارتهای زندگی راهاندازی میکنند، چقدر تأثیر مثبت دارد.

چندی پیش در دانشــگاه تهران کارگاه چندروزهای برای مشــاوران مدارس برای پیشگیری از آسیبهای اجتماعی مثل اعتیاد برگزار شــد؛ اما هنوز هیچ ابالغی برای ادامه کار به مدارس انجام نشــده اســت. در این میان از متخصصان تربیتشده آسیبهای اجتماعی در پیشگیری از اعتیاد در مدارس هیچ استفادهای نمیشود.

او توضیح میدهد: ما درحالحاضر در هر اداره آموزش و پرورش، متولی پیشگیری از اعتیاد داریم؛ اما کاری که تأثیر مثبت داشته باشد، انجام نمیشود، چراکه سنجش و پیگیری وجود ندارد. بودجهای میآید و آموزش کوتاهی داده میشود، اما این آموزش بدون هدف است و فقط برای این اســت که گفته شود ما این دورهها را برگزار کردیم. درحالحاضر تســتهایی در متوسطه دوره اول برگزار میشود که به آنها آزمونهای مشاورهای گفته میشود. این آزمونها در پنج حوزه مختلف اســت. شاید چیزی حدود 40 تا 55 درصد این آزمونها اعتبار و روایی داشته باشد، این در حالی است که هیچ آزمون عملی و کیفی برگزار نمیشود. به گفته این مشاور اگر خیلی بخواهند کار کنند، سر کالس میروند و از دانشآموزان درباره مثال طالق، اعتیاد والدین و مواردی ازایندست سؤال میکنند. او میافزاید: «اینها فقط پرسیده میشود؛ اما بعد از اینکه فهمیدند پدر دانشآموز اعتیاد دارد، هیچ کاری برای او انجامنمیدهند».

فرمی به مدارس داده میشود تا آسیبهای موجود بین دانشآموزان در آن نوشته شود؛ اما معموال مدیران مدارس با چشمپوشی از واقعیتهای موجود و میزان آسیبها، فقط یک جمع کلی از مواردی مانند اختالل، اضطراب و مشکالت درسخواندن و اختاللهای خیلی حاشیهای را وارد فرم میکنند

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.