توسعه بینالمللی خوشهقطعات خودرو

در گفتوگوی «گسترش صنعت» با معاون سازمان صنایع کوچک و شهرکهای صنعتی ایران مطرح شد

Sanat Newspaper - - صنعت خودرو -

خوشه صنعتی مجموعهای از بنگاهه//ای تج//اری و غیرتج//اری متمرک//ز در ی//ک م//کان جغرافیای//ی در منطقهای اقتصادی اس//ت که ب//رای تولید یک یا چند محصول نهایی مش//ابه و مرتبط، برای کسب صرفههای اقتص//ادی بیرونی با یکدیگ//ر ارتباطات عمودی و افقی برق//رار کرده و ضم//ن رقابت با یکدیگر در بس//یاری از م//وارد هم//کاری جمع//ی و اقدامات مش//ترک دارند. ارتب//اط درونی ای//ن بنگاهها کاهشدهن//ده هزینهها و تس//هیلکننده دسترس//ی به نهادها، دان//ش و فناوری تولی//د، بازاره//ای ف//روش و تامین نیازهای مش//ترک مش//تری اس//ت. همچنین در س//الهای اخی//ر توجه بس//یاری به کوچکسازی شده و روند توسعه بنگاههای کوچک و متوسط به طور چشمگیری افزایش پیدا کرده است. این بنگاهها دارای مزایای زیادی نسبت به صنایع ب//زرگ بوده ک//ه از آن جمله میتوان ب//ه ارزشافزوده، نوآوری، اش//تغالآفرینی و انعطافپذیری بیشتر نسبت به صنایع بزرگ اش//اره کرد. یکی از راهکارهای اساسی ک//ه در محافل علمی برای س//اماندهی به بحث صنایع کوچک و متوس//ط موردتوجه قرار گرفته است، تجمیع ای//ن بنگاهها و س//ازماندهی آنها در قالب خوش//ههای Clusters(ی//تعنص )Industrial اس//ت. تمرک//ز تع//دادی از بنگاههای کوچک و متوس//ط در یک حوزه جغرافیایی، موجب ایجاد مزایایی برای بنگاههای درون خوشه ش//ده و به عبارتی با تجمیع شرکتهایی که در زمینههای مشابه یا مرتبطی فعالیت دارند، میتوانند از مزایایی چون صرفهجوییهای ناش//ی از انتقال دانش و فن//اوری، افزایش رقابتپذیری، تنوع و تیراژ در تولید و ... برخوردار شوند.

مدتی است که توسعه خوشههای صنعتی قطعهسازان در دس//تور کار مدی//ران مرب//وط قرار گرفته اس//ت اما برنامههای سازمان صنایع کوچک و شهرکهای صنعتی ایران در اینباره چیس//ت؟ قرار است چه زمانی این امر در صنعت قطعه محقق ش//ود؟ توس//عه خوشه صنعتی برای کدام اس//تانها در دستور کار است؟ پرسشهایی که گسترش صنعت از غالمرضا سلیمانی، معاون سازمان صنایع کوچک و شهرکهای صنعتی ایران داشته است.

€برنام/ه€توس/عه€خوش/ €های€صنع/ت€قطعه€در€ € دستورکار€کدام€استا €نها€قرار€دارد؟

استانهای خراسان رضوی، آذربایجانشرقی، مرکزی، اصفهان، تهران دارای ظرفیت توسعه خوشههای صنعتی در زمینه قطعات خودرو هستند و این سازمان در حال شناسایی سایر استانهایی اس//ت که قابلیت خوشهای ش//دن را دارند اما در حال حاضر ۳ اس//تان در دس//تور کار ق//رار گرفته ک//ه در حال حاضر تبریز مش//غول به فعالیت است و در زمینه توسعه خوشه صنعتی قطعات مش//هد نیز از دوس//ال پیش کار آغاز ش//ده اما از آنجا که خودروس//ازی این استان به مش//کل خورد در حال حاضر برنامه آن نیز متوقف ش//ده اس//ت. بر این اساس س//ازمان صنای//ع کوچک و ش//هرکهای صنعتی ایران توسعه خوشه صنعتی تبریز را آغاز کرده و بهدنبال این است که بتواند این خوشه را به خوشههای صنعتی اروپا متص//ل کند تا به این ترتی//ب بتواند فعالیت بینالمللی داش//ته باش//ند. برای تحقق این امر در صنایع مختلف برنامهای ۳ساله داریم و بر اساس نقطه فشارهای موجود و اولویتبندی ش//ده، کار آغاز میشود. ممکن است در صنعتی فناوری مسئله نخست باشد و در صنعتی دیگر بازار یا خرید مشترک مواد اولیه که برای هر یک از آنها حمایتهایی خاص الزم است.

برای توسعه خوشه صنعتی در استانها باید سلسلهای از مولفهها وجود داشته باشد تا فعالیت آغاز شود. برای نمونه اس//تان مرکزی بیش//تر در صنایع ریلی ظرفیت داش//ته و به دلیل آماده بودن بستر آن، خوشه صنعتی آن در این استان آغاز شد.

حتی ممکن اس//ت در یک استان ۰۲ خوشه صنعتی وجود داش//ته باش//د ک//ه این امر بیش//تر مرب//وط به ظرفیتهای استانی کش//ور است. خوشه جزو مجموعه کسبوکار اس//ت که در منطقه شکل میگیرد بنابراین ممکن اس//ت زمانی ک//ه اولویتبندی انجام میش//ود صنعت قطع//ه و خودرو نیز در این دس//تهبندی وجود داشته باشد اما اولویت چندم باشد.

€توسعه€خوشه€صنعتی€قطعه€در€استان€مرکزی€ € چگونه€کلید€خورد؟

در سفری که علی یزدانی، مدیرعامل سازمان صنایع کوچک ش//هرکهای صنعتی کش//ور به استان مرکزی داش//ت بحث توسعه خوشه صنعت قطعه مطرح شد. از این رو در حال مطالعه بس//ترها و موقعیتهای استانی آن هس//تیم تا با فراهم ب//ودن مولفهها که پیش از این ج//زو اولویتهای ابتدایی س//ازمان صنای//ع کوچک و شهرکهای صنعتی نبود و به تازگی مدنظر قرار گرفته، بررس//ی کنیم که آیا این گنجایش و قابلیت وجود دارد تا کار در این استان را آغاز کنیم یا خیر.

€برنام/ه€صنایع€کوچک€برای€توس/عه€خوش/ه€ € صنعتی€استان€تهران€که€قطع €هسازان€بیشتری€در€ آن€فعالیت€دارند€و€به€نظر€م €یرس/د€بس/تر€آن€نیز€ مهیاتر€است،€چیست؟

در تهران توسعه چند خوشه صنعتی نظیر طالسازی، مبلم//ان ...و آغاز ش//ده و در قطعات خ//ودرو نیز تهران دارای ظرفیت مناس//بی اس//ت اما بحثی که وجود دارد گس//تردگی صنایع در این استان است. در نتیجه برخی صنایع در اولویتهای نخس//ت قرار دارند. به طور نمونه حدود ۰۰۴ خوش//ه در تهران شناس//ایی و برنامه ۵۰۱ خوش//ه نیز آغاز شده اس//ت اما بهدلیل زمان و هزینهبر بودن کار، فعالیت با ش//تاب زیاد پی//ش نمیرود و نیاز است تا دولت بودجهای برای توسعه آنها در نظر بگیرد. البته با کمک ش//رکتهای اس//تانی در حال پیش//برد پروژهها هستیم بنابراین ضروری است که تناسببندی ایجاد ش//ود. از اینرو برای نمونه در هر استان یک یا دو خوشه با هزینههای بسیار فعالیت خود را آغاز کرده در حالی که کمکهای آنچنانی تزریق نشده است.

€اس/تا €نهایی€که€بس/ترهای€الزم€برای€توسعه€ € خوش/ €هها€را€در€صنعت€قطعه€دارن/د،€کدام€مراکز€ هستند؟

در صنعت قطعه اس//تانهای مرکزی، اصفهان، تبریز، خراس//ان رض//وی و قزوین ظرفی//ت و اس//تعداد الزم برای توس//عه خوش//ه صنعتی را دارند. ام//روز بازاریابی بینالمللی، کارهای آموزشی ...و را آغاز کردیم و سازمان صنایع کوچک به دنبال این است تا شرکت صادراتی نیز برای این خوشهها ایجاد ش//ود. برای نمونه وب سایتی در تبریز برای تمام قطعهس//ازان طراحی ش//ده که در این راس//تا کمک میشود تا قطعهسازان بتوانند توسعه صادراتی داشته باشند.

صنعت قطع//ه در تبریز برای خود اقدام به تاس//یس کنسرس//یوم کرده و ب//ه این ترتیب ۵ واح//د صادراتی تشکیل شد. همچنین به دنبال فناوری هستیم تا تمام قطعهس//ازان بتوانند از آن بهرهمند شوند و این امر نیز مختص قطعهسازان یک استان نخواهد بود.

حال ممکن اس//ت در استانی برنامه توسعه خوشهای آغاز و پیاده ش//ده و دراس//تانی دیگر در برنامهها باشد زیرا همانگونه که مطرح ش//ده امور بر اساس اولویتها پیش میرود.

همانط//ور که در اس//تان مرکزی اتف//اق افتاد ممکن اس//ت در سفر اس//تانی دولت، توس//عه خوشهای تاکید شود که در این صورت سازمان صنایع کوچک مطالعه و امکانسنجی آن استان را در اولویت خود قرار میدهد؛ همان روندی که برای استان مرکزی مطرح شد.

در ح//ال حاضر نزدیک به ۲هزار قطعهس//از فعال در کش//ور در اس//تانهای الب//رز، قزوین، تبریز، خراس//ان رضوی، اصفهان و مرکزی مستقر هستند که قطعهسازان استان مرکزی به نسبت دیگر استانها کمترند اما چون در س//فر اخیر دولت بهعنوان یک خواس//ته مطرح شد شرکت صنایع کوچک به مطالعه بسترهای آن پرداخته است.

€توسعه€خوشه€صنعتی€در€بحث€قطعات€خودرو€ € در€کدام€استا €نها€اجرایی€شده€است؟

در تبریز این امر بهطور کامل اجرا ش//ده و ش//هرک فناوری خودرو در آن نیز به وجود آمده اس//ت بنابراین برنام//ه توس//عه خوش//های صنعت قطعه خ//ودرو برای نخستین بار در استان آذربایجانشرقی آغاز به کار کرده است. در حال حاضر نیز برنامه کنسرسیوم صادراتی آن در حال پیگیری و برای صادرات قطعات نیز برنامههایی تدوین ش//ده است. از اینرو س//ازمان صنایع کوچک و شهرکهای صنعتی ایران، تبریز را محور باقی خوشهها ق//رار داده و فعالیته//ای بینالملل//ی و همکاریهای خارجی آن نیز در حال پیگیری است.

همچنین در خراس//ان رضوی مطالعات کاملی انجام ش//د اما از آنجا که اولویت اس//تان، صنعت دیگری بود توسعه خوش//ه صنعت قطعه در این استان متوقف شد اما در اس//تان مرکزی در مرحله مطالعه و امکانسنجی قرار دارد.

تمام ای//ن فعالیتها به سیاس//تهای صنعت خودرو کش//ور متصل است. س//ازمان صنایع کوچک به عنوان متولی خوشههای صنعتی یک سلسله حمایتهایی در این راستا انجام میدهد اما واقعیت این است که صنعت خودرو باید در بحث توس//عه خوش//ههای صنعت قطعه مداخله کند و تعامالت بیش//تر و پررنگتر باشد. امروز اقداماتی که به صورت مش//ترک در حال انجام است با هماهنگی تمام این مدیران است.

€در€بین€صحب €تها€به€اتصال€خوش €ههای€صنعتی€ € داخلی€به€خوش/ €ههای€صنعتی€اروپا€اشاره€کردید،€ در€ای €نباره€اقدامی€انجام€شده€است؟

بله، برنامهای مش//ترک با اتریش آغاز شده تا بتوانیم بین خوش//ههای قطعهس//ازی دو کش//ور ارتباط برقرار کنیم تا در این بس//تر دانش و فناوری جدید وارد شود. همچنین تا پایان س//ال میالدی برنامههایی پیشبینی ش//ده و امیدواریم با اظهارنظر نهایی از سوی این کشور در سال آینده عملیاتی شود.

با آلمان نیز مذاکراتی انج//ام و تفاهمنامهای بین دو کمیس//یون مش//ترک ایران و آلمان منعقد ش//د که در نهایت نقش//ه اجرایی تعریف شده است. این تفاهمنامه برای طرف ایرانی فرس//تاده و اصالحاتی روی آن اعمال و بازگردانده شد تا نظر طرف خارجی نیز اعمال شود.

بنابراین مذاکرات آغاز ش//ده و کمکم باید مش//کالت فضای کالن کشور و تحریمها در بحث بانکها رفع شود تا کارها سرعت بیش//تری بگیرد که امیدواریم در سال آینده در روند مذاکرات شاهد شتاب بیشتری باشیم.

€ش/نیده€م €یش/ود€اس/پانیا€نیز€تمایل€دارد€در€ € صنع/ت€قطعه€با€ایران€همکاری€داش/ته€باش/د€آیا€ سازمان€صنایع€کوچک€برنام €های€در€ای €نباره€دارد؟

در اینباره خود انجمن قطعهس//ازان کش//ور در حال پیگیری موضوع است و سازمان صنایع کوچک دو کشور اتریش و آلمان را پیگیری میکند.

€آی/ا€در€ای/ن€راس/تا€با€کش/ورهای€دیگ/ر€نیز€ € برنام €های€ترتیب€داده€شده€است؟

قطعهسازی در اروپای شرقی در اسلواکی، بلغارستان و مجارس//تان رش//د داش//ته و ایران با بلغارس//تان نیز تفاهمنامهای به امضا رس//انده است. برنامهای نیز برای مجارس//تان داریم زیرا صنعت قطعه آنها پیشرفتهای چشمگیری داشته اس//ت. واقعیت این است که منتظر هس//تیم تا مذاک//رات نهایی، هماهنگیه//ا انجام و کار عملیاتی شود.

غالمرضا سلیمانی در صنعت قطعه استانهای مرکزی، اصفهان، تبریز، خراسان رضوی و قزوین ظرفیت و استعداد الزم برای توسعه خوشه صنعتی وجود دارد و صنایع کوچک نیز به دنبال تاسیس شرکت صادراتی برای بازاریابی بینالمللی

است

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.