فروشگااسبههیاوچکیبزرگ فرصتیاتهدید؟

بررسی تأثیر گسترش فروشگاههای زنجیرهای شهر برک یها

Shahrara Institute - - حرف مردم -

خسروی - «

با سلام. کسی نیست از مسئولان مربوط بپرسد که در یک محله کوچک چرا فروشگاه های بزرگ احداث میکنند؟ مگر واحدهای صنفی محلی نمی توانند نیاز مردم را رفع کنند که این غول های فروشگاهی تأسیس شده اند! حالا از تخفیف های به ظاهر 50درصــدی که معلوم نیست چنددرصد آن واقعی باشد بگذریم، این کار باعث ورشکستگی دکان های کوچک محله می شود. دکان هایی که مشتری های خود را به دلیل تخفیف های کذایی این فروشگاه ها از دست دادهانـد. لطفا این موضوع را از مسئولان پیگیری کنید . » « پدر من سال ها در محلهمان یک مغازه کوچک داشت که همه همسایگان خریدشان را از آن انجام می دادند اما از وقتی چند هایپرمارکت بزرگ در محل باز شده است، تقریبا داریم ورشکست میشویم. مگر یک محله به چند فروشگاه بـزرگ نیاز دارد که این قدر مجوز می دهند؟ لطفا رسیدگی کنید.» قدیم ها برای خرید مایحتاج روزانــه به بقالی محل مراجعه و اقــلام مورد نیازمان را تهیه می کردیم؛ بقالیهایی که تقریبا با همه اهالی محل آشنا بودند، برای بعضی که مشکل مالی داشتند حساب دفتری باز می کردند و با همان سادگی خـود، کار هممحلیهایشان را راه میانداختند اما الان اوضاع کمی متفاوت شــده اســت. از سوپرمارکتهای پرزرقوبرقی که در هر کوی و برزن دیده میشوند که بگذریم، فروشگاه یا به قول معروف هایپرمارکتهایی هم که از « شیر مرغ تا جان آدمیزاد » در آن ها پیدا مـی شـود، محلات را زیر سیطره خـود گرفته اند، فروشگاههایی که تخفیفهای گاه تا 50 یا 70درصدی آنها باعث افزایش اشتهای مردم برای خرید میشود اما باید دید که این اشتها چقدر کاذب است! درحقیقت چقدر به فعالیت این فروشگاه ها نیاز است؟ و آیا این فروشگاهها تهدیدی برای واحدهای صنفی کوچک به شمار نمیروند؟

فروشگاههای بزرگ، فرصتی برای شهروندان

شهریار ناظری، معاون اجرایی سازمان میادین میوه و ترهبار و ساماندهی مشاغل شهری شهرداری مشهد، در این باره می گوید: این سازمان درباره جانمایی و مکان یابی احداث فروشگاه های « شهرما » مطالعه کرده است. به دلیل تغییرات فراوان املاک در شهر و تغییر سیاستهای شهرداری، زمینهای تحویلی به سازمان از سوی شهرداری بر پایه زمین های موجود در شهرداری و یا مناطق است که گاهی هم با نوع جانمایی که در مطالعات مطرح شده انطباق ندارد. وی هدف از ایجاد فروشگاه های زنجیره ای و بزرگ را فراهم کردن شرایط بهتر برای خرید کالا می داند و می افزاید: از آنجا که قیمت تمام شده کالاهای فروشگاه های زنجیره ای و بزرگ نسبت به مغازه های بازار کمتر است، امکان رقابت برای مغازههای خردهپا بسیار محدود میشود؛ به همین دلیل یک فروشگاه میتواند برای مغازههای خردهپا تهدید باشد اما برای شهروندان و مشتریان فرصت تلقی شود. ناظری درباره راهاندازی فروشگاههای بزرگ در مناطق کمبرخوردار اظهار میکند: ازآنجاکه قیمت تمامشده محصولات در فروشگاهها نسبتبه واحدهای صنفی کوچک شهر کمتر و امکان تخفیفات بیشتر میسر اسـت، به نفع مصرف کننده خواهد بود که از این فروشگاهها خرید کند. درمجموع میتوان گفت شیوه خرید اقشار کم درآمد و آسیب پذیر با فروشگاه های بزرگ هماهنگ نیست و معمولا این فروشگاه ها در مناطق کمبرخوردار با اقبال روبهرو نمیشود.

موفقیت فروشگاهها وابسته به مشتری بیشتر

نهاد مرتبط مسئول شهری در موضوع فعالیت فروشگاه های بخش خصوصی، اتاق اصناف است. محمود بنانژاد، رئیس اتـاق اصناف مشهد دربـاره موضوع یادشده به خبرنگار ما میگوید: فروشگاههای زنــجــیــره ای مـجـوز خــود را از اتـحـادیـه کشوری فروشگاههای زنجیرهای دریافت میکنند و نظارت بر این فروشگاهها مثل همه اتحادیهها برعهده اتحادیه متبوع آن است. وی با بیان اینکه اتـاق اصناف ضــرورت ایجاد یک واحد صنفی را تعیین نمی کند، می افزاید: از آنجا که فروشگاه های زنجیره ای بخش خصوصی محسوب شده و پروانه کسب می گیرند، بر اساس ضرورتی که سرمایه گذار احساس می کند ایجاد می شوند؛ زیرا باید از صرفه اقتصادی برخوردار باشند. رئیس اتاق اصناف مشهد همچنین اظهار می کند: بهطورمعمول، فروشگاههای زنجیرهای در محلهای کوچک سرمایه گذاری نمی کنند، زیرا باید از تعداد مشتری خود مطمئن باشند تا بتوانند به تأسیس یک فروشگاه زنجیرهای اقدام کنند. وی یــادآوری می کند: در قانون نظام صنفی برای جانمایی فروشگاه های زنجیره ای ملاک خاصی در نظر گرفته نشده است و سرمایه گذاران بر اساس مـاده قانونی موجود می توانند درخواست خود را به منظور دریافت پروانه برای اتحادیه کشوری ارسال کنند و تعداد شعب خود را هم به اتاق اصناف اطلاع دهند. بنانژاد با اشـاره به محدودیت فروشگاه ها به لحاظ جانمایی شعب ادامه می دهد: وقتی سرمایه گذار درخواست خود را به اداره اماکن اطلاع میدهد، این اداره شرایط ترافیکی را با پلیس راهور بررسی میکند تا از لحاظ ترافیکی برای معابر اطراف مشکلی پیش نیاید؛ بدینترتیب مالک فروشگاه وقتی استعلامهای مربوط را از اماکن دریافت کرد مکان مد نظر را در فهرست شعب خود قرار میدهد. رئیس اتاق اصناف مشهد اضافه میکند: مالک این واحدهای صنفی ) مالک فروشگاه(، پس از اینکه پروانه را برای دو شعبه از اتحادیه کشوری گرفت، اگر بعدها بخواهد شعب خود را زیاد کند و ازنظر ترافیکی هم مشکلی نباشد، میتواند از همان مجوز اولیه برای دیگر شعبههای خود استفاده کند.

تخلفات فروشگاهها نسبتبه قبل کمتر شده است

وی دربـاره تخفیف های 50درصـدی فروشگاههای زنجیرهای توضیح میدهد: برخی کالاها مثل پوشاک به دلیل تغییر فصل ممکن است شامل تخفیف های زیادی شوند اما اکنون فروشگاه ها چون حتما باید تخفیف خود را به قیمت نهایی با احتساب سود خرید و سود مجاز اختصاص دهند، کمتر دراین زمینه تخلف میکنند. بنانژاد با بیان اینکه اگر مردم درباره فعالیت فروشگاهها اعتراض دارند به بازرسی اتاق اصناف مراجعه کنند، در پاسخ به این سؤال که چنددرصد از تخفیف های فروشگاهها را واقعی میداند، میگوید: گاه در برخی فروشگاهها تخلفاتی در این زمینه مشاهده میکنیم که بلافاصله به تعزیرات اعـلام می شود تا با آن ها برخورد لازم صورت گیرد.

فروشگاههای بزرگ، فرصتی برای بازار

در ادامه علی غفوری مقدم، معاون بازرگانی سازمان صنعت معدن تجارت خراسان رضوی با بیان اینکه بازار نمیتواند از فناوری روز و طر حهای نوین فضای تجارت دور باشد، می گوید: فروشگاه های بـزرگ به دلیل دراختیارداشتن سبدی از کالاهای مختلف، سفرهای درون شـهـری مـردم را کم کـرده انـد. از طرفی چون مردم از فروشگاهها زیاد خرید میکنند، قدرت مانور فروشگاه برای درنظرگرفتن تخفیف بیشتر میشود و بههمیندلیل قانونگذار تشکیل فروشگاههای بزرگ و زنجیرهای را پیشبینی کرده است. وی تأسیس فروشگاههای بزرگ را فرصتی برای بازار برمی شمارد و می گوید: واحدهای صنفی کوچک میتوانند در قالب فروشگاههای بزرگ تجمیع شوند و این امکان فراهم شود تا از این ظرفیت قانونی استفاده کنند.

فقط5درصدخریدوفروشمردمدرفروشگاههایبزرگ

مـعـاون بـازرگـانـی سـازمـان صنعت معدن تجارت استان دربــاره تأثیر فعالیت فروشگاه های بزرگ بر واحـدهـای کوچک صنفی محلات بیان می کند: بررسی هایی که در سراسر استان و کل کشور انجام گرفته نشان می دهد با توجه به تعداد بسیار زیاد واحدهای خرده فروش و میزان عملیاتی که در آنها صورت می گیرد، در مقایسه با عملیات انجام شده در فروشگاه های بــزرگ، حداکثر، 5درصــد خرید و فـــروش مـــردم در فـروشـگـاههـای بـــزرگ صـورت میگیرد. وی ادامـــه مــی دهــد: واحــدهــای صنفی کوچک واحدهایی هستند که بیشتر فعالیت تجاری آن ها در محلات و راسته بازارها صورت می گیرد؛ بنابراین فروشگاه های زنجیره ای نمی توانند به واحدهای صنفی کوچک لطمه بزنند، حتی فکر میکنیم برپایی و فعالیت آنها فرصتی برای خرید راحتتر مردم است. غفوری مقدم می افزاید: البته از لحاظ علمی ثابت نشده که آیا میزان خرید مردم آنقدری به این سمت سوق پیدا کرده است که واحدهای کوچک صنفی متضرر شوند یا خیر. از دلایــل ایـن موضوع هم، گسترش هرروزه واحدهای کوچک صنفی در مشاغل مختلف است.

دامپینگ نیست

معاون بازرگانی سازمان صنعت معدن تجارت استان همچنین در پاسخ به اینکه برخی افراد، کاهش قیمت کالاهای فروشگاههای بزرگ را بهمنظور انحصارطلبی در بــازار یک نوع دامپینگ تلقی می کنند، تأکید می کند: نمی توان اسـم تأسیس فروشگاه های بزرگ را دامپینگ گذاشت؛ زیرا فروشگاه های بزرگ به دلیل میزان زیاد خرید، این امکان را دارنـد که با قیمت مناسب محصولات خـود را به مــردم عرضه کنند. اگر دقت کـرده باشید خیلی از واحدهای صنفی کوچک نیز در یک فضای رقابتی، در حــال تنظیم قیمت کـالاهـای خـود با ایـن فروشگاه های بزرگ هستند؛ حتی در مواردی شاهدیم واحدهای صنفی خردهفروش بهدلیل داشتن هزینههای کمتر نسبتبه فروشگاههای بزرگ، محصولات خود را با قیمتی کمتر از فروشگاههای یاد شده میفروشند.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.