تجربه کاهش ریسک زلزله در جنوبشرق آسیا

دشواری زندگی در خطر

Shargh - - عل - عبدالله واعظشوشتری*

کشــورهای عضو انجمن ملل جنوبشــرق آســیا، آســهآن ASEAN(() که شامل اندونزی، برونئی، تایلند، سنگاپور، فیلیپین، کامبوج، مالــزی، میانمــار و ویتنام هســتند(، از لحاظ موقعیت جغرافیایی در یکی از خطرناکتریــن مناطق دنیا از نظر خطرات طبیعی واقع شدهاند. منطقه آسهآن، در بین صفحات تکتونیکی که باعث ایجاد زمینلرزه، فوران آتشفشانها و سونامیها میشود، قرار گرفته است. همچنین این منطقه بین دو اقیانوس بزرگ آرام و هند واقع شده است که باعث ایجاد توفانهای شدید فصلی و در برخی از نواحی، موجب بروز پدیده سونامی میشود. 10 کشور منطقه آسهآن، در طول تاریخ، فاجعههای ویرانگری را که باعث ازدســترفتن جان و مال افراد شده است، تجربه کردهاند. تقریبا همه انواع خطرات طبیعی از جمله گردبادهای شــدید استوایی، ســیل، زمینلرزه، ســونامی، فوران آتشفشــانها، لغــزش زمین، آتشسوزی جنگلها، بیماریهای مسری و همچنین خشکسالی که تأثیرات طولانیمدتی از خود برجای میگذارند، در این منطقه وجــود دارد. در بین کشــورهای منطقه آســهآن، توجه به خطر طبیعی زمینلرزه و اندیشــیدن در جهت کاهش ریســک حاصل از آن را میتوان به طور واضح و درخور توجه در ســالهای اخیر در دو کشــور مالزی و سنگاپور مشــاهده کرد. کشورهای مالزی و سنگاپور روی صفحه تکتونیکی پایدار و آرام سوندا Sunda() که بخشی از صفحه تکتونیکی اورآسیاست، واقع شدهاند که خارج و دور از حلقه آتش اقیانوس آرام )کمربند زمینلرزه اقیانوس آرام( هســتند. بنابراین، این ذهنیت همیشه غالب بوده است که این دو کشــور زلزلهخیز نبوده و بهدور از هرگونه فاجعه لرزهای هستند. درحالیکه، بعد از زمینلرزه بزرگ آچه Aceh() در سواحل جزیره سوماترای کشــور اندونزی در تاریخ 26 دســامبر 2004 با بزرگای گشــتاوری 9.2 و حسکردن لرزشهای این زلزله از ســوی مردم دو کشور مالزی و ســنگاپور، بهویژه در ساختمانهای بلندمرتبه، توجهــات به پدیده زمینلــرزه و امکان آســیبپذیری و افزایش ریســک لرزهای را در این دو کشــور برانگیخــت. علاوهبرآن، بعد از این زلزله وخیم، طبق گفته زلزلهشناســان، گســلهای محلی واقع در کشــور مالزی )بخش مالزی غربی یا شــبهجزیره مالزی ‪Peninsular Malaysia‬ ) بــه نوعــی فعال شــده و از ماه نوامبر ســال 2007، یکســری از زلزلههای کوچک با بزرگای بین 0.3 و 4.4 رخ داد که به وســیله دستگاههای شــتابنگاری کشور ثبت شــدهاند. این زلزلههای محلی کوچک بهنوبــه خود با توجه به نزدیکیشــان به شــهرهای پرجمعیت کشــور مالــزی از جمله کوالالامپور، شــاه علم و پوتراجایا میتوانند سانحهآفرین باشند. در همین راســتا، با توجه به خطر لرزهای ناشــی از هر دو چشمه لــرزهزای حوزه دور واقع در ســوماترای اندونزی و چشــمههای لــرزهزای محلــی و احتمال رویــداد مجدد زلزلههــای کمعمق درونصفحهای ‪Intraplate Earthquakes(‬ ،) در ســالهای اخیر محققان و پژوهشــگران هر دو کشــور مالزی و ســنگاپور شروع به بررســی کرده و با انجام تحلیلهــای خطر احتمالی زمینلرزه و ارائــه طیفهــای طراحی، اقــدام به تهیه پیوســتهای ملی ‪National Annexes(‬ ) بــه آییننامــه ‪Eurocode 8‬ و در نتیجه کاهش ریســک زلزله کردهاند. طراحی ســاختمانها و سازههای جدید در این دو کشــور بر اساس پیوســتهای ملی ارائهشده در قالــب آییننامــه ‪Eurocode 8‬ از ماه نوامبر ســال 2017 به طور اجباری و رســمی به منظور کاهش ریســک حاصل از زمینلرزه اجرائی خواهد شد.

* دکترای مهندسی عمران- زلزله استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان )خوراسگان(

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.