تولید‌بدون‌افزایش‌قدرت‌خرید‌درجا‌م‌یزند

بررسی‹«گسترش‹صنعت»‹از‹اثربخشی‹سیاست‹تسهیالت‹سرمایه‹در‹گردش‹

Sanat Newspaper - - اقتصاد سیاسی -

بازار فروش یا کمبود س//رمایه در گردش کدام ریش//ه مش//کل صنایع کش//ور هس//تند؟ این روزها در بررس//ی عملکرد سیاس//تهای دولت یازده//م در بخش تولید با 2 رویکرد مواجه هس//تیم. کارشناسان و مسئوالن وزارت صنعت، معدن و تجارت معتقدند کمبود نقدینگی یکی از چالشهای اصلی صنایع بهویژه صنایع کوچک و متوسط اس//ت که اج//رای طرح رون//ق تولید و تزری//ق 16 هزار میلیارد تومان در س//ال گذشته و 20 هزار میلیارد تومان در س//الجاری در همین راستاس//ت ام//ا اقتصاددانها و فعاالن صنعتی معتقدند رکود و کمبود سرمایه در گردش ریش//ه در کمب//ود تقاضا دارد و دولت ب//رای برنامهریزی در جه//ت از بی//ن بردن رکود در تولید باید س//راغ تقاضا برود. اگر نیمنگاهی به وضعیت قدرت خرید مردم و رشد صنعتی در یک دهه اخیر داشته باشیم میبینیم براساس آمارهای رسمی حجم صنعت نسبت به ابتدای دهه08 دو برابر ش//ده اما با توجه به کاهش درآمد خانوار ش//هری که مخاطب اصلی خرید کاالی صنعتی است اکنون تقاضا با 1381لا//س برابر است. در نتیجه صنعت تا حدودی رشد داش//ته اما مشکل اصلی کشور نبود بازار فروش و ناتوانی قدرت خرید مردم اس//ت. به عبارت دیگر تزریق س//رمایه در گردش تنها میتواند مش//کالت داخلی واحد صنعتی همچون بدهی را برای مدت کوتاهی رفع کند اما ریش//ه اصلی مشکالت بر جای خود باقی است.

‹سیاس ‹تهای‹ناموفق‹تحریک‹تقاضا ‹

البت//ه وزارت صنعت، معدن و تجارت در طول 4س//ال گذش//ته نس//بت به این مش//کل بیتفاوت نبوده و با ارائه طرحهایی همچون بس//ته مش//وقهای صادراتی یا طرح کارت اعتباری خرید کاال س//عی در تحریک تقاضا داشته اما کمبود منابع دولتی و ناهماهنگی میان دس//تگاههای دیگر مانع اجرای درس//ت آن ش//ده اس//ت. با وجود این فعاالن صنعتی و کارشناسان اقتصادی معتقدند تحریک تقاض//ا با ارائه تس//هیالت به خریداران ب//ه وجود نخواهد آم//د و با این ش//یوه تنها میتوان ب//رای مدتکوتاهی در چن//د صنعت خ//اص تحریک تقاضا ایج//اد کرد و دولت ب//رای تحریک تقاضا باید به دنبال افزایش درآمد س//رانه م//ردم باش//د تا مش//کالت ریش//های حل ش//ود. در این زمینه رضا رحمان//ی، معاون برنامهریزی و قائممقام وزیر صنعت، معدن و تجارت در گفتوگو با گس//ترش صنعت درب//اره چرایی تاکی//د دولت بر تزریق مناب//ع به تولید با وجود مش//کل بازار فروش گفت: درست است که صنایع مشکالت دیگری همچون بازار مصرف دارند اما به معنای این نیست که کمبود نقدینگی مشکل اصلی صنایع کشور نیست.از سوی دیگر به اشتباه تصور میشود که تمام کار وزارت صنعت، معدن و تجارت ارائه تس//هیالت اس//ت در صورت//ی که 61هزار میلیارد تومان تس//هیالت تنها برای واحدهای کوچک و متوس//ط بوده و در مقایس//ه با هزار و 002میلیارد تومان نقدینگی کش//ور در سال گذشته این رقم تنها 5/1درصد از کل نقدینگی است.

‹دستاور ‹دهای‹تزریق‹سرمایه‹در‹گردش ‹

قائممق//ام وزیر صنعت، معدن و تج//ارت با بیان اینکه تثبیت اش//تغال و حفظ واحدهای صنعتی با تس//هیالت اعطایی تنها یکی از دس//تاوردهای این طرح بوده، افزود: ه//دف از تزریق منابع تنه//ا تحرک در واحدهای کوچک و متوس//ط بوده و مهمترین نتیجه آن انتقال این حس به جامعه بود که حاکمیت به صنایع کوچک و متوسط توجه وی//ژه دارد. وی ایج//اد حس حمایت از تولید در جامعه را مهمترین دستاورد دانست و گفت: ایجاد طرح رونق تولید تمام دستگاهها اعم از بانک مرکزی و اداره مالیات ...و را به درک مش//ترکی از مشکالت تولید رسانده است. از سوی دیگر با ثبتنام واحدهای صنعتی بانک اطالعاتی جامعی از واحدهای صنعتی ایجاد شد.

رحمان//ی با اش//اره به اقدام//ات دولت ب//رای تحریک تقاضا گفت: دولت برای تحریک تقاضا بس//ته مشوقهای صادراتی را در نظر گرفت اما در مرحله اجرا این بس//ته به طور کامل اجرا نشد؛ دلیل آن هم کمبود منابع دولت در سال گذشته بود. با وجود این برای صادرات چندین پروژه کالن دیده ش//ده که از 44 پروژه اقتصاد مقاومتی حدود 13 پروژه مرتبط با گس//ترش بازارهای صادراتی اس//ت. برای بازارهای داخلی نیز یک آیتم مربوط به کارت خرید بود که اجرای آن به دس//تگاههای دیگر ارتباط داش//ت و چندان موثر واقع نشد. امسال نیز وزارت صنعت، معدن و تجارت پیش//نهادات خود را ارائه کرده و در صورت تمایل به اجرا باید تا آخر تیر طرح نهایی میشد اما در کنار این موض//وع اقدامات دیگری نیز انجام ش//ده که میتوان به اص//الح بیش از 05درصد تعرفهها، محدود کردن واردات ...و اشاره کرد.

‹رفتار‹سینوسی‹در‹الگوی‹تولید‹ ‹

رمض//ان بهرام//ی، نایبرییس خانه صنع//ت، معدن و تجارت ایران نیز در گفتوگو با گس//ترش صنعت درباره اثربخشی سیاستهای 4سال اخیر و چگونگی رفع مشکل بازار فروش گفت:با وجود آنکه سیاس//ت اصلی دولت در 4 س//ال گذشته تزریق سرمایه در گردش عنوان میشود اما منابع چندانی به تولید تزریق نش//ده است. جدا از این مطلب روی دیگر سکه مشکالت صنایع، بازار فروش است. تاکنون برنامهریزی و هدفگذاری درستی نسبت به بازار فروش وجود نداشته تا مشخص شود هدف از تولید تامین نیاز داخل اس//ت یا صادرات؟ اوایل انقالب اسالمی ایجاد صنای//ع ب//ا هدف تامین نیاز داخل//ی و خودکفایی بود اما اکنون شرایط تغییر کرده است.

بهرامی با بیان اینکه با تعریف جامعه هدف نیازسنجی ب//ازار ش//کل میگیرد،گف//ت:در ح//ال حاض//ر برخی از واحدهای تولیدی در عرصه فروش رفتار سینوس//ی دارند و صنعت کشور از الگوی کشاورزی تبعیت میکند به این معنا که امس//ال پیاز به کیلویی5 هزار تومان رس//ید و به طور قطع س//ال آینده با انبوهی از کشت پیاز و مازاد بازار روبهرو خواهیم بود.

‹تولید‹برمبنای‹مزیت‹صادراتی ‹

نایبرییس خانه صنعت، معدن و تجارت ایران با تاکید بر اینکه مش//کل فروش واحدهای صنعتی در به اش//باع رس//یدن بازار اس//ت،افزود:الگوی نتایج صنایع در تزریق منابع و حفط واحدها به هر قیمت نیست. اکنون در برخی صنایع با واحدهای قدیمی روبهرو هستیم که بازار را اشباع کردهاند.تولید باید براساس دانش روز باشد. وی راه نجات صنایع کشور را تولید برمبنای مزیت صادراتی عنوان کرد و افزود:دولت برای حمایت از صنایع باید استراتژی تعریف کند.در حال حاضر تنها کاالهایی که امکان حمایت دارند کاالهای با ارزش افزوده باال هس//تند. دولت تاکنون هیچ برنامه مش//خصی برای س//اماندهی صنایع ندارد و معتقد اس//ت براس//اس حقوق شهروندی هر کس در هر صنعتی که خواست میتواند سرمایهگذاری کند در حالی که این سیاس//ت منجر به نابس//امانی در عرصه تولید شده است. البته این به معنای ایجاد انحصار در تولید نیست، رعایت این موضوع کار بس//یار حساسی اس//ت که هم از انحصار جلوگیری میکند و هم از به اشباع رسیدن بازار.

‹تحریک‹تقاضا‹با‹افزایش‹درآمد‹سرانه ‹

بهرامی یکی دیگر از مش//کالت ب//ازار داخل را کاهش ق//درت خرید م//ردم عنوان کرد و گفت: تحریک تقاضا به ش//یوه موردی تنها در چند صنعت ج//واب میدهد،بازار در صنایع زمانی توس//عه پی//دا میکند که درآمد عمومی جامع//ه افزایش یابد، درآمد س//رانه نیز با افزایش یارانه و تسهیالت به وجود نمیآید. با وجود اینکه تورم مهار شده اما در کاالهای مصرفی شاهد تورم 2 تا 3 برابری هستیم و مردم در نیازهای اولیه خودشان ماندهاند.

نایبرییس خانه صنعت، معدن و تجارت ایران با تاکید بر اینکه تحریک تقاضا از این شرایط جز گسترش معوقات بانکی و بدهکار کردن مردم نتیجهای نخواهد داشت اظهار کرد: وقتی قدرت خرید وجود ندارد،توان پرداخت اقساط نیز برای افراد میس//ر نیس//ت بنابراین تحریک تقاضا در چند صنعت خاص تنها به ش//کل مسکن عمل میکند و نمیتواند درمان درد بازار باشد.

وی راهکار افزایش درآمد س//رانه مردم را افزایش تولید ناخالص داخلی بدون اتکا به نفت دانست و گفت: افزایش درآمد س//رانه مردم با افزایش تولید میسر است و این امر نیازمند توجه دولت اس//ت. دولت اگر توجهی که به نظام بانکی کشور داشت و چند روزه مسئله موسسههای مالی غیرمجاز را حل کرد به بخش تولید نیز کند درآمد سرانه مردم افزایش پیدا میکند.

‹بدهکارتر‹شدن‹تولید‹با‹تزریق‹منابع ‹

بهرامی با تاکید بر اینکه حمایت فقط تزریق سرمایه در گردش نیست به ادامه سیاست تزریق سرمایه در گردش در س//الجاری اش//اره کرد و گفت: در ش//رایطی که سود تولی//د بین 7 تا 21درصد اس//ت تس//هیالت 81درصدی ج//ز بدهکارتر ک//ردن تولیدکنندگان نتیج//های ندارد و مش//کالت را حل نمیکند بلکه آن را به تعویق میاندازد. بنابر این گزارش، با توجه به ادامه سیاس//ت تزریق منابع به واحدهای کوچک و متوسط در آستانه دولت دوازدهم الزم اس//ت دولت توجهی به افزایش قدرت خرید مردم و سیاس//تهای تحریک بازار فروش داشته باشد تا سرمایه در گردش تنها در جیب بدهی نچرخد و چرخ صنعت نیز به حرکت بیفتد.

اگر نیمنگاهی به وضعیت قدرت خرید مردم و رشد صنعتی

در یک دهه اخیر داشته باشیم میبینیم براساس آمارهای رسمی حجم صنعت نسبت به ابتدای دهه08 دو برابر شده اما با توجه به کاهش درآمد خانوار شهری که مخاطب اصلی خرید کاالی صنعتی است اکنون تقاضا با سال1831 برابر است. در نتیجه صنعت تا حدودی رشد داشته اما مشکل اصلی کشور نبود بازار فروش و ناتوانی قدرت خرید

مردم است

رضا رحمانی: دولت برای تحریک تقاضا بسته مشوقهای صادراتی را در نظر گرفت اما در مرحله اجرا این بسته به طور کامل اجرا نشد

رمضان بهرامی : وقتی قدرت خرید وجود ندارد،توان پرداخت اقساط نیز برای افراد میسر نیست بنابراین تحریک تقاضا در

چند صنعت خاص تنها به شکل مسکن عمل میکند

سیدمحمدحسن‌سیدزاده

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.