«تخريب خلاق» در دولت يازدهم

Shargh - - صفحه اول - حجتالله صیدی عضو هیئتعلمی دانشگاه آزاد

بســیاری از بناهای باشــکوه و چشمنواز، از دل ویرانههــای روبــهزوال یا زمینهایی ناهموار ســر برآوردهاند که اکنون ممکن اســت در باور کســی نگنجد. گاه بهسختی میتوان مسیر دشوار آبادانی را تصــور کرد؛ اینکه برای شــروع ســاختمان، چه میزان خاکبرداری شــده اســت یا بناهای قدیمی ناکارآمد چگونه فروریختهاند تا بنایی نو و اســتوار ساخته شــود. طبیعت ســازندگی است که گاهی نادیده گرفته شده یا از روی غفلت یا تجاهل - که از غفلت مذمومتر است - پاسخی در خور به آن داده نمیشود. تمامی کسانی که در صنعت ساختمان دســتی بر آتــش دارند، حتــی اگر از دور باشــد، میدانند که یکــی از تعیینکنندهتریــن اجزاي بنا که حتی اســکلت ساختمان بر آن استوار میشود، بنیان آن اســت که در این صنعت فونداسیون نام گرفته اســت و خود باید بر بستری استوار قرار گیرد وگرنه خانهای روی آب ساخته میشود و از این رو آزمایش خاک ضرورت پیدا میکند تا از استحکام و مقاومت خاک زیر فونداسیون نیز اطمینان حاصل شود. قریب به اتفاق مردم، اگر ساختن تمامی بنا از صفر را هم تجربه نکرده باشــند، تعمیر بخشی از خانــه را که گاهی به دلایلــی از قبیل ترکیدگی لوله، سوراخ شدن سقف یا آببندینشدن حمام و آشــپزخانه و نظایر آن اتفاق میافتد، به چشــم دیده و سختی آن را کشیدهاند که گاهی از ساختن کامل ساختمان نیز ســختتر است؛ چون اهالی خانه در حال زندگی در آن هستند و اینگونه امور فرایند جاری زندگــی را مختل ميکند و زحماتی مضاعــف به بار میآورد. ســازندگی و اصاح در تمامی گونههایش، اعم از اقتصادی، سیاســی یا اجتماعی، چنین مســیری از تخریب، آواربرداری و خاکبــرداری را ایجــاب میکند کــه برخی از نظریهپــردازان توســعه، آن را «تخریــب خاق» نام نهادهاند و آن تخریب ناگزیری اســت که باید برای برخــورداری از اقتصادی شــکوفا، مقاوم و تابآور، تن به آن داد. این تصمیم سخت را برخی صاحبنظران، دوراهی سیاســتمدار نامیدهاند. از یک ســو سیاســتمدار در پی جلب رضایت و افزایش رفاه مردمان است و از سوی دیگر، ایجاد رفاه و سازندگی و تعمیر و اصاح، نارضایتیهایی به دنبــال دارد که اگرچه ممکن اســت مقطعی باشد، اما شــدت این نارضایتی گاهی چنان است که سیاستمدار را به صرفنظرکردن از ساختن و اصاح وادار میکند. تمامی پژوهشهای تجربی که در تاریخ اقتصاد در شــرق و غــرب جهان به عمل آمده، نشــان میدهند بدون تخریب خاق، دســتیابی به اقتصــاد پیشــرفته و رضایتبخش امکانپذیر نیســت. برای این منظور، لازم نیســت از کشــورهای غربی یا ژاپن پیشرفته، شاهد آورده شــود کــه تاریخــی دور و دراز دارد، بلکه کافی اســت فرایند تخریب خاق در ترکیه، کرهجنوبی، سنگاپور و نظایر آنها که در دهههای اخیر اعمال شد، بررسی شود تا درستی این ادعا ثابت شود.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.