ژان میشل فرودون: کیارستمی «استاد» واقعی بود

سردبیر سابق «کایه دو سینما»در تهران

Shargh - - هنر -

شرق: آخرین مراسم بزرگداشت عباس کیارستمی در سیوپنجمین جشنواره جهانی فیلم فجر، دوشــنبه، چهارم اردیبهشــت در پردیس سینمایی چارسو برگزار شد. چهرههایی همچون ژان میشل فرودون، گادفری چشایر، اکبر عالمی، احمد طاهری، نگار اســکندرفر، همایون ارشــادی، محمدرضا دلپاک، محسن راستانی و... در این مراسم حضور داشتند. در این مراسم که با عنوان «آموزش ســینمای کیارســتمی در داخل و خارج » برگزار شد، فیلمهای ساختهشده در کارگاههای فیلمسازی کیارستمی در داخل و خارج کشور و همینطور فیلمی کوتاه از عباس کیارستمی به نمایش درآمد. در این مراسم فیلمهایی از کارگاه فیلمســازی او در ایران با موضوعات فرش، بــاد، در و درخت و همینطور ۱0 فیلم کوتاه یکدقیقهای از حسوحال دانشجویان کیارستمی پس از درگذشت وی روی پرده رفت. فیلمهای مربوط به کارگاههای فیلمســازی کیارســتمی در خارج کشــور نیز آثاری کوتاه بودند که در بارســلونا، کوبا و کلمبیا ساخته شــدهاند. در ابتدای این مراسم، سیفالله صمدیان در توضیحاتی کوتاه گفت: امیدوارم رفتن کیارســتمی، آغازی بر روشنیهایی باشد که در اینجا شاهدش هســتیم که روز پایانی این مراسم، آغازی باشــد بر بزرگداشتهای گسترده و پیدرپی با دقت بالا برای رســیدن به هوا و فکری که کیارستمی در این جهان خاکی داشــت. پس از آن نگار اسکندرفر که در برگزاری ورکشاپهای داخل کشور با کیارستمی همکاری داشته است، گفت: خوشحالم که به بهانه مراسم امروز، شــاهد حضور شاگردان عباس کیارستمی در اینجا هستیم. ما حدود ۱۱ سال پیش با کیارستمی کارگاههایی برگزار کردیم که در آن فیلمهای زیادی با موضوع آب، فرش، صدا، باد و... ساخته شدند. آموزگاربودن کیارستمی ربطی به کاسهای فیلمســازی او نداشت؛ کیارستمی برای بسیاری افراد در جهان آموزگار خوبی بود. در جهان پر از خشــم و خشــونت کنونی، نام کیارســتمی روزنهای اســت به جهانی که در آن بتوان به زیباییها نگاه کرد. خوشحالم در زمانهای زندگی کردم که کیارستمی میزیست.

پیغام اسکورسیزی و نادری برای تولد کیارستمی

نگار اســکندرفر در بخش دیگر مراسم با اشــاره به عاقه وصفناشدنی کیارستمی نسبت به شاگردانش گفت: «سال گذشته و درحالیکه کیارستمی در بستر بیماری بود، طبق برنامهای ازپیشتنظیمشده با تعدادی از شاگردانش برای حضور در ورکشاپهایی راهی آمریکا بودیم. کیارستمی با وجود شرایط سخت بیماری تماس گرفت و پیگیر کارهای شاگردانش بود. روزی که در آنجا با مارتین اسکورســیزی برنامه داشــتیم، روز تولد عباس کیارستمی بود و امیر نادری نیز در آنجا حضور داشت. هردو آنها برای تولد کیارستمی پیامی دادند و از او خواستند که «بلند شو و به کار ادامه بده که کارهای زیادی مانده است».

در ادامــه برنامه، اســتفانیا بونــت و احمد طاهری که مســئول برگزاری ورکشاپهای کیارستمی در کشورهای اسپانیولیزبان بودهاند، برای میهمانان ســخن گفتند. بونت ضمــن ابراز رضایت از حضور در مراســم بزرگداشــت کیارستمی در ایران گفت: بودن در اینجا حسی مانند بودن در یکی از فیلمهای عباس کیارســتمی را دارد. همکاری من با کیارستمی از طریق احمد طاهری شــکل گرفت که درواقع سفیر خوب ســینمای ایران در آنسوی جهان است. در سال ۲0۱4 نخستین ورکشــاپ خود را برگزار کردیم. زمانی که کیارستمی را به کلمبیا دعوت کردیم، شــگفتزده شــدم که چقدر راحت پیشنهاد ما را پذیرفت. ما نیز تمام ســعی خود را کردیم که مقدمات کار را بهخوبی فراهم کــرده و جمعــی بینالمللــی را در کلمبیا گردهــم آوریم. او افــزود: محل برگزاری ورکشــاپ کیارستمی، دانشــگاه بوگوتا بود و درحالیکه افراد برای انتخــاب موضوع فیلــم چیزهایی مثل کافه، بــار و... را پیشــنهاد میدادند، کیارستمی همان دانشــگاه را بهعنوان موضوع فیلمسازی انتخاب کرد. همه از ســاختار ورکشــاپهای او خبر داریم، در اینجا دوســت دارم از بخشندگی و دســتودلبازی او در تمامی دورههای آموزشــی بگویم. در ورکشاپهای او افــرادی از تمام نقــاط دنیا حضور پیدا میکردند، آنهم در ســرزمینی که برای آنها ناشــناخته بود و آنجا بود که دستبهکار کشف دنیای اطراف خود میشدند. گاهی شاهد حضور 50 هنرآموز بودیم و کیارستمی در هیچ موردی همراهی خود را از آنها دریغ نمیکرد؛ عباس کیارستمی همچون بذری بود که در آنجا کاشته میشد و میوههای او همان شاگردانی بودند که در تمام دنیای هنری پراکنده شدهاند.

طاهــری نیز کــه بهعنوان مترجــم در ورکشــاپهای کیارســتمی او را همراهی کرده، در ســخنانی کوتاه گفت: عباس کیارستمی در ورکشاپهای خارج از کشور، خود نیز براســاس موضوع ورکشاپ فیلم میساخت. امروز فیلمی پنجدقیقهای به اســم «دوست من کجاســت؟» را با هم میبینیم که از ســوی کیارستمی در مورسیا ساخته شده است. پس از نمایش فیلم کوتاه «دوســت من کجاست ؟»، ژان میشل فرودون، سردبیر سابق «کایه دو سینما ،» دقایقی برای حاضران ســخن گفت. فرودون که تحتتأثیر فیلم پخششده از کیارســتمی قرار گرفته بود، گفت: از شما متشکرم و حضور در مراسم یادبود کیارســتمی را مایه افتخار خــود میدانم. فیلمی که دقایقــی قبل از عباس کیارستمی دیدیم، یک شاهکار بود. کشــف این فیلم کوتاه مرا تحتتأثیر قرار داده است؛ آن را راهی بسیار مؤثر برای فهم سبک کار کیارستمی و رابطهاش با واقعیت جهان میدانم. در همین فیلم کوتاه عناصر اراده، شــانس و اتفاق را یکجا کنار هم میبینیم». او ادامه داد: ما به کمک دوســتانمان در بریتانیا، هندوســتان، ایتالیا و فرانسه هدیهای برای عباس کیارستمی داریم که از امروز در فضای مجازی در دسترس همگان قرار گرفته است؛ مجموعهای از تصاویر و آثار برای درک هرچه بهتر سبک کار و تفکر کیارستمی. همانطورکه خود او بارها گفته باید کار کرد، ما نیز باید بکوشــیم فضای کاری و فکری او را هرچه بهتر بشناسیم و این کاری است که کماکان ناتمام است.

ورکشاپ کیارستمی برای بچههای 8-9 ساله

این منتقد ســینمایی اضافه کرد: «این افتخار را داشــتم که در بســیاری از ورکشــاپهای او در کره، ژاپن، آلمان و... حضور داشــته و شاهد ارتباط او با شــاگردانش باشــم. باید بگویم برای عباس کیارســتمی ارتباط بــا جوانان و انتقال تجربیاتش، به اندازه ساخت فیلم اهمیت داشت. بهترین خاطره من از ورکشــاپهای او که شاید بهترین خاطره خود او نیز باشد، ورکشاپی بود که او در چهار روز در جنوب غرب فرانسه برای بچههای 8-۹ ساله برگزار کرد».

فــرودون در پایــان گفت: «کیارســتمی یک معلم یا پروفســور به معنای کاسیک کلمه نبود. آسیاییها تعبیر «استاد» را برای کسی به کار میبرند که گستره روحانی و فکری شاگردانش را وسعت میدهد. «استاد» به شاگردانش کمــک میکند تا خود به توانایی درک معانی دســت یابنــد، در عوض اینکه معانی را با نگاهی بالا به پایین به آنها بیاموزد. کیارســتمی به معنای واقعی کلمه «اســتاد» بود. روش کار کیارســتمی در مقام فیلمساز و در مقام معلم ورکشــاپها از نظر ارتباط با دیگران و جهانی که در آن میزیســت، تفاوتی نداشت. او در فیلمهایش چشمهای ما را به جهان میگشود و در ورکشاپها با دانشجویان، بچهها و... همینطور کار میکرد. در یک کام باید بگویم برای کیارستمی، آزادی و قوتبخشیدن به دیگران اهمیت داشت».

در پایان این مراســم صمدیان گفت: عباس کیارستمی همواره با ماست؛ برای اتصال به او به برگزاری چنین مراســمی هم نیازی نیست. کیارستمی را نمیتــوان به دیگران درس داد و آموخت. در اینجا بر آن چیزی تأکید میکنم که خود او تأکید داشت؛ این گفته آندره کرتژ، عکاس مجارستانی که «اکثر افراد نگاه میکنند؛ اما اندک کسانی قادر به دیدن هستند».

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.