رمز عبور از این پیچ تند

Shargh - - ديپلماسي - پدرام سلطانی

همزمان با آغاز سال نو در یادداشتی نوشته بودم که ســال 96، ســالی متفاوت برای ما خواهد بود چراکه به ضرورت برگزاری انتخابات ریاستجمهوری، این فرصت را مییابیــم که در اجزا و مؤلفههــای حکمرانی خوب اندیشــه کنیم زیرا برای حرکت به سوی آن، انتخابات و بهطور کلی مفهوم «انتخاب» یک الزام و یک ابزار مهم اســت. انتخاب بین نامزدهای آماده برای احراز پســت ریاســتجمهوری، براســاس یک قضاوت نســبی و نه مطلق، تلویحا تلاش برای یافتن فردی اســت که بتواند بهتر از دیگران، مجری و موجبِ تحقق حکمرانی خوب باشــد. برای انتخاب چنین فردی، هر قدر که مشــارکت عمومی در جامعه افزایش یابد، شــانس انتخاب گزینه مناســبتر یا بهتر در میان ســایر گزینهها بیشتر خواهد بــود. نباید فراموش کرد که براســاس نظرســنجیها و تحلیلهایی که در زمینه انتخابات در کشــورمان انجام شــده، قشــر تحصیلکرده عموما کمتــر از گروههایی با تحصیلات کمتر پای صندوقهای رأی میروند و قشــر روشــنفکر و آنهایی که دارای تجربه و دانش بالاتری از دیگران هستند، کمتر از طیف مقابل خود برای رأیدادن اهتمام دارند.

بــا توجه به چنیــن ترکیبــی از رأیدهنــدگان، اگر انتخاباتی با اســتقبال کم روبهرو شود، انتخابکنندهها افرادی هســتند که براســاس انتظارات معیشتی خود و به تعریف علمــی، پایینترین مراتب هرم مازلو، انتخاب خود را در بین نامزدها انجــام میدهند و طبعا حاصل چنین انتخابی اگر به مسند ریاست قوه مجریه برسد، در جهت برطرفکردن همین نیازها دســت به کار خواهد شــد و نه رفع نقیصههایی که در مدیریت کشــور وجود دارد. طبیعــی اســت که در چنین شــرایطی اگر بهطور مثال، شــاهد کاهش شــفافیت و افزایش فساد باشیم، نباید چندان تعجب کــرد چراکه دولت موردنظر، هدف خود را برطرفکــردن نیازها و انتظــارات اولیه جامعه قرار داده اســت و این شیوه حکمرانی، شیوه تلاش برای تحقق نتایج کوتاهمدت اســت، نه اداره کشور با رویکرد و برنامهریــزی درازمــدت. در چنین شــرایطی دولت با خرجکــردن منابــع عمومی و ملی کشــور در یک دوره چهارســاله، حلاوتی گــذرا را نصیــب مخاطبان خود و مطالبهگران معیشــتی میکند اما تلخــی درازمدت آن میماند برای کل کشور و ازجمله افرادی که در انتخابات شــرکت نکردهانــد و البته دولتی که بعــد از این دولت خواهد آمد و با کمبود منابع مواجه میشود.

پــس با مشــارکت حداکثری در انتخابــات میتوان موجبات بالارفتن معدل عقلانیت در کشور شد و در چنین حالتی است که وعدههای بلندمدت و سخن از حکمرانی خوب، مخاطب و رأیدهنده به این حرفها پیدا میکند و افزایش شــفافیت، جلوگیری از فســاد، توسعه پایدار و ســایر اهداف بلندمدت تعهــد رئیسجمهور منتخب خواهد شــد. به زبان دیگر مشارکت حداکثری، میتواند اثر شعارهای عوامگرایانه و وعدههای غیرعملی و ریالی را کمتر و کمتر کند و اجازه دهد وعدههای عقلانی که بر بستر توسعه بنیادی تعریف شدهاند، با بیان رساتر طرح و بحث شوند.

به دلایل مختلف، یک نااطمینانی و نگرانی نســبت به آینده کشــور در مردم و بهویــژه در میان تحلیلگران و نخبــگان وجــود دارد. ایــن نگرانی روی دیگر ســکه حکمرانی خوب اســت. طبیعی اســت که این نگرانی، زمانی بیشــتر میشــود که مردم در تبوتــاب انتخاب فردی برای اداره امور اجرائی کشور قرار میگیرند. افکار عمومی برخی از کشورها در چنین بزنگاههایی به سمت ناامیدی و استیصال منحرف میشــود و با اظهار اینکه حضور ما در انتخابات بیفایده است، خود را از این میدان بیرون میبرند. این در حالی اســت که سابقه مللی که عکس چنین رفتاری را از خود نشان دادهاند، نشان داده است که نتیجه خوب از مشارکت حداکثری در «انتخاب» حاصل میشود، نه ناامیدی و یأس.

مشــکلات هر کشوری چه داخلی و چه خارجی، جز با مشــارکت در قاعده دموکراســی قابل اصلاح اصولی نیســت. اگر این مشکلات ریشــه داخلی داشته باشند، مشــارکت مردم بــه افزایش ســطح عقلانیت عمومی جامعه خواهد انجامید و اگر ریشه خارجی داشته باشند، مشارکت بیشــتر مردم، سیگنالی اســت به دولتهاي خارجی برای پیشهکردن روشهای عقلانی و صلحآمیز.

امروز ما در چنین بزنگاهــی قرار گرفتهایم و هر قدر که بتوانیم میزان مشارکت عمومی مردم در انتخابات را افزایش دهیم، امنتــر، امیدوارتر و مطمئنتر از این پیچ تند خواهیم گذشت.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.