كوتاهي م دعاورن وزي راه صردووشهررسازا سينزدبحراندر مبداملسككنیيتمشهدمي حخبارشدیهدهنشینها

Shargh - - اقتصاد -

شــرق :

«آســتان قدس رضوی مالک اراضی حاشیه شــهر اســت، اما برای حاشیهنشینها ســند صادر نمیکند». این سخن محمدسعید ایزدی، معاون وزیر راه و شهرسازی اســت که درباره مردم مشهد گفته است. خبر تکاندهنده او این است که یكسوم مردم مشهد حاشیهنشین هستند.

آستان قدس کجاست؟

آســتانقدسرضوی ســازمانی اســت در شــهر مشــهد کــه زیــر نظــر متولــی حــرم و موقوفات علیبنموســیالرضا)ع( اداره میشود. آستانقدس در لغــت بــه معنــی بــارگاه پــاک و مطهــر امام رضــا)ع( اســت؛ ولــی در اصطلاح عامیانــه میان مــردم بــه مجموعــه حــرم مطهــر، دســتگاهها، نهادهــا، ادارههــای فرهنگی، صنعتی، کشــاورزی، درمانی و... گفته میشــود که مشــتمل بر موقوفات تاریخی علیبنموسیالرضاســت. آستان قدس اگر ثروتمندتریــن مجموعه اقتصادی ایران نباشــد، به گفته مســئولان آن بزرگترین نهاد موقوفاتی جهان اســلام اســت. اداره همه نذورات و موقوفات امام هشتم شیعیان بر عهده آستان قدس است. سازمان اقتصــادی آن آســتان مدیریــت حدود 90 شــرکت و مؤسســه را برعهــده دارد کــه شــامل حوزههای عمــران و ســاختمان، مالی و تجاری، کشــاورزی و دامپروری، صنایع غذایی و دارویی، صنعت و معدن، خودروسازی، انرژی و فناوری اطلاعات میشود.

کوتاهی در صدور سند مالکیت به حاشیهنشینها

حالا ایزدی، معاون وزیر راه و شهرسازی گفته که برخی از دوســتان در مناظرههــا اعلام میکنند یکی از راهکارهای رفع مشــکلات حاشیهنشینی اعطای مالکیت اراضی به این ســاکنان است، اما خودشان در اجــرای این راهــکار کوتاهی کردهانــد. او درباره اعطای ســند مالکیت اراضی به حاشیهنشــینهای شهر مشهد از سوی آستان قدس رضوی گفته است: در قالب مصوبه هیئــت وزیران در چارچوب ماده 9 قانون احیا، دســتورالعملی تهیه کردیم که براساس آن قرار بر این بود که ســند این اراضی برای ساکنان این منطقه در چارچوب دستورالعمل مصوب صادر شود؛ البته به شــرط توان نوسازی، اما متأسفانه این اتفاق نیفتــاد و برای اجرای آن بــا دولت همکاری نکردند. مدیرعامل شرکت عمران و بهسازی شهری تأکیــد کــرد: در آن بخش از اراضی کــه متعلق به دولت و وزارت راهوشهرسازی )سازمان ملی زمین و مسکن( بوده فرایند اعطای مالکیت شروع شده، اما در سایر بخشها هنوز اتفاقی رخ نداده است. مدلی کــه دولت برای اعطای زمین به حاشیهنشــینها در نظر گرفت این اســت که کمترین فشار به دهکهای کمدرآمد وارد شــود، اما ســایر دســتگاهها به دلیل منافع اقتصادی حاضر به اجرای این مدل نیســتند. ایزدی ادامه داد: قطعا دلیل اینکه دیگر دســتگاهها اقدام بــه اعطای مالکیت نمیکنند، منافع اقتصادی اســت. این افراد تا زمانی که ســند نداشــته باشند، نمیتوانند برای دریافت تســهیلات نوســازی اقدام کنند.

نمیتوانند پروانه ساخت دریافت کنند و بنابراین در هیچیــک از ایــن عرصهها نه مــورد نظارت قرار میگیرنــد و نه مــورد حمایت. او دربــاره ارزش این اراضی در مشــهد گفت: اگر ارزش هــر کدام از این پلاکها در متراژ متوسط 200 متر، یک میلیون تومان هم باشــد، ســاکنان این مناطق دارای ســرمایهای هستند که به دلیل نداشتن ســند، سرمایهشان فاقد ارزش اســت. ایــن درحالی اســت که بــا پرداخت 200 هزار تومان میتوانند صاحب ســند شــوند؛ اما متأسفانه این سند را برای آنها صادر نمیکنند.

او در گفتوگو با «ایلنا» درباره تخریبهایی که در سال 1394 در منطقه حاشیه شهر مشهد انجام شد، گفته تخریب خانههای حاشیهنشــین مشــهد در آن سال از سوی شهرداری انجام شد و در آن تخریبها دولت و وزارت راه و شهرســازی نقشــی نداشــت و اتفاقا ما مخالف این نــوع برخوردها بودیم. معاون وزیر راه و شهرسازی ادامه داد: سیاستی که ما دنبال میکنیم این اســت که این جمعیــت نباید جابهجا شــوند؛ مگر اینکــه در منطقه خطرناکی ســکونت داشته باشند و باید دوباره اسکان داده شوند. هرچند فرایند تصرف این اراضی در ابتدا غیرقانونی بوده، اما ساکنان این مناطق حقوقی دارند که تلاش میکنیم در چارچوب قوانین به حقوق خود برسند.

برخورد چکشی شهرداریها

ایزدی افــزود: نقــش دولت شناســایی مناطق حاشیهنشین و تهیه طرح برای ارتقای کیفیت زندگی آنهــا و هماهنگــی بین دســتگاههای مختلف برای تأمین زیرســاختها است؛ اما متأســفانه شهرداری در ایــن چارچوب عمــل نکرده و باعث فشــارهای اجتماعی هم شــده اســت و قطعا مداخله چکشی شهرداریها باعث اعتراضات اجتماعی میشود.

آمارهای نگرانکننده حاشیهنشینی

بــه گفتــه معــاون وزیــر راه حاشیهنشــینی درحالحاضر به وسعتی حدود 61 هزار هکتار در 110 شهر رسیده است؛ تحقیقات وزارت بهداشت و وزارت راه و شهرســازی نشان میدهد که در 110 شهری که این محدودهها شناسایی شــدهاند، جمعیتی بالغ بر 11 میلیــون نفر زندگی میکننــد و اینکه امروز بحث حاشیهنشینی مورد توجه نامزدها قرار گرفته به دلیل جلب آرای اقشار کمدرآمد است. او ادامه داد: برای مبارزه با پدیده حاشیهنشینی و رفع مسائل مربوط به آن نمیتوان با برنامهریزی کوتاهمدت اقدامات مؤثر انجام داد. ســاکنان این مناطق در مرحله نخســت نیازمنــد توانمندســازی هســتند و بایــد بحث عدم اشــتغال آنها رفع و خدمات اولیه و زیرســاخت این اقشــار ارتقا پیدا کند. ازاینرو دولت یازدهم در قالب سندی که در ســال 1393 به تصویب هیئت وزیران رسید، اساس رسیدگی به این اقشار را بر همین روال اجرائی کرد و معتقد هســتیم مسائل و مشکلات این مناطق را با توانمندســازی حاشیهنشینها میتوان حــل کــرد. مدیرعامل شــرکت عمران و بهســازی شــهری افزود: محلات این محدودهها را شناســایی کردیم و اولویتها مشــخص شدند. برنامه ما برای محدودههای هدف این اســت که زیرســاختها را توســعه دهیم و خدمات و اقداماتــی برای آموزش شهروندان انجام شــود و زمینه را برای اشتغال این افراد ایجاد کنند که یکی از اقدامات ما در این راســتا ایجاد صندوقهای اعطای خردهوام بوده است. او با تأکید بر اینکه دســتگاههای مختلفی در اجرای این برنامه دخیل هســتند، گفت: این دستگاهها ازجمله شهرداریها و بنیادهای مختلفی که وظیفه حمایت از ایــن دهکها را دارند، برای حــل این معضل باید وزارت راهوشهرسازی را همراهی کنند که متأسفانه برخی از دســتگاهها در انجام وظایف خود کوتاهی میکنند.

وضعیت بحرانی مشهد در گسترش حاشیهنشینی

ایــزدی با بیــان اینکه متأســفانه ایــن پدیده در برخی از شــهرها مانند مشــهد و شــهرهای استان خراســان رضوی وضعیت بحرانی دارد، ادامه داد: یکسوم جمعیت مشهد حاشیهنشین هستند؛ یعنی یکمیلیونو 200 هزار نفر از مردم مشــهد در حاشیه شــهر و وضعیت بدمســکنی زندگی میکنند. مردم کلانشــهر مذهبی کشورمان که مایه مباهات جهان اسلام است، در چنین بحرانی قرار دارند؛ درحالیکه مدیریت شهری و دستگاههایی مانند بنیادها و آستان باید براي رفع این مشــکل اقدام کنند؛ اما متأسفانه یکسری اقدامات کوتاهمدت انجام دادند.

معــاون وزیر راهوشهرســازی ادامــه داد: توزیع غذای گرم در این مناطق میتواند مردم حاشیهنشین را بــرای یک شــب دلگــرم کنــد؛ اما تــا زمانی که زیرســاختهای این مناطق احداث نشــود و زمینه آموزش برای توانمندســازی این اقشار فراهم نشود، نمیتوانیــم انتظــار افزایش کیفیــت زندگی در این مناطق را داشته باشیم.

مدیرعامل شــرکت عمران و بهســازی شــهری گفــت: در اســتانهای کردســتان، هرمــزگان و سیستانوبلوچستان که با پدیده مشابه مشهد روبهرو هستند، با همیاری دســتگاهها توانستهایم اقدامات مؤثری انجام دهیم. از آستان قدس رضوی هم توقع داریم بهعنــوان یک بنیاد مذهبــی، بنیادی که یکی از رســالتهای آن حمایت از اقشار ضعیف جامعه است، وارد عرصه شود، جدا از اینکه مالکیت بخش درخور توجهی برای استان است.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.