ایران؛ مقصد حرفهایها

در سال 95 میزان ورود گردشگران فرانسوی 104 درصد و گردشگران چینی 30 درصد افزایش داشت

Salnameh Shargh - - جامعه - صدرا محقق

بهمن، ماه ســرد و خشــک زمســتان اصفهان اســت. در رســتوران معروف شــهرزاد نصف جهان، من و سه همراه ديگرم نشستهايم و منتظر آمدن غذاهايی هستيم که پس از چندين دقيقه انتظار سفارش دادهايم. سالن رستوران بزرگ اســت و در کل فضای آن پشتبهپشــت هم ميز و صندلی چيده شــده، صندلیها لحظهبهلحظه پر و خالی میشوند و پيشخدمتها ثانيهای فرصت استراحت ندارند يا مشغول سفارشگرفتن هستند يا در حال آوردن غذا و بردن ظرفهای خالی. جلوی در و داخل راهروی ورودی رستوران هم وقتی که ما رســيديم و هم حاال که نشستهايم، مشتريان به صف ايســتادهاند تا نوبتشــان شود. پيشــخدمت در حال گرفتن ســفارش مشتريان ميز بزرگ کناری ما که حدود 12 نفر دور آن نشستهاند، است و با زبان انگليسی دستوپاشکستهای مشــغول توضيح غذا برای يکی از آنهاست، او هم پس از شنيدن توضيحات پيشخدمت بالفاصله به همراهانش نگاه میکند و به زبان چينی برای آنها- احتماال شنيدههايش راتوضيح میدهد. هر 12 نفر ميز کناری ما چينی هستند. البته نهفقط اين ميز که تقريبا دور همه ميزهای چهار گوشه سالن مشتريان چينی نشستهاند. سمت ديگر ما، يک ميز دونفره خالی بود که يک زوج جوان و کمسنوســال و خوشقد و باالی اروپايی نوبتشــان شد و آمدند نشســتند. از صحبتکردنشــان معلوم شــد آلمانی هســتند. در سرتاسر لحظاتی که آنجا بودند يا محو تماشا و صحبت با هم بودند يا مشغول خوردن غذايی که سفارش داده بودند. «آدم اينجا احســاس غريبی میکند، به غيــر از ما و اين دو تا آلمانی همه چينی هســتند». ايــن را يکی از همراهان ما گفت و لبخند زد. بعد با حالتهای چهرهاش شــروع کرد به اشــارهکردن به سمت ميزهای رستوران و شمردن اينکه پشت کدام ميزها مشتريان چينی نشستهاند. با ورود و خروج هر دسته از گردشــگران چينی به رستوران معلوم بود آنها در دســتههای چندتايی و با تور به اصفهــان آمدهاند. يک دسته 10 نفر، يک دســته پنج تا شش نفر و بعضیها تا 16 نفر هم بودند. همراه برخی از آنها راهنمای ايرانی هم بود، اما بيشترشــان بدون راهنما بودند و يکی از بين خودشان يا بهسختی بسيار چند کلمهای فارسی حرف میزد يا با زبان انگليسی همانها را توضيح میداد. اين حجم پرتعداد گردشــگران چينی، البتــه فقط در اين رســتوران و در اصفهان نبودند. در تهران هم، گشــتی در بازارهای بزرگ و قديمی مثل بازار ســنتی پايتخت يا بازار تجريش و همچنين مناطق تاريخی-گردشگری مثل کاخ گلســتان ...و شــما را با حجم زيادی از گردشگران چينی مواجــه میکند کــه در دســتههای دو تا 02نفــری برای ديدن ايران آمدهاند. مشــابه همين ماجرا را در شــهرهای يزد، شــيراز و کاشــان هم میتوان ديد، آنجــا هم تعداد گردشــگران چينی همپای ديگر گردشــگران خارجی به نسبت سالهای گذشته، حکايت از افزايش بسياری دارد. اين گردشگران چينی البته تنها بخشی از سيل گردشگرانی است که در سال 1395 تعداد ورودشان به ايران افزايشی چشــمگير را ثبت کرده اســت. در همين رابطــه با زهرا احمدیپور، معاون رئيسجمهور و رئيس سازمان ميراث فرهنگی و گردشــگری و صنايع دستی که چهار ماه است ســکان هدايت اين ســازمان را با حکم حســن روحانی، رئيسجمهور، به دســت گرفته اســت، گفتوگو کرديم. او در پاســخ به اين ســؤال که وضعيت ورود گردشگران خارجی به ايران به نســبت گذشته چه تفاوتهايی کرده است به «شرق» گفت: «ورود گردشگران کشورهای غربی به تفکيک کشــورهای مختلف از 13 تا 104 درصد رشد را ثبت کرده است که رقم 104 درصد با بيشترين رشد مربوط به ورود گردشگران فرانسوی به ايران بوده است. 10 کشور اروپايی که دارای بيشــترين ســهم در گردشگری ورودی ايران هستند نيز به ترتيب کشورهای آلمان، فرانسه، ايتاليا، روسيه، هلند، انگلستان، سوئد، اتريش، اسپانيا و سوئيس هســتند؛ برای مثال تعداد گردشگر ورودی از آلمان بيش از 29 هــزار نفر و حدود چهار هزار نفر نيز از ســوئيس در شــشماهه اول ســال 95 بوده و برای تمام کشــورهای اروپايی رشد مثبت ورود گردشگر داشتهايم». آنگونه که احمدیپور میگويد بيان رشد ورود گردشگران غربــی از اين نظر اهميت دارد کــه فضای پيش از برجام و پيش از رویکارآمدن دولت تدبير و اميد، بيشترين آسيب را به اين بخش وارد کرده بود. گسترش روابط، بهويژه توسعه روابط دوجانبه گردشــگری با اين کشــورها، لغو تحريمها عليه ايران، ديپلماســی فعال ايران در عرصه بينالمللی، ارائه تصوير مثبت از ايران در جهان پس از برجام، سفرهای مقامات عالیرتبه کشــورهای اروپايی به ايران، تالش برای توســعه گردشگری ايران در عرصه بينالمللی و حمايت و تشويق فعاليتهای بخش خصوصی سبب شده نام ايران دوباره در فهرست هدف گردشــگری تورهای اروپايی قرار بگيرند. در هميــن حال، مرتضــی رحمانیموحد، معاون گردشــگری ســازمان ميراث فرهنگی و گردشــگری که از ابتدای دولت روحانی در اين سمت مشغول است و بيشتر ايــن تغييرات را از نزديک لمس کرده در پاســخ به «شــرق» دراينباره چنين توضيح میدهــد: «بدون ترديــد افزايش ورود گردشــگران اروپايی به ايران نشــانه مهم و مثبتی است، بهويژه اينکه بيشتر گردشگران حرفهای ما از اروپــا میآيند و ايــن خيلی نکته مهمی اســت؛ يعنی گردشــگران حرفهای به اين شــکل نيســتند که بــدون برنامهريزی و شــناخت به جايی سفر کنند. آنها از قبل جايی را که قرار است ببينند، به لحاظ همه مؤلفههــای تعيينکننده بررســی میکنند و سپس اقدام به سفر میکنند. اين يعنی ايران برای اين گردشگران واجد درصد بااليی از اطمينان و اعتماد شده است که آنها را ترغيب به سفر به ايران کرده است. تعدادی از گردشــگران حرفهای، ابتدا به صورت آزمايشی به جايی ســفر میکنند، امکانات و زيرساختها و شرايط فرهنگی و داشــتههای آنجا را بررسی میکنند و سپس بقيه را ترغيب به ســفر به آن مقصد مشــخص میکنند». رحمانیموحد میافزايــد: «به همين دليل ما معتقد هســتيم اين افزايش اميدوارکننده در تعداد گردشگران موضوعی اتفاقی و بدون برنامهريزی نيســت و ايــن افزايش معلــول برنامهريزی و اقدامات حسابشده ما در اين سالها بوده است». در بخش ديگری از گفتوگو، از معاون گردشــگری دولت روحانی درباره ورود گردشــگران چينی سؤال میکنم، او در پاســخ، چنين توضيحاتی را ارائه میدهد: «در سال 94 در حدود 60 هزار چينی وارد ايران شــدند، اين آمار البته شامل همه اتباع چينی است که به ايران آمدند؛ از گردشگر و تاجر گرفته تا افراد ديگری که از همه قسمتهای اين کشور مانند خود چين و هنگکنگ ...و به ايران آمدند. اما آمارهای ما در 9 ماهه اول ســال 1395 نشان میدهد که در همين مدت فقط 52 هزار نفر به ايران وارد شــدهاند که اگر اين ميزان با 9 ماهه اول سال 94 مقايسه شود نشان میدهد رشد ورود چينیها به ايران افزايش 03درصدی را ثبت کرده است». رحمانی موحد در تحليل خــود درباره داليل افزايش ورود چينیها به ايران نيز میگويد: «ما در اين سه سال برنامههای زيادی برای افزايش ارتباطات گردشگری خود با کشور چين

و ترغيب گردشگران چينی برای ورود به ايران داشتيم، برای اين هدف هم در نمايشــگاههای گردشگری چين حضوری منظم و ساماندهیشــده را ترتيب داديم و هم در سفرهای رســمی خود نشســتهای مشــترک زيادی با مســئوالن گردشــگری اين کشــور برگزار کرديم، به غير از اين، چندين دفتر فرهنگی-گردشگری ايران را برای تبليغ جذابيتهای کشورمان در چين نيز فعال کرديم که مجموعه اين اقدامات تأثيرات خوبی بر جای گذاشته است». براســاس اعالم مســئوالن معاونت گردشگری و همچنين اعضای انجمن صنفی راهنمايان گردشگری ايران، هماکنون در کل کمتر از 30 مترجم چينی در ايران فعال هستند که در زمينه راهنمای گردشگری فعاليت میکنند. البته هنوز اين تعداد به صورت تخصصــی در زمينه تورليدری (راهنمای گردشــگری) آموزش نديدهاند، اما گفته میشــود سازمان ميراث فرهنگی و انجمن صنفی راهنمايان گردشگری برای آنها برنامههايی آموزشی ترتيب دادهاند تا مترجمی خود را به صورت حرفهای با آموزشهای گردشــگری تلفيق کرده و در ايــن زمينه فعال شــوند. عالوهبراين يکســری مزايا و تشــويقهايی برای يادگيری زبان چينی و فعاليت در حوزه راهنمايان گردشــگری برای گردشــگران چينی نيز در نظر گرفته شده است تا کمبودها در اين حوزه جبران شود.

حرفهایها به ایران میآیند

از تفاوتهای مهمی که در اين سالها در صنعت گردشگری ايــران رخ داده اســت، اين اســت که گردشــگران ورودی خارجی، چه از شرق و چه از غرب، اغلب يا در قالب تور به ايران میآيند يا گردشگران حرفهای هستند که مقاصد خود را براساس دانش و شناختی فراگير تعيين میکنند. حميــد دروديان يکی از اعضای انجمــن صنفی راهنمايان گردشگری تهران که سالهاست شغل راهنمايی گردشگران در پايتخــت را دارد، در رابطــه با اين موضوع به «شــرق» میگويد: «اتفاق مهم و چشــمگيری که در اين ســالها در گردشــگری ايران رخ داده اين اســت که نوع گردشگرانی کــه به اينجا میآيند به نســبت ســالهای قبل به صورتی محســوس تفاوت کردهاند. قبال بيشتر کسانی میآمدند که صرفا برای ديــدن ايران میآمدند يعنی يک اســم کلی از ايران در ذهن داشــتند و میآمدند ببينند اين کشور چگونه اســت. اما حاال اغلب کسانی که میآيند گردشگر حرفهای هستند و از قبل مطالعاتی درباره ايران کردهاند، میدانند که چه نقاطی از شهر را بايد ببينند و گاهی برخی از آنها چنان جزئياتی درباره آثار تاريخی و پيشــينه فرهنگی ما میدانند که شايد يک راهنمای گردشگری هم نداند». طبق گفته اين راهنمای گردشگری، بازار تهران و کاخ موزه گلســتان، همچنين موزه ملی و مــوزه جواهرات از جمله جاهايی اســت کــه صددرصد گردشــگران خارجی که به تهران ســفر میکنند، تمايل دارند حتما آنها را ببينند. پس از ايــن موارد، موزههايی مثل آبگينه، موزه فرش و کاخهای ســعدآباد و نيــاوران ...و از جمله ديگر جاهايی اســت که گردشــگران عالقهمند به ديدن آنها هستند، اما همه الزاما مشــتاق رفتن به اين مکانها نيســتند. کاخ موزه گلســتان تنها اثر ثبتشــده ايران در فهرســت يونســکو است که در پايتخت واقع شده است و به همين دليل اصلیترين مقصد گردشگران خارجی در تهران است. شــروع اين گزارش دربــاره حضور گردشــگران چينی در اصفهان و ايران بود. بخش پايانی آن هم درباره آنهاست؛ چراکــه براســاس اطالعات و آمار منتشرشــده از ســوی سازمان جهانی گردشــگری چينیها در سالهای اخير از بزرگترين گروههای گردشــگران دنيا محسوب میشوند؛ به گونهای که چينیها بيشــتر از هر شهروند ديگری حتی آمريکايیها برای ســفر و گــردش هزينــه میکنند. تنها در ســال گذشــته ميالدی )2016( مردم اين کشــور برای ســفرهای خارجی خود 901ميليــاردو 800 ميليون دالر هزينه کردهاند. تارنمای اداره ملی گردشگری چين چندی پيش در تازهترين گزارش خود از وضعيت سفر گردشگران چينی به خارج از کشــور اعالم کرد در ســال 2016 ميالدی 122 ميليون نفر از مردم چين سفرهای خارجی به قصد گردشگری داشتهاند. ميزان سفرهای گردشگری مردم چين براساس اعالم اداره ملی گردشگری اين کشور در مقايسه با سال 2015 ميالدی 4.3 ســه دهم درصد بيشــتر شده اســت. دولت چين در سالهای اخير موفق شده اســت با سياستهای راهبردی خود باعث تســهيل در صدور رواديد برای مردم اين کشور شــود و از سوی ديگر با رشــد اقتصادی خوب چين، قدرت مصرف و هزينهکرد مردم اين کشــور نيز ارتقا يافته اســت. همچنين فهرست منتشرشــده اداره ملی گردشگری چين نشــان میدهد تايلند، ويتنام، انگليس، کــره جنوبی، ژاپن، روسيه و مالديو محبوبترين مقاصد سفر برای گردشگران چينی اســت. چين درحالحاضر اصلیترين منبع فرستادن گردشــگر به کشــورهای ديگــر و چهارميــن مقصد بزرگ گردشگری دنياست و ممکن است تا سال 2020 ميالدی در رده نخســت قرار گيرد. آنگونه که مسئوالن سازمان ميراث فرهنگی به «شــرق» گفتهاند تا پايان ســال 2016 ميالدی، سه دفتر جذب گردشــگر جمهوری اسالمی ايران در چين راهاندازی شــده اســت، ايــن دفاتر قرار اســت جاذبههای گردشــگری ايران را به گردشگران چين معرفی و همچنين بستههای سفر را به مردم اين کشور ارائه کنند. بدون ترديد برای جذب و جلب گردشــگران چينی، ايران نيازمند ايجاد زيرساختها و امکانات مناســب برای پذيرايی از آنهاست، افزايش رستورانهای چينی، مترجمان زبان چينی، هتلها و امکانات مناســب، از جمله زيرســاختهای مورد نياز در اين بخش اســت. به غير از اين، تســهيل صــدور ويزا برای گردشــگران دو کشور از مهمترين موضوعاتی است که بايد در دستور کار قرار گيرد.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.