تعقیبقضائیامضاکنندگانقراردادهای غیرقانونی دقیقه نودی شهرداری

کامبیز نوروزی، حقوقدان هشدار داد:

Jameh Pouya - - شهری‌ ‌شهرداری -

فرشته مرادی اگر نشانهها و دالیل و مدارکی باشد که در عقد قرارداد و تصویب معامله یا در روش برگزاری مزایده یاسایرتشریفات معامالت و در شرایط ضمن قرارداد، مقررات رعایت نشده باشد، در این صورت قرارداد ممکن است ابطال یا فسخ شود

موضوع قراردادهای دقیقه نودی شــهرداری در اواخر عمر مدیریت شهری قالیبافوهمراهانشبهبحثیچالشبرانگیزتبدیلشدهاست.قراردادهاییکه به ادعای برخی از اعضای شورای چهارم و منتخبان شورای پنجم بهصورت غیرقانونی منعقد شده و قابل پیگیری حقوقی است. «کامبیز نوروزی»، حقوقدان و استاد دانشگاه، فرایند قانونیبودن قراردادهای دقیقه نودی شهرداری تهران را به چالش کشیده است.

در مــاه آخر حضور آقــای قالیباف در شهرداری تهران قراردادهای دقیقه نودی با برخی از شرکتها، نهادها و افراد بسته شده اســت؛ برای مثال، مرکز بهاران و واگذاری آن به قرارگاه امام رضا با تعویض نام شرکت متقاضی با همان ماهیــت قبلی. آیا این قراردادها بدون گذر از فیلتر شورای شهر وجاهت قانونی دارد؟ میزان قانونیبــودن این قراردادهــا به میزان رعایت شرایط آییننامه معامالت و روند تأیید و تصویب قراردادها بستگی دارد. اگر این قراردادها از حیث رعایت ضوابط مشکلی نداشته باشند، قانونی هستند. اگر نشانهها و دالیل و مدارکی باشــد که در عقد قرارداد و تصویب معامله یا در روش برگزاری مزایده یا ســایر تشــریفات معامالت و در شــرایط ضمن قرارداد، مقررات رعایت نشــده باشــد، در این صورت قرارداد ممکن اســت ابطال یا فسخ شــود و حتی در صورت وجود شرایط قانونی، تصویبکنندگان و امضاکنندگان قراردادها تحت پیگرد قانونی و قضائی قرار بگیرند. کسی در برابر قانون مصون نیست، چه شهردار باشد چه وزیر و چه وکیل. مهم این است که مستندات کافی برای تعقیب وجود داشته باشد و باید براساس اسناد و کفایت ادله باشد. اگر دالیل کافی باشد تعقیب قضائی ناگزیر است.

به نظر شما چرا شهرداری تهران با علم به اینکه بســیاری از قراردادها بهصورت غیرقانونی بسته شده و امکان تعلیق آنها وجود دارد دســت به چنین ریسکی زده است؟ حقیقت این است که این اتفاق موردی استثنائی در شهرداری تهران نیست. شهرداری تهران در 12 ســال گذشــته چندان به مقررات پایبند نبوده، بسیاری از فعالیتها در شهرداری تهران از نظر رعایــت قوانین و مقررات محل بحث و تردید اســت. چندان نشانی از نظام حقوقی و شــهری در شهرداری تهران باقی نمانده است. این یک رویه 21ساله است که همیشه با تأیید و پشتیبانی شورای سوم و چهارم همراه بوده؛ بنابراینخیلینبایدازچنیناتفاقاتیشگفتزده شــد. من برای رعایت اخالق تأکید میکنم و پیشداوری نمیکنم که این قراردادهای دقیقه نودی خالف قانون هستند؛ اما شهرداری تهران براســاس رویه 21ســالهاش چندان خودش را مقیــد به ضوابط و قوانین نظام شــهرداری نمیبیند و همین هم باعث شده وضعیت مالی و اداری شهرداری در شرایط مبهم و نامعینی قرار بگیرد؛ همانطورکه هنوز مقامی رســمی نتوانسته از رقم بدهی شــهرداری تهران عدد مشخصی را ارائه کند؛ حداقل سه مقام رسمی سه عدد مختلف را بهعنوان بدهی شهر تهران اعالم کردهاند. معاونت مالی و اداری شهرداری تهران بدهی شهرداری را سه، چهار هزار میلیارد تومان اعالم کرد. آقای دبیر، عضو شورای شهر تهران، چیزی حدود 20 هزار میلیارد تومان و آقای مســجدجامعی نیز رقمی نزدیک به 60 هزار میلیارد تومان را بدهی شهر تهران اعالم میکند و این نشاندهنده بیانضباطی عمیق و گســترده مالی در شــهرداری تهران است و طبیعتا در چنین سیستمی که در 12 سال تمام مطلقالعنان هر کاری خواسته کرده و هیچ نظام مالیای ارائه نداده است، عقد چنین قراردادهایی در روزهای پایانی این دوره از شهرداری تهران اتفاقی غریب و استثنائی نیست.

از جمله کارهایی که شهرداری در ماههای پایانی انجام داده، عقد قراردادهایی است که با افراد نزدیک بــه قالیباف بهمنظور حضور در بدنه شهرداری بهصورت دوساله و رسمی بسته، آیا این امکان وجود دارد که با رویکارآمدن شورای پنجم این قراردادها لغو شود؟ این از وظایف مهم شورای شهر پنجم و شهردار تهران اســت که با یــک اولویتبندی دقیق و حسابشدهوضعیتمالیوسیستمیشهرداری تهران را مشــخص کند. شاید این قراردادهای جدید در اولویت اول قرار گیرد. اساسا باید دید که در عقد این قراردادها چه با شرکتها و چه افراد، شرایط قانونی رعایت شده و تا چهاندازه افراد صالحیت عقد ایــن قراردادها را دارند و مبالغ این قراردادها تا چه میزان درست است و آیا مطابق با مقررات و عرف است. همچنین باید شرایط ضمن قرارداد را هم در نظر گرفت؛ اما بیشک رسیدگی فوری به وضعیت سازمانی، مالی و مالیاتی شهردار یک اولویت حیاتی برای شورای پنجم به شمار میرود.

برخــی از اعضای شــورای چهارم نیز به عقد چنیــن قراردادهایی اعتراض و از مجوز شهرداری برای این قراردادها اظهار بیاطالعی کرده و خواستار توضیح شفاف

از مجموعه شهرداری توضیح شدند. البته اعضای شورای پنجم نیز در یک ماه اخیر بارها تأکیــد کردهاند که پس از آغازبهکار شــورای جدید این قراردادها بهسرعت پیگیری و بررسی میشود. باز هم میگویم این موضوع به شرایط قراردادها بســتگی دارد. بنده مایلم به نکتهای بپردازم؛ مســائل شورای ســوم و چهارم شهر تهران و شــهرداری مسائلی بســیار حیاتی، بنیادی و سرنوشتساز است. شــهر تهران در وضعیتی قرار دارد که از نظر تاریخی در تمام تاریخ شهر تهــران نمیتوان مشــابه آن را پیدا کرد. تمام نظام شهرسازی و نظام حقوق شهری در شهر تهران متالشی شده، ساختوسازهای بزرگ و سنگین، شهر تهران را از بین برده و معیارهای اساسی شــهر تهران تا حد زیادی مختل شده است. این موضوعات آینده بسیار پرمخاطرهای را پیــش روی تهران قرار میدهند. شــرایط ســازمانی شهر تهران نیز از این قاعده مستثنا نیست. تعداد شرکتهایی که بهطور مستقیم و غیرمستقیم با شهرداری تهران مرتبط هستند، تعداد ســازههایی که شهرداری تهران در روند تراکمفروشی با آنها شریک شده است و بسیاری از مسائل دیگر یا رسانههایی که شهرداری تهران در اختیار دارد، اینها مســائلی بسیار بنیادی هســتند. مســائلی که آینده تهران را بهاندازه یک قرن تحت تأثیر قرار داده است. شهر محل استقرار سازههای مختلف شده، این سازهها روی منابع محدود زمین ساخته میشود. ساختمان سازهای بادوام است که ممکن است تا صد سال روی زمین مستقر باشد. ساختمان را بهراحتی نمیتوان جابهجا کرد و زمین هم قابل خریدن و واردکردن نیست و منبع محدودی دارد و با اتفاقاتی که در تهران افتاده اســت، برای دهها سال و شاید تا صد سال کاری نتوان انجام داد. بهتر است گریزی بزنم به طرح تفصیلی مصوب ســال 47 که از آن نیمقرن میگذرد، در این طرح بسیاری از ساختمانها موظف بودند برای نوسازی شهر بهینه شوند و شبکه معابر تعریف شود و هنگام نوسازی عقبنشینی کنند، اما هنوز در شــهر تهران معابر بهدرستی تعریف نشده است، اتفاقی که در 12 سال گذشته در تهران رخ داده تغییراتی در کالبد شــهر ایجاد کرده است که ماندگار شده و عمرش از قرن هم خواهد گذشت. این تغییرات بنا به تحلیلهای متعددی که بین کارشناسان و شهرسازان وجود دارد، خالف اصول شهرسازی است و شهر تهران را به هم ریخته. از طرفی در این زمین محدود، جمعیت و تعداد ماشینها رشد میکند و میزان خدمات مختلف شهری بهدلیل رشد جمعیت و رشد فعالیتهای اجتماعی و اقتصادی افزایش مییابد.درهمتنیدگیوقشربندیهاتوسعهپیدا میکنند درحالیکه ما در یک شهر بههمریخته بیبرنامه و غیرطبیعی که زمین محدودی دارد، زندگی میکنیم و تمام قوانین شهری هم عمال مختل شده است. این یعنی آنکه تهران شهری اســت با روند روبهرشــد بحرانهای شهری؛ بحرانهایی کــه میتواند زمینهســاز بحران اجتماعی و سیاسی باشد. این میراث شهرداری 21ساله تهران است. تهران اکنون درعینحال که رشــد کمیاش ادامه دارد، بــه موازات آن بحرانها با ســرعت باال افزایش یافته است. در دوره 21ساله شهرداری تهران تخلفات زیادی شــده، اما شورای شهر و شــهرداری تهران به اعتقاد بنده نباید هرگز روی مسائل کوتاهمدت متمرکز شــوند. قبال هم گفته بودم قانون در صورت تخلف هر مقامی مانند شهرداری، وزیر یا وکیل برخورد میکند، ولی محاکمه دردی از شهر تهران دوا نمیکند. شورای پنجم و شهردار جدید باید این قــدرت را در خود ایجاد کنند که با بحرانهای عمیق و ریشهدار بنیادی تهران چه کنند و خود را اسیر مسائل روز نکنند؛ برای مثال بحث امالک نجومی مهم اســت و از نظر قانونی هم باید پیگیری شود، بحث قراردادها هم مهم اســت، اما هیچکدام از اینها مسئله اصلی تهران نیست، زیرا تهران با بحران عمیقی مواجه است. االن منطقه 22 تهران بهصورت غیرمجاز در دهه اخیر ساخته شده، این ساختوساز برای همیشه رژیم آبوهوایی تهران را دگرگون کرده است و برای این مسئله باید فکری کرد.

البته برخی میگویند شورای پنجم هم در این دوره چهارساله نمیتواند تمامی این مشکالت را حل کند و فقط میتواند جلوی پیشرفت بحرانها را بگیرد. قطعا همینطور اســت، انتظاری برای حل آن نیســت، ابعاد فاجعه وســیعتر از آن است که شــورای شهر و شهرداری بتواند این مشکالت را حل کند؛ اما بحث روند ایجاد بازسازی تهران اســت. تأکید من روی روند است نه روی حل. طبیعی اســت که شورا و شــهرداری در دوره جدید نتوانند مشــکالت درازمدت را در چهار ســال حل کنند، ولی این توقع وجود دارد که شــورا و شــهرداری بدون کینه و قبیلهگرایی مسیرهای بازســازی تهران را بیابند. ما شبکه معابری داریم که تقریبا ناکارآمد است و برای همه مسجل است. از طرفی افزایش جمعیت و تعداد خودرو واقعیتی گریزناپذیر است و این یعنی تهران در حال لبریزشدن است. مدیران جدید شــهری باید به فکر حل این بحرانها باشند؛ بنابراین روند بازســازی براساس نظام حقوق شهری که - متخصصان حقوق شهری باید بگویند- در چارچــوب معیارها و ضوابط شهرسازی با تهران چه کرد و این بحثی است که شهرداری جدید و شــورای پنجم موظف هستند به آن رســیدگی کنند و باید راههای بحرانسنجی تهران و شیوههای بازسازی این شــهر با هدف خروج از بحران طراحی شــود. نکتهای که اعضای شــورای جدید باید مدنظر داشته باشند این است که بهدور از تحزبگرایی و جناحبندیهای سیاسی با متخلفان برخورد کنند، چراکــه در نظامهای مدرن ما با مفهوم حزب مواجه هســتیم؛ درست است که حزب مهم اســت و باید از تمامیت آن مراقبت کرد، اما حزب ارزش برتر نیست، چراکه حزب ذیل ارزشهای برتر دیگری قــرار دارد؛ برای مثال حزب برای توسعه دموکراسی فعالیت میکند، بنابراین دموکراسی ارزش مافوق حزب است؛ در نتیجه نباید اعضای شورا بهدلیل وابستگی حزبــی و جناحی و نگرانــی از بهخطرافتادن ماهیت یــک حزب از تخلفات چشمپوشــی کنند. باید گفت متأسفانه این موضوع در همه بسترهای جامعه اتفاق میافتد. این چیزی است که برای فعالیتهای سیاسی و اجتماعی ایران زیانبار است. Ï

درباره تغییر قوانین شــهری چه نظری دارید، آیا با تغییر قوانین شــهری موافق هستید؟ من با این دیدگاه مخالفم. قانون شهرداری در ایران با توجه به عمر حدود 06ســاله تغییرات زیادی در نظام شهری و سازمانهای عمومی به وجود آورده است و این باعث شده بخشهایی از قوانین شهرداری منسوخ شود یا تخفیف بخورد. اما شاکله قانون شهرداری قابل دفاع است، زیرا نوع نظام مدیریتی شــهری مترقی است. نظام مدیریتی مندرج، نظام مدیریت مستقل محلی است و باید دقت کنیم قانون شهرداری نزدیک به 60 سال اســت که در تهران کار میکند و در چارچوب این قانون رویه و عرفهای زیادی شــکل گرفته و تغییر قانون یعنی تغییر این عرفها و رویهها و تغییر قانــون در این برهه منجر به زلزله در نظام حقوق شهری میشود. این تغییر سبب ایجاد بینظمی در نظام حقوقی کشور نیز میشود. با این دالیل کلی تغییر قانون شهری را مبرم نمیدانم و تصور میکنم شرایط بحرانــی تهران را بحرانیتــر میکند. ازجمله کارهایی که باید کرد، تنقیح قوانین اســت یا حداقل آنکه بخشهایی از این قوانین نیازمند اصالحات جزئی اســت؛ مانند کمیسیون ماده 100 و بند 2 مــاده 55 و برخی تعارضها که بین شهرداری و سازمانهای دیگر وجود دارد.

طبیعی است که شورا و شهرداری در دوره جدید نتوانند مشکالتدرازمدت را در چهار سال حل کنند، ولی این توقع وجود دارد که شورا و شهرداری بدون کینهوقبیلهگرایی مسیرهایبازسازی تهران را بیابند. ما شبکهمعابریداریم کهتقریباناکارآمد است و برای همه مسجل است. از طرفی افزایش جمعیت و تعداد خودرو واقعیتی گریزناپذیر است و این یعنی تهران در حال لبریزشدناست

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.