كليد گنج دانايى »كتاب« است

KHABAR JONOOB - - اخبار -

دوران، دوران جهانى شــدن و انفجار اطلاعات اســت. كــودكان و نوجوانان با حجم عظيمى از اطلاعات كه به شكل غير فعال دريافت مى كنند، رو به رو هستند. براى كودك امروزى فضا و امكانات كافى براى اســتقلال فكرى وجود ندارد، امكان آشــنايى حســى با طبيعت يا نيســت يا كم اســت، بازى ها بيشتر آماده اند و كودك مانند گذشته هنگام بازى، نظم پذيرى، سازماندهى، اداره كردن و اداره شدن از سوى ديگران و مهارت تصميم گيرى را نمى آموزد و بنابراين به دنبال دستيابى به گونه اى استقلال درونى است.كودك امروزى خيلــى زود دنيــاى كودكى را ترك مى كند، پرده از رازها برايش كنار مى رود و احســاس دانســتن همه چيز، راه را براى پيشــرفت هاى بيشــترش مى بندد و اين بى تفاوتى ناشى از دانستن همه چيز، براى زندگى او زيانبار است.تلاش خانواده ها و مربيان و آموزگاران، از مهد كودك تا دبيرســتان، در انباشــت اطلاعات علمى در ذهن كودكان و نوجوانان از يك ســو، و نقش كامپيوتر و دنياى مجازى از ســوى ديگر، ارتباط كــودكان و نوجوانان را با دنياى واقعى، به ويژه جامعه انســانى محدود كرده اســت. آن هــا كه به وضعيت زندگى و نيازهــاى كودك و نوجوان امــروزى آگاهى دارند، مى دانند كه كتــاب امن ترين پناهگاه كودك و نوجوان است. اهميت كتاب وقتى روشن تر مى شود كه بدانيم اگر عشق به مطالعه از كودكى در انســان پديد نيايد و مطالعه به يك نياز معنوى در زندگى او تبديل نشــود، ذهن او در جوانى تهى خواهد بود و آن وقت است كه سادگى و بى تجربگى جوانى، راه را براى نفوذ بدى ها باز مى كند و گوشه هاى زشت طبيعت انسان آشكار مى شود.مقام معظم رهبرى در ضرورت كتابخوانى مى فرمايند: »بياييد كارى كنيد كه مردم كتابخوان بشــوند. در دنيا كتاب جيبى اساساً براى اين به وجود آمد كه مردم كتابخوان بشوند؛ يعنى كتاب را در جيب شــان بگذارند و مثلاً هنگامى كه به قطار زير زمينى يا اتوبوس ســوار مى شوند، آن را باز كنند و بخوانند. اين كارى اســت كه اگر باب شود، بسيارى از وقت هاى مرده، زنده خواهد شد. با تلخى بايد اعتراف كنيم كه رواج كتاب و روحيه كتابخوانى درميان ملت عزيز مــا كه خود يكى از مشــعل داران فرهنگ و كتاب و معرفــت در طول تاريخ پس از ظهور اسلام بوده است بسى كمتر از آن چيزى است كه از چنين ملتى انتظار مى رود. و اين پديده نيز مانند بيشــتر پديده هاى ناگوار در كشور ما، نتيجه فرمانروايى پادشاهان و فرمانروايان ظالم و فاسد و بى فرهنگ و بى سواد بر اين كشور در دويست سال گذشته است. كتابخوانى چيزى است كه براى يك ملت، فريضه و لازم است. آن مردمى كه اهل كتاب خواندن باشند از لحاظ معلومات انس نداشــته باشــند، تفاوت مى كنند. خوشــبختانه كتاب زياد هست و كتاب هاى زيادى چاپ مى شود. نمى خواهم عرض بكنم كه همه آن چه كه چاپ مى شود، كتاب هاى خوب و مفيدى است؛ نه، اى بسا كتابى چاپ مى شود و به بازار هم مى آيد اما كتاب مفيدى نيســت؛ يك كتاب بى فايده و عاطل و باطلى است و كسى از آن استفاده اى نخواهد كرد. و اى بسا كتابى كه چاپ مى شود و به بازار هم مى آيد و مضر است؛ نه اين كه فايده ندارد بلكه ضرر هم دارد! الان ما در بازار كتاب كشور، چنين كتاب هايى را داريم و اين ها در دسترس مردم هم هستند! اين ها بخش كمى از كتاب هاى چاپ شده هستند.

اكثــر آن چه كه چاپ مى شــود، چه از جهات علمى، چــه از جهات فرهنگى، چه از جهات دينى، چه از لحاظ معارف گوناگون اسلامى، چه از لحاظ ادبى و هنرى، مفيد است. معارفى كه دركتاب ها هست، مردم ما از آن ها بى نياز نيستند؛ بايد اين كتاب ها را بخوانند. انس با كتاب، چيز بســيار با ارزشــى اســت و من خواهش مى كنم كه همه و همه با كتاب انس پيدا كنند«.سعادت فرد و جامعه در گرو احساس مسئوليت نسبت به نسل آينده است. پــدر و مادرهــا و آموزگارانى كه درك درســتى از وظايف خود بــراى بناى زندگى آينده كودكان دارند، ايجاد عادت به مطالعه و انگيزه خواندن را راهى غير مســتقيم براى پاسخ به نيازهــاى روحى و پر كــردن خلاء موجود در زندگى كودك امروزى مى دانند و از اين راه به پرورش نسل آينده مى پردازند.توسعه و ترويج كتابخوانى در دهه هاى 1970 و 1980 )1350-1360) مــورد توجه يونســكو قرار گرفت و اكنــون از موضوع ها و دغدغه هاى بزرگ كشــور هاى در حال توسعه اســت. پژوهش هاى يونسكو جايگاه مهم كتابخوانى و اهميت آن را براى توسعه ى اقتصادى كشورها روشن ساخته است.

ترويج كتابخوانى موضوعى چند وجهى اســت و شامل سطح خرد و كلان است. اگر از ســطح كلان به آن نگاه كنيم، راهبردى ملى و نيازمند توجه و برنامه ريزى براى حلقه هاى گوناگون كتاب و كتابخوانى اســت. اين حلقه ها شــامل تاليف، نشــر، برپايى و تجهيز كتابخانه هاى عمومى و ... اســت. يك ســوى اين حلقه، دسترســى به كتاب هاى مناسب و ارزان و ســوى ديگر آن، ايجاد انگيزه براى كتابخوانى است.برگزارى مسابقات كتابخوانى و خلاصه نويسى كتاب ها مى توانند به گرايش افراد به مطالعه منجر شود.با گزيده نويسى و خلاصــه ســازى تعدادى از كتب حجيم و قطور مى تــوان مردم را به مطالعه ترغيب كرد كه اغلب به خاطر گرفتارى و نداشتن فرصت كافى از مطالعه باز مى مانند. وقتى كه آثار خوب، مفيد و ارزنده خلاصه گردد مى تواند، رغبت بعضى از افراد به مطالعه را افزايش داده و در آن امر كتاب و كتابخوانى موثر باشــد.فراهم كردن امكانات و فرصت هاى مطالعاتى براى كودكان و نوجوانان كه نياز به كمك دارند علاوه بر كوشش و تلاش خود آنان نياز به تلاشها و برنامهريزى و مشاركت حساب شده مربيان دارند جهت تشويق و ترغيب آن ها به مطالعه بايد نسبت به تهيه و خريد كتاب آنها را همراهى كرد و جهت بازديد به نمايشگاهها و فروشــگاه هاى كتاب و يا هديه كتاب، آنها را راغب نمود و به كودكان قبل از دبســتان بايد اهميت داد كه مىتواند با گرفتن هديه برجســتهاى از اوليا و مربيان، علاقه كودكان را به كتاب و كتابخوانى تعيين و تثبت كرد و آنها را به اين راه كشــاند.گفتنى است، در سال 1372 شمســى، 24 آبان به عنوان روز كتاب و كتابخوانى تعيين شــد. اين روز، يكى از روزهاى هفته كتاب نيز مى باشد.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.