گامهای آموزش و فناوری در ۴ سال دولت دوازدهم

گفتوگوی «گسترش صنعت» با معاون آموزش، پژوهش و فناوری وزارت صنعت، معدن و تجارت

Sanat Newspaper - - فناوریهای نوین و صنایع -

فناوری و نوآوری اس//اس پیش//رفت و توسعه به معنای امروزی در دنیا اس//ت. دیگر ذخایر و منابع زیرزمینی نمیتواند گواه قدرت یک کش//ور باش//د بلکه توس//عه و رش//د صنعت//ی از راه علم و دانش و فن//اوری میگ//ذرد. این نکتهای اس//ت که برات قبادی//ان، معاون آموزش، پژوهش و فناوری وزارت صنعت، مع//دن و تجارت بر آن تاکید میکند. وی معتقد اس//ت که باید بخشهای تحقیق و توس//عه در واحدهای صنعتی گس//ترش یابد و محصوالت دانشبنیان بیشتری تولید شوند. مشروح گفتوگو با معاون پژوهش، آموزش و فناوری وزارت صنعت، معدن و تجارت را میخوانید:

€نمودار€و€جایگاه€معاونت€پژوهش،€آموزش€و€ € فناوری€به€چه€صورت€است؟

یک//ی از معاونتهای وزارت صنعت، مع//دن و تج//ارت، معاون//ت آموزش، پژوه//ش و فن//اوری اس//ت. وظای//ف این معاونت بس//یار گس//ترده است و موسسههای گوناگونی نیز وجود دارند که همراس//تا ب//ا آن فعالیت میکنند. مانن//د دانش//گاه صنای//ع و مع//ادن، موسس//ه مطالع//ات و پژوهشه//ای بازرگان//ی، موسس//ه آم//وزش عال//ی علمی و کاربردی و سازمان مدیریت صنعتی. البته معاونت آموزش، پژوهش و فناوری، برخالف دیگر معاونتها، نوپا است؛ به این معنی که این معاونت در دول//ت نهم و دهم منحل ش//ده بود و در دولت یازدهم احیا ش//د. بنابراین، این معاونت کار خود را از سال ۳۹ شروع کرد. از این رو عملکرد این بخش را در ۳ سال باید شاهد باشیم. یکی از کارهایی هم که در ۶ ماه آین//ده در دولت دوازدهم باید در این معاونت انجام شود تحول بنیادین ساختاری است. تحول ساختاری به این معنی که کمک کند کارش را چابکت//ر انجام دهد و نظام هماهنگی در ارتباط با این معاونت اتفاق بیفتد که با همکاری در سطح ملی پیش رود و گزارشها مرتب پیگیری شود.

€در€چند€ماه€گذش/ته€چه€برنام €های€در€این€ € معاونت€انجام€شده€است؟

تدوین گزارش عملکرد معاونت آموزش، پژوهش و فناوری در دس//تور کار است تا چراغ راهی برای آینده باشد. به عالوه اینکه برنامهریزی برای انجام امور در س//ال ۶۹۳۱ در ۳ بعد پژوهش، فناوری و آموزش در جریان است که همزمان در حال اجرای این برنامهها نیز هستیم.

€ب/ه€تفکیک€در€حوزه€آم/وزش،€پژوهش€و€ € فناوری€چ/ه€اقداماتی€در€ای/ن€معاونت€انجام€ شده€است؟

همچنی//ن در س//ال ۵۹۳۱، برنامهریزی در بعد آم//وزش حوزه صنع//ت، معدن و تج//ارت اجرایی ش//د. این برنامه به منظور توانمندسازی و آموزش کارکن//ان انج//ام ش//د ک//ه در ح//دود ۴ میلیون نفرساعتآموزش داده شده بود. رقمی که پیش از آن چنین رکوردی نداش//تیم. البت//ه این برنامه در سال ۶۹ سه برابر است. به این معنی که قرار است حدود ۲۱ میلیون نفر س//اعت در سال ۶۹ آموزش دهیم.

در بعد فناوری و ارتباط صنعت و دانش//گاه چند تفاهمنام//ه ب//ا وزارت علوم، تحقیق//ات و فناوری منعقد ش//ده بود که آنه//ا را اجرایی کردیم که در دولت یازدهم نس//بت به گذش//ته بیس//ابقه بوده اس//ت. ب//ه عبارتی، نخس//تینبار اس//ت در دولت یازدهم ارتباط واقعی و موثر بین این دو وزارتخانه برق//رار میکنیم. یکی از ای//ن تفاهمنامهها درباره اس//تادان و در دو حوزه فرص//ت مطالعاتی صنعتی و پسادکترای صنعتی است. در این راستا ما ارتباط صنعت و دانش//گاه را برق//رار میکنیم تا جایی که ام//روز از بنگاههای صنعتی و اقتصادی حدود ۰۰۱ نفر اس//تاد هم برای فرصت مطالعاتی صنعتی هم برای پسادکترا اعالم نیاز کردهاند. به عنوان نمونه، ش//رکت خودروسازی س//ایپا برای پس//ا دکترای صنعتی ۵۲ نفر را اعالم نیاز کرده است.

€این€برنامه€چه€مزی €تهایی€به€همراه€دارد؟ €

صنایع ما میخواهند توسعه، نوسازی و نوآوری داش//ته باش//ند. از این رو، نیازمند منابع انس//انی توس//عهیافته و پژوهش//گر هس//تند و از طرف دیگر اس//تادان م//ا نیاز دارند پژوهش داش//ته باش//ند. با این برنامه ارتب//اط بی//ن صنعت و دانش//گاه نیز برقرار میش//ود. بنابراین از یک طرف صنعت س//ود میکند و از طرف دیگر دانشگاه. یعنی از یک صنعت مشکالت خود را حل میکند و به سمت نوآوری م//یرود و از س//وی دیگ//ر اس//تادان دانشگاه با صنعت پیوند میخورند؛ به این معنی که کار پژوهشی واقعی انجام میدهند و مسئلهمحور، هدفگرا و ماموریتگرا عمل میکنند.

€جزئی/ات€ تفاهمنام€هه/ای€ منعقدش/ده€ € چیست؟

در همی//ن راس//تا تفاهمنام//های درزمین//ه دانش//جویان در دو بخ//ش تدوی//ن ش//ده که یک بخش مربوط به دانش//جویان تا س//طح کارشناسی اس//ت ت//ا زمان//ی ک//ه از دانش//گاه فارغالتحصیل میش//وند با صنعت بیگانه نباش//ند، که این دسته از دانش//جویان در تابستان کار آموزشی خود را در صنایع مختلف متناسب با رشتههای تحصیلیشان انجام دهند. بنابراین ب//ا وزارت علوم تفاهمنامهای منعق//د ش//ده ک//ه از تابس//تان امس//ال اجرای//ی میشود.

یکی دیگر از تفاهمنامهها مربوط به دانشجویان دکترا و ارشد است؛ به این منظور که پایاننامههای خ//ود را در حوزههایی به س//رانجام برس//انند که مورد نیاز کش//ور است. دانش//جویان با استفاده از ظرفیتهای//ی که در بنگاهه//ای صنعتی و معدنی هس//ت موضوعی را انتخ//اب میکنند که گرهی از مش//کالت از صنع//ت و معدن و تج//ارت باز کند. ب//ه این ترتی//ب از یک طرف مش//کل صنعت حل میش//ود و از ط//رف دیگر کم//ک هزینه تحقیقی داده میش//ود و پای//ان نامهه//ای مفی//د نوش//ته میشود.

یک//ی از محورهای دیگر این اس//ت که صنایع و معادن و بنگاههای صنعتی میتوانند مشکالت خود را به عنوان طرح پژوهش//ی ب//ه ما اعالم کنند و ما آنها را به دانش//گاهها اعالم کنیم. بدیهی اس//ت که موضوعات در بس//تر دانش//گاهی مورد بررسی قرار میگیرد. از این رو برگی از مشکالت صنعتی کشور حل خواهد شد.

€درب/اره€بخش€فن/اوری€چ/ه€اقداماتی€در€ € دستور€کار€است؟

ب//ه ج//رات میتوانیم بگوییم که فن//اوری فرزند توانمن//د پژوهش اس//ت. در این راس//تا یک مرکز صنای//ع پیش//رفته وج//ود دارد که ب//ه واحدهای صنعتی که بخش «آرانددی» ندارند کمک میشود ک//ه این بخ//ش در آنها راهاندازی ش//ود و از طرف دیگر محصوالت دانشبنیان داش//ته باشند. بدیهی است که در کشور ۳ هزار شرکت دانشبنیان داریم. در این راس//تا با همراهی و همافزایی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری به همراه مراکز رشد، پارکهای عل//م و فناوری و معاونت علمی ریاس//تجمهوری تالش میش//ود واحده//ای صنعت//ی دانشبنیان ش//وند و محصوالت دانشبنیان عرضه کنند. وقتی محص//والت آنه//ا دانشبنیان ش//ود ارزش افزوده باالتری خواهند داشت. نزدیک به ۰۰۱ هزار واحد صنعتی در کشور وجود دارد که باید به آنها کمک کرد که به سمت دانشمحور شدن پیش روند.

در کن//ار مرک//ز صنایع پیش//رفته، مرکز توس//عه و کارب//رد الکترونیک نی//ز وج//ود دارد ک//ه در دو بخ//ش نرمافزاری و س//ختافزاری در کشور فعالیت میکند. ش//رکتهایی که در بخش نرمافزار و س//ختافزار هستند میتوانن//د پروانه فعالیت از این مرکز دریافت کنند. در کنار آن کار هدایت این ش//رکتها ب//ر عهده ای//ن مرکز اس//ت. همچنین جشنواره و همایش در این زمینه برگزار میش//ود. مشابه جش//نوارهای که قرار است آذر امسال برگزار شود.

بخ//ش دیگر دفتر مالکیت صنعتی اس//ت که به ثب//ت محصوالت مل//ی کمک میکن//د. این دفتر کارهای بزرگی در دس//تور کار دارد. همچنین این دفتر همکاری خوبی با سازمانهای جهانی همچون یونیدو، جایکا و سازمانهای دیگر دارد.

بخ//ش دیگر موسس//ه عالی علم//ی و کاربردی است که ۶۰۲ مرکز در سراسر کشور در حوزههای صنعت، معدن و تجارت دارد که حدود ۰۸۱ مورد آنها فعال هستند که ۰۰۲ هزار دانشجو در سراسر کش//ور دارد. تالش ما این اس//ت که از طریق اینها آموزشها انجام شود.

€چ/ه€اقدامات/ی€برای€گس/ترش€کس/ب€و€ € کارهای€نوین€انجام€م €یشود؟

در این زمینه تفاهمنامهای بین س//ازمان صنایع کوچک و ش//رکت ش//هرکهای صنعتی و وزارت عل//وم، تحقیقات و فناوری منعقد ش//ده اس//ت. از این رو در این قس//مت نیز فعالی//ت و برنامه انجام میشود.

€ارتباط€معاون/ت€آموزش،€پژوهش€و€فناوری€ € ب/ا€معاونت€علم/ی€و€فناوری€ریاس/ €تجمهوری€ چیست؟

معاون//ت علمی و فن//اوری از صنایع روبه رش//د و ن//وآور حمایت میکند. طبیعی اس//ت که ما هم از صنای//ع پیش//رفته حمایت میکنی//م. در بخش نوآوری و توسعه فناوری همکاری تنگاتنگی داریم. سامانهای هم برای عرضه محصوالت دانشبنیان و صنایع پیشرفته وجود دارد.

در این سامانه مشترک صنایع پیشرفته و همگن معرفی میش//وند. مزیت این س//امانه این است که صنای//ع همگن میتوانند همدیگ//ر را پیدا کنند و کس//انی که به دنب//ال محصوالت م//ورد نیاز خود هس//تند میتوانند به این س//امانه دسترسی پیدا کنند و اطالعات بگیرند و دادوستد کنند.

€نظر€ش/ما€درباره€ایجاد€ش/هرهای€دانش€در€ € اطراف€دانشگا €هها€چیس/ت؟€مشابه€اقدامی€که€ قرار€اس/ت€در€اطراف€دانش/گاه€تهران€اجرایی€ شود.

موضوع دانش//گاههای کارآفرین یا کارآفرینانه در دنیا رواج دارد. در کش//ور ما نیز پارکهای علمی و فناوری وجود دارد که برخی از آنها جزو دانشگاهها هس//تند. از ای//ن رو رویکرد مش//ابه در این زمینه در حال گس//ترش است و در کش//ور ما نیز شتاب خوبی گرفته است. بدیهی است که در شهرکهای صنعتی نیز این رویکرد اتفاق بیفتد.

€در€کن/ار€ضرورت€مرکز€تحقیق€و€توس/عه€ € ب/رای€واحده/ای€صنعت/ی€چقدر€ب/ر€اهمیت€ مرکز€طراحی€و€توس/عه€تاکید€م €یش/ود€و€آیا€ ب/ا€واحده/ای€صنعتی€ب/ه€ص/ورت€تکلیفی€و€ دستوری€برخورد€م €یشود؟

کار وزارتخان//ه حاکمیت//ی، رعایت، نظارت و سیاس//تگذاری اس//ت. البته در دفت//ر پژوه//ش و فن//اوری و دفتر صنایع پیش//رفته آموزش «دیانددی» در جریان است. ما هم تالش میکنیم ک//ه ای//ن روند توس//عه پی//دا کند. در ش//هرکهای صنعتی نیز در راس//تای پژوهش، فناوری و آموزش در س//طوح کالن عمل میکنیم.

€دورنم/ای€بخ/ش€پژوه/ش€و€فن/اوری€در€ € ۴€س/ال€دول/ت€دوازده/م€را€چگون/ه€برآورد€ م €یکنید؟

عالوه ب//ر آموزش، بخش پژوه//ش و تحقیق و توس//عه مهم است و آینده هر کش//وری از این راه میگذرد. به نظر میرسد که در آیندهای نه چندان دور توانمندی کشورها براس//اس سطح توانمندی نوآوریها مقایس//ه میشود از این رو اگر قرار باشد کشور توانمند ش//ود، این قدرت و توانمندی از راه دانش و دانش//گاه و پژوهش و نگاه علمی میگذرد. اعتق//اد دارم دول//ت روحانی از این ن//گاه عملکرد مثبتی داشته است و امید است جهش خوبی در ۴ سال آخر داشته باشیم. بنابراین باید دو رویکرد مد نظر باشد؛ نخس//ت درصد قابل قبولی از واحدهای صنعتی باید واحد «آرانددی» داشته باشند.

دوم اینک//ه واحده//ای صنعت//ی بای//د بتوانن//د محصوالت دانشبنی//ان تولید و در بازاهای داخلی رقابت کنند که الزمه آن داشتن بخش «آرانددی» فعال است.

€برجام€به€عنوان€دس/تاورد€دولت€یازدهم€ € چه€تاثیری€بر€آسا €نس/ازی€انتقال€یا€صادرات€ دانش€فنی€و€فناوری€داشته€است؟

ب//رای اینکه تولی//د کنیم به آرام//ش نیاز داریم. آرامش//ی که در سالهای تحریم وجود نداشت. در حالی که آقای روحانی در ۴ سال نخست در ارتباط با برجام، ایجاد آرامش و امنیت و زدودن یک جنگ خانمانس//وز کار چن//د رییسجمه//وری را انجام داد. بدیه//ی اس//ت در این فض//ا، بخشهای تولید با اس//تفاده از توان داخل//ی و ارتباطات بینالمللی میتوانی//م کاالها را تولید و صادر کنیم و اطمینان دارم مردم در ۴ س//ال آینده میوه ش//یرین برجام را بچشند.

صنایع ما میخواهند توسعه، نوسازی و نوآوری داشته باشند. از این رو، نیازمند منابع انسانی توسعهیافته و محقق هستند و از طرف دیگر استادان ما نیاز دارند پژوهش داشته

باشند

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.