شب در شهرکهای صنعتی چگونه صبح میشود

بررسی «گسترشصنعت» از شبکاری کارگران صنایع کوچک

Sanat Newspaper - - صفحه اول -

کارگران ش//یفت شب ش//هرکهای صنعتی از نظ//ر قان//ون ب//ا س//ایر کارگ//ران یکس//انند اما باتوج//ه به مس//افت و مخاطرات بیش//تر، این کارگ//ران بای//د مزایا و بس//ترهای حمایت//ی و رفاهی دیگری داش//ته باش//ند ک//ه ش//اید کمتری//ن آن برخ//ورداری از روشنایی معابر در ش//هرکها و حضور کارشناس اچاسایای باش//د درحال//ی که نظ//ارت بر امور داخل//ی واحده//ای صنعت//ی برعه//ده ش//رکت شهرکهای صنعتی نیس//ت و نظارت بر کارگران شیفت ش//ب و میزان حقوق و دریافتیهای آنان برعه//ده اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی اس//ت. البت//ه برخی کارشناس//ان ش//هرکهای صنعتی معتقدند که در کنار فراهم آوری زیرساختها باید دورههای آموزش//ی در زمینه ایمنی کار در ش//ب برای کارگران کارخانههای ش//هرکهای صنعتی برگزار شود.

‹پی ‹شبینی‹های‹قانونی ‹

براساس ماده ۳۵ قانون کار، «کار روز، کارهایی اس//ت که زمان انجام آن، از ساعت ۶ بامداد تا ۲۲ اس//ت و کار شب، کارهایی اس//ت که زمان انجام آن بی//ن ۲۲ تا ۶ بامداد قرار دارد. کارهایی که در آنها ممکن اس//ت کارگر ناچار به شبکاری باشد، به ۲ دس//ته تقس//یم میش//ود: متناوب و نوبتی. کاره//ای متناوب به کارهایی اطالق میش//ود که در آنه//ا، حضور متوالی کارگ//ر در کارگاه، الزامی نیس//ت؛ بلکه کارگ//ر موظف اس//ت در زمانهای مشخصی از ش//بانهروز، در محل کار خود حضور یابد و انجام وظیفه کند. کار نوبتی یا «ش//یفتی» به کاری گفته میش//ود که «در طول ماه گردش دارد، ب//ه نحوی که نوبته//ای آن در صبح، عصر یا ش//ب واقع میشود.» بیش//تر کارگران شبکار، در مش//اغلی مش//غول فعالی//ت هس//تند که نوع زمانبندی برای حضور کارگر، به صورت ش//یفتی اس//ت. در کار ش//یفتی یا نوبتی، کارفرماست که زمانبندی حضور کارگر را تعیین میکند. هرچند براس//اس عرف، کارگران میتوانن//د با هماهنگی یکدیگر، شیفتهای کاری مورد نظر کارفرما را پر کنند. درمجموع این دسته از کارگران همواره در معرض مشکالت بسیاری هستند که اگر امکانات و بس//ترهای رفاهی در محل کار برای آنها فراهم شود، کمتر دچار مخاطرات میشوند.

‹کارگ/ران‹ش/ ‹بکار‹در‹ش/هر ‹کهای‹ ‹ صنعتی

رکود در چند س//ال اخیر باعث ش//ده است که بسیاری از کارخانهها با تمام ظرفیت خود فعالیت نکنند. در نتیجه برای تعریف شیفت شب نیز نیاز نداشته باشند. به عنوان نمونه، علی مرادیان، مدیر شهرک صنعتی یاسوج۲ به گسترش صنعت گفته است که در این شهرک هیچ واحد صنعتی نیروی کار شیفت شب ندارد.

البته واحدهای صنعتی نیز هستند که همچون گذشته کارگران شبکار و نوبتی دارند. این قاعده به طور قطع باعث رونق تولید بیشتر نیز میشود. اما شاید پرسیده شود که در شهرکهای صنعتی چ//ه مزایایی برای کارگران ش//یف ش//ب درنظر گرفته میش//ود؟ آیا این کارگران که در مسافتی دور از شهر هس//تند از مزایای بیشتری نسبت به کارگران شیف روز برخوردارند یا خیر؟

حجتاهلل خلیلزادهصورتی، مدیرعامل ش//رکت شهرکهای صنعتی استان گلستان در این زمینه به گس//ترش صنعت گفت: ش//رکت شهرکهای صنعت//ی درب//اره ش//یفت ش//ب کارگ//ران ورود نمیکن//د و متول//ی بررس//ی آن اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی اس//ت و آنه//ا را رصد میکند. به عالوه اینکه کارگران ش//یفت ش//ب اندک هستند و اطالعات جامعی درباره آنها دراختیار نیست.

مجید غفاری، مدیرعامل ش//هرکهای صنعتی اس//تان کرم//ان نیز به گس//ترش صنع//ت گفت: کارگ//ران ش//یفت ش//ب براس//اس قان//ون کار اضافهحق//وق و س//ختی کار دریاف//ت میکنن//د بنابراین شرکت شهرکهای صنعتی در این زمینه نظارت ندارد.

غفاری درباره امکانات ش//هرکها برای کارگران شیفت شب گفت: ش//هرکهای صنعتی برحسب موقعیت مکانی از مزایای سرویس رفت و برگشت، تاکس//ی و اتوبوس برخ//وردار هس//تند. به لحاظ امنیت نیز روش//نایی معابر در شهرکها تامین و ورود و خروج افراد کنترل میشود.

مدیرعامل شرکت ش//هرکهای صنعتی استان کرمان افزود: ش//رکت شهرکهای صنعتی متولی امور زیرس//اختی است و چندان به مسائل داخلی واحده//ای صنعت//ی ورود نمیکند. ب//ا این حال موضوع شیفت شب کارگران در محور اچاسایای مطرح میشود. محوری که درحالحاضر برای آن برنامهریزی میکنیم و ش//اید ۶ماه آینده بتوان به قطعی//ت گفت که نتایج برنامهریزیها و دورههای آموزش//ی برای کارگران در این زمینه چه خواهد بود. اولویت ما در این زمینه بازدیدهای میدانی و برگزاری دورههای آموزشی است.

ای//ن درحالی اس//ت ک//ه حبیب راه//ی، مدیر اچاسایای شرکت شهرکهای صنعتی یزد نیز به گس//ترش صنعت گفت: دورههای آموزشی ایمنی کار یکی از الزاماتی اس//ت که باید برای کارگران شیفت شب گذاشته شود. در این زمینه با سازمان فن//ی و حرفهای قراردادی تنظی//م کردهایم. البته مش//کلی که وجود دارد این اس//ت که نمیتوانیم واحده//ای صنعتی را ملزم کنی//م نیروهای خود را به دورههای آموزش//ی بفرستند. از این رو اداره تع//اون، کار و رفاه اجتماعی باید آنها را ملزم کند. البته ش//رکت ش//هرکهای صنعتی تا ۰۵ درصد هزینه کالسها را پرداخت میکند.

براس//اس گفتههای مس//ئوالن صنعتی شرکت شهرکهای اس//تانی، هر چه دایره آموزشی برای کارگران ش//یفت شب در زمینه ایمنی و بهداشت کار بیشتر شود میتوان از میزان مخاطرات کاری آنه//ا کم کرد. این در حالی اس//ت ک//ه همچنان اعتق//اد کلی وجود دارد که ش//هرکهای صنعتی نبای//د در امور کاری کارگ//ران واحدهای صنعتی نظارت کند. به عنوان نمونه، ابراهیم جلیلی، مدیر توسعه صنعتی شرکت شهرکهای صنعتی استان آذربایجانغرب//ی معتقد اس//ت که ایج//اد مزایای رفاه//ی برای کارگران ش//یفت ش//ب ارتباطی به ش//رکت ش//هرکهای صنعتی ن//دارد. بااینحال زمان//ی ک//ه کارگ//ران در منطقهای دور از ش//هر باش//ند باید ش//رایط و مزایای کاری بهتری برای آنها از جانب کارفرما یا شهرکهای صنعتی درنظر گرفته شود. حتی ممکن است گفته شود که باید قان//ون و تبصرهای ب//رای این دس//ته از کارگران گذاشته شود. اما حس//ن صادقی، رییس اتحادیه پیشکس//وتان جامع//ه کارگری در ای//ن زمینه به گسترش صنعت گفت: قانون به صورت عام نوشته میش//ود. به این معنی که نمیت//وان گفت برای کارگرانی که در داخل ش//هرکهای صنعتی و در مس//افتی دور از شهر هس//تند یک قاعده و برای کارگران داخل ش//هر یک حکم داده است. از این رو قان//ون کار درباره اضافه حقوق تا ۵۳ درصد به کارگران ش//یفت شب تاکید کرده است که شامل همه آنها میشود.

ح//ال اگر کارفرمایی بخواهد امکانات بیش//تری برای کارگران ش//یفت ش//ب کارخانه خود تامین کند، منع قانونی ندارد.

از س//خنان صادقی میتوانیم اینگونه برداشت کنی//م که ایج//اد امکانات رفاهی ب//رای کارگران ش//یفت ش//ب و ایمنیس//ازی محیط کاری آنها رویکردی ثانویه بعد از افزایش دس//تمزد و حقوق آنها اس//ت که مطلوب اس//ت لحاظ شود چرا که زمان//ی به//رهوری نی//روی کار ب//اال م//یرود که امکان//ات حداقلی کار را داش//ته باش//د. به عالوه اینکه ایمنیس//ازی محیط کار میتواند از میزان مخاطراتی که هر روز اخبار آن ش//نیده میشود، کم کند.

کارگران شیفت شب براساس قانون کار اضافهحقوق و سختی کار دریافت میکنند

اگر کارفرمایی بخواهد امکانات بیشتری برای

کارگران خود تامین کند، منع قانونی ندارد

حسن‌صادقی

مجید‌غفاری

صفیه رضایی صنایع کوچک

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.