چرایی جهانیسازی حسابداری

Shargh - - اقتصاد - شیرین پیرتاجهمدانی*

گفتــه میشــود جهانیشــدن یعنــی فراینــد یکپارچگی مــردم جهــان در یک زمیــن واحد. به نحوی که هیــچ حادثه و رخدادی در هیچ نقطهای از ســیاره زمین نمیتواند محلی و کماهمیت تلقی شود. جهانیشدن در صورت انسجام میتواند سبب گســترش پیوندها و ارتباطات متقابــل فراتر از حد دولتها شــود و اهمیت محلات و قومیتگرایی را به حداقل برســاند. جهانیشدن پیامد نوزایی تمدن صنعتی و انقلاب تکنولوژی و گسترش سرمایهداری اســت که در صــورت تحقق دور از فســاد و نقص میتواند بهموجب فرایندهای پیچیده، جوامع مدنی را جایگزین دولت - شهرهای سنتی کند و در تعاملی برابر به صورتی متوازن باعث توسعه همگانی شود. مهمترین مختصات جهانیشدن عبارتاند از:

رشد تجارت جهانی و تنوع معاملات بینالمللی، رشد بیســابقه ســرمایهگذاری مســتقیم خارجی FDI() و افزایش جریان ســرمایه بینالمللی و نیاز به یک زبان واحد تجاری )حســابداری بینالمللی(، رشد تجارت پول و ســرمایه، جریان آزادانه خدمات تولیدی، توســعه صنعت گردشگری، انتقال سریع و رو به رشد گسترش فناوری، شکلگیری شرکتهای بزرگ چندملیتی و تشــکیل دولتهــای جهانی از طریق شرکتهای جهانی، تشــدید گرایش و تمایل کشــورها به عضویــت در ســازمانها و بلوکهای اقتصــادی منطقــهای، مهاجــرت نیــروی کار در سطح بینالمللی، گســترش ارتباطات و رسانهها و فرایندهــای تبادل اطلاعات در سراســر نقاط جهان و پدیدآمــدن دنیای مجازی ارتباطــات و اطلاعات، ادغــام و تبادل شــاخصهها و رفتارهــای فرهنگی، تغییر نگرشها، ایدئولوژیها، هنجارها، نازکترشدن پوسته دولتها و ایجاد پیوندهای میانمردمی.

بررســی فرایندهای فوق نشان میدهد که رشد و توســعه دامنه ســرمایهداری جهانــی و الزام به یک زبان واحد تجاری )حســابداری و حسابرســی بینالمللی( از مهمترین الزامات جهانیســازی به شــمار میرود. تغییر در آمــوزش به دلیل خلأهای موجود، یعنــی ناتوانــی دولتهــا در تأمین مالی بخش آمــوزش و انعطافناپذیری نظام آموزشــی ســنتی در پاســخگویی به نیازهای متغیر بهعنوان یک الزام مطرح میشــود. لازمــه چنین امر مهمی در کشــورهایی نظیر ایران، بررسی تأثیر جهانیشدن آمــوزش در زمینههایی ماننــد تمرکزدایی، فناوری، رشد مهارتهای چندگانه، مهاجرت و دوران مغزها و نیروی کار، اهداف آموزشــی، آزادسازی آموزشی و تقســیم کار بینالمللی، دانش و مطالعه است. زیرا درحالیکــه در عصر جهانیشــدن، دولتها هنوز در چارچــوب ملی به حیات خــود ادامه میدهند، آموزش و اصلاحــات آن، بهویژه آنجا که به هویت و تمایز در سیاستگذاری آموزشی مربوط میشوند، بهعنوان مسئله محوری در دستور کار دولتها باقی خواهد ماند.

امروزه حســابداری به دنبال ایجــاد یکپارچگی جهانــی هــم در ســطح بازارهــا و هــم در سیاستگذاریهاست. هدف از این سیاستگذاریها در نهایت کاهــش هزینههای ارتباطــات و فناوری اطلاعات اســت. برای ایجاد ایــن یکپارچگی، لزوما باید اســتانداردهای گزارشهای مالی و عملکرد آن مورد توجه قرار گیرد. افزایش هماهنگی در ســطح بینالمللی به تدوین اســتانداردهای جامعتر منجر میشود. جریان مستمر جهانیشــدن بازار موجب میشود شــرکتها تغییرات را بپذیرند. اگر شرکتی فعالیتهای بورس خــود را بهگونهای ارائه کند که برای سرمایهگذاران خارجی قابل درک نباشد، امکان دســتیابی به منابع مالی خارجــی کاهش مییابد. مدلهای اجرائی جهانیشــدن در حوزه حسابداری عبارتاند از:

1-مدل انگلیســی آمریکایی یا آنگلوساکســون )آمریــکا، انگلســتان و هلند( پیشــاهنگ این گروه هســتند. از مشــخصات این مدل میتــوان به این موارد اشــاره کرد: حسابداری در راســتای نیازهای تصمیمگیــری ســرمایهگذاران و اعتباردهنــدگان جهتگیری شده است؛ این کشورها بازارهای سرمایه بزرگ و توســعهیافته دارند. ســطح آموزش در آنها بسیار بالاست و استفادهکنندگان اطلاعات مالی آنها از خبرگی و مهارت بالایی برخوردارند.

2- مدل کنتیننتال که شامل کشورهای قاره اروپا و ژاپن اســت. واحدهــای تجاری در این کشــورها، رابطه بســیار نزدیکــی با بانکها )کــه تأمینکننده نیازهای سرمایهای آنها هســتند( دارند. حسابداری مالی، جهتگیری قانونی داشــته و شیوههای عمل حسابداری گرایش به محافظهکاری زیاد دارد. در این کشورها، حسابداری معمولا طوری طراحی میشود کــه الزامات وضعشــده به وســیله دولــت )نظیر محاســبه مالیات( را برآورده کند یا نشانه مطابقت عملکــرد تجاری در ســطوح خرد، بــا برنامههای اقتصاد کلان دولت باشد.

3-مــدل آمریــکای جنوبــی: ایــن مدل، بیشــتر کشورهای آمریکای جنوبی را در بر میگیرد. آنچه این مدل را از دو مدل قبل متمایز میکند استفاده مستمر از تعدیلات تورمی اســت. به طور کلــی در این مدل، جهتگیری حسابداری به سوی نیازهای برنامهریزان دولتی است و یکنواختی بر واحدهای تجاری تحمیل میشــود. علاوه بر این، حســابداری مالی اغلب برای گزارشگری مالیاتی نیز مورد استفاده قرار میگیرد.

ادامه در صفحه 15

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.