ارزیابی مثبت از مذاکرات گازی

آخرین وضعیت تنشهای بین ایران و ترکمنستان برای صادرات گاز

Sanat Newspaper - - صفحه اول -

در بررس//یهای گسترش صنعت درستی و نادرستی ای//ن خبر تا حدی به چالش کش//یده ش//د با این حال کل خبر تکذیب نش//د اما گفتههای ض//د و نقیض در اینباره کم نبود. بر این اساس گسترش صنعت با یکی از مقام//ات وزارت نفت در اینب//اره گفتوگو کرد. این منبع آگاه به گسترش صنعت گفت: در روزهای گذشته مش//کالتی از طرف ترکمنس//تان مطرح ش//ده بود اما خوشبختانه این مشکالت برطرف شده است.

وی ب//ا اش//اره ب//ه اینکه مش//کالت مطرحش//ده به مابهتفاوت قیمت گاز صادراتی مربوط میشد که در این زمینه مذاکراتی شده، گفت: خوشبختانه مشکالتی که مطرح ش//ده در حال برطرف شدن است و برای تامین گاز استانهای شمالی کشور مشکلی وجود ندارد.

ای//ن منبع آگاه ک//ه مذاکرات ایران و ترکمنس//تان را مثب//ت ارزیابی میکند در ادامه گفت: خوش//بختانه تاکنون مذاکرات روند مثبتی داشته و تا روزهای آینده این مشکالت برطرف خواهد شد.

این گفتوگو در حالی اس//ت که در روزهای گذشته تامین گاز استانهای ش//مالی کشور با مشکلی روبهرو نب//وده و کش//ور ترکمنس//تان در اعالمی غیررس//می موضوع بستن شیر گازها را مطرح کرده که طرف ایرانی در حال بررسی و رفع این مشکالت است.

‹نقطه‹آغاز‹ماجرا ‹

ترکمنس//تان ب//رای دریاف//ت ۲میلی//ارد دالر بابت مابهتف//اوت قیم//ت گاز صادراتی فش//ارهایی به طرف ایرانی آورده و ترکمنس//تان برای دریافت این مبلغ به دنبال قطع گاز ایران در فصل سرماست.

ای//ن مهمتری//ن بخش از خبری اس//ت ک//ه یکی از خبرگزاریه//ا به نق//ل از یک منب//ع آگاه در روزهای گذش//ته منتشر کرده و به نوعی آغاز تنشهای ایران و ترکمنستان بود. وی گفت: قراردادهای خرید و فروش گاز بلندم//دت اس//ت که حل م//وارد اختالف دوطرف در آن تنه//ا از طریق مراجعه ب//ه داور مرضی الطرفین امکانپذی//ر اس//ت. وی با بی//ان اینکه موض//وع ادعای ترکمنها مرب//وط به افزایش چند براب//ری قیمت گاز وارداتی در دولت قبل اس//ت، اف//زود: این موضوع فاقد مبنای قراردادی است و طرف ترکمن باید این موضوع را در دادگاه پیگی//ری کند نه اینکه با گروکش//ی و در فصل زمستان تالش کند تا حرف زور بزند.

ای//ن منب//ع آگاه تصریح ک//رد: وزارت نف//ت برخی رفتاره//ای طرف ترکمن را برخالف چارچوب قرارداد و برخالف روح معاضدت، حسن همجواری و همکاری دو کشور دانسته و در صورت عمل نکردن آنها به تعهداتش//ان آن را مصداق پیمانشکنی و موجب فسخ دائم قرارداد تجارت گاز با این کش//ور خواهد دانست.

وی یادآور ش//د: تم//ام تمهیدات الزم ب//رای تامین س//وخت زمس//تانی بهویژه در استانهای ش//مالی اندیشیده شده و اطمینان داریم با همکاری مردم مشکلی برای تامین س//وخت زمستانی نخواهیم داش//ت. این منبع آگاه اف//زود: ایران در برههها و زمینههای مختلف هیچگاه زیر بار حرف نادرست نرفته و به تأسی از این عزتمندی ملی، وزارت نفت نیز پول مملکت را به ناحق به کس//ی پرداخت نخواهد کرد و از حق مردم نخواهد گذش//ت. وی گفت: ما برای مدیریت ش//رایط س//خت آمادگی داریم و هرگ//ز اجازه نخواهیم داد تا خانههای مردم سرد ش//ود. برای تامین سوخت مصرفکنندگان عمده و صنایع اس//تانهای شمالی نیز پیشبینیهایی ش//ده و در صورت بروز هر مش//کلی مورد حمایت قرار خواهند گرفت.

‹سابقه‹روابط‹ایران‹و‹ترکمنستان ‹

س//ال ۳۹ پس از گذش//ت حدود ۰۱ سال از قرارداد ایران و ترکمنس//تان نخستین چالشها در این قرارداد به وجود آمد و براس//اس اطالعات رسمی ترکمنستان تعهدات خود در قرارداد صادرات گاز به ایران را به طور کامل انجام نداده بود.

مع//اون عملیات وقت ش//رکت مل//ی گاز در اینباره گف//ت: ترکمنس//تان براس//اس ق//رارداد بای//د روزانه ۰۴میلیون مترمکعب گاز به ایران صادر کند اما بیش از ۳۲میلیون مترمکعب صادر نکرده که این مس//ئله قابل پیگیری است. عبدالحس//ین ثمری افزود: این موضوع قاب//ل پیگیری اس//ت و آن را بررس//ی خواهیم کرد. به دلیل اینک//ه بخش عمده تولید گاز کش//ور در جنوب اس//ت برای تامین گاز مناطق ش//مال و ش//مال شرق کش//ور از ترکمنس//تان گاز وارد کردیم تا بدین طریق موازنه مصرف را در این مناطق برقرار کنیم.

وی اف//زود: با بهرهب//رداری از مخزن ذخیرهس//ازی ش//وریجه وابس//تگی ایران به گاز ترکمنستان کاهش مییابد. با افتتاح مخزن ذخیرهس//ازی شوریجه واردات گاز از ترکمنس//تان قطع نمیش//ود اما نی//از ما به گاز ترکمنس//تان کاس//ته ش//ده و از حالت بح//ران خارج میشود.

با بهرهبرداری از مخزن ذخیرهس//ازی ش//وریجه در شهرس//تان سرخس اس//تان خراس//ان رضوی ایران از نظ//ر ت//وان ذخیرهس//ازی گاز در رتب//ه اول خاورمیان//ه و رتبه پنج//م جهان قرار میگی//رد. ای//ن مخ//زن دارای ظرفی//ت ۴/۸میلی//ارد مترمکع//ب اس//ت ک//ه ب//ا راهان//دازی آن وابس//تگی کش//ورمان به واردات گاز از ترکمنستان کاهش مییابد. در فص//ل تابس//تان روزان//ه ۰۱میلیون مترمکعب گاز از س//وی ۳ کمپرس//ور به مخزن شوریجه تزریق و در روزهای سرد فصل پاییز و زمس//تان روزانه ۰۲میلیون مترمکع//ب گاز برداش//ت و ب//ه ش//بکه گازرسانی کش//ور تزریق میشود. تاکنون ح//دود ۰۰۳میلی//ون مترمکع//ب گاز به مخزن ش//وریجه تزریق شده است. با این حال مخزن ش//وریجه کفاف گاز مورد نیاز اس//تانهای همج//وار ترکمنس//تان را ن//داد و هن//وز در این زمینه مش//کالتی وجود دارد. همچنین باید در نظر داشت که ترکمنستان نخس//تین تنشها را هم در نزدیکی فصل سرما به وجود آورد.

‹قرارداد‹گاز‹ایران‹و‹پاکستان ‹

ترکمنس//تان براس//اس یک قرارداد ۵۲ساله متعهد اس//ت روزانه ۳۲ تا ۵۲ میلیون مترمکعب گاز به ایران ص//ادر کند. ترکمنس//تان س//االنه ح//دود ۰۶ میلیارد مترمکع//ب گاز تولید میکند که حدود دوس//وم آن به شرکت روسی «گاز پروم صادر» میشود. قرارداد ایران با ترکمنس//تان برای واردات گاز نیز در س//ال ۷۹۹۱م به مدت ۵۲س//ال بسته و براس//اس آن خط لولهای به طول ۰۰۲ کیلومت//ر برای انتقال گاز ترکمنس//تان به ایران احداث شد. براساس این قرارداد ترکمنستان باید افزونبر ۳۲میلیون مترمکعب در روز به ایران گاز صادر کند. گفته میش//ود اختالف میان ایران و ترکمنستان بر س//ر قیم//ت گاز صادراتی بوده و مقام//ات ترکمنی خواس//تار افزایش صددرصدی قیم//ت گاز بودهاند که در س//فر علی کردان، قائممقام وق//ت وزیر نفت به این کش//ور مورد موافقت ای//ران قرار نگرفت//ه و همین امر باعث قطع صادرات گاز یک روز پس از بازگشت هیات مذاکرهکننده ایرانی از این کشور شده است.

این در حالی اس//ت که براس//اس قرارداد قیمت هر هزار مترمکعب گاز صادراتی این کش//ور به ایران حدود ۲۴ دالر در هر هزار مترمکعب در نظر گرفته ش//ده که در دو س//ال گذش//ته با افزایش ۳۳ دالری به ۵۷ دالر رس//یده بود که مقامات ترکمنی خواستار افزایش این رقم ب//ه ۵۴۱ دالر در هر هزار مترمکعب ش//دهاند که تاکنون به دلیل موافقت نکردن مقامات ایرانی مسکوت مانده است.

زمس//تان ۶۸ نیز با وجود افزایش س//رما در ایران و قطعی گاز در مناطق ش//مال و ش//مال غرب کشور اما مسئوالن نفتی با قطع صادرات گاز خود به ترکیه، قطع گاز صنایع و پتروشیمیها و تزریق آن به شبکه داخلی کش//ور سعی در مهار بحران در کشور کردند و با وجود بحران بس//یار در این زمین//ه زیر بار افزایش قیمت گاز وارداتی ترکمنستان به ایران نرفتند.

در این بین ترکمنس//تان در ماههای گذشته با وجود تعهد بین دو کش//ور سعی در جلب بازارهای دیگر دارد به گونهای که به غیراز جذب بازار اروپا گفته میش//ود ترکمنس//تان طبق ق//راردادی ۰۳س//اله باید س//االنه ۰۳میلیارد مترمکعب گاز طبیعی با قیمت ۵۹۱ دالر به ازای هر هزار مترمکعب به چین صادر کند.

این قرارداد در حالی منعقد شد که ظرفیت تولید گاز در ترکمنستان حدود ۳/۱هزار میلیارد مترمکعب است و با صدور ۰۳میلیارد مترمکعب در سال، سهم زیادی از توان صادراتی این کشور وارد بازار چین میشود ضمن آنکه قیمت اعالمشده در این قرارداد، از دو برابر قیمت گاز صادراتی ترکمنستان به ایران نیز بیشتر است.

ب//ه این ترتیب در ش//رایطی که دولت ترکمنس//تان خواس//تار نادیده گرفتن توافقات قبلی با ایران و انجام مذاکرات جدید درباره قیمت گاز صادراتی به ایران شده و نماین//دگان مجلس تاکید دارند ام//ا مقامات دولتی تاکن//ون مذاکرات جدی را با این کش//ور آغاز نکردهاند در حالی که ترکمنس//تان با خیال آسوده به فکر جذب بازاره//ای جدید ب//ا قیمتهای//ی ۳ براب//ر قیمت گاز صادراتی به ایران اس//ت و در این راه نیز تاکنون موفق عمل کرده است. بر اساس این گزارش به نظر میرسد توان صادراتی ترکمنستان در زمینه گاز کمتر از حجم تولی//د این محص//ول بوده و قراردادهای این کش//ور با اتحادی//ه اروپا، چین و ایران با چالشهای جدی روبهرو شده است. شاید ترکمنس//تان با بروز چنین رفتارها و موضعگیریهایی درصدد است تا توان گازرسانی ایران به منطقه شمال غرب و شمال افزایش یابد تا هم ایران از واردات گاز ترکمنس//تان خالص شود و هم تعهدات این کشور برای صادرات گاز کاهش یابد.

امیر مهرزاد-صنعت زیرس/اخت: در روزهای گذش/ته موضوع قطع گاز برخی اس/تانهای ش/مالی از طرف کش/ور ترکمنس/تان از پرتنشترین خبرهایی بود که در یکی از رسانههای منتقد دولت به نقل از یک منبع آگاه اعالم شد. برخی کارشناسان معتقدند با احتساب اینکه فصل س/رما شروع شده، انتشار اخبار اینچنینی تبعات سنگینی را در فضای عمومی کشور ایجاد میکند. خوشبختانه مشکالتی که مطرح شده در حال برطرف شدن است و برای تامین گاز استانهای شمالی کشور مشکلی وجود ندارد. همچنین تاکنون مذاکرات روند مثبتی داشته و تا روزهای آینده این مشکالت برطرف خواهد شد

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.