کُردها و جنبش مدنی ایرانیان

Shargh - - سياست - فیضالله پیری

عقلانیــت سیاســی در جامعــه کردســتان به مرحلهای از شکوفایی رسیده که اینک عموم کُردها به این قطعیت رســیدهاند که پیشــبرد دموکراسی در ایــران بــدون تــلاش همگاني ممکن نیســت، همچنانکه گشایش فضای مدنی و رسیدن کُردها به مطالباتشان بدون همکاری دیگر ایرانیان امکان ندارد. همین خودآگاهــی مدنی امروز کردها – که ریشــهای به درازای تاریخ و از جمله نشانی بزرگ در تاریخ مشــروطهخواهی ایرانیان دارد- حکم به همگامی و همراهی جنبش آزادیخواهی ایرانیان میدهد.

اینکه کردها چه مطالباتی دارند و چه میزان از این مطالبــات در دولتهای بعد از انقلاب برآورد شــده یا به آن توجه شــده، بیارتباط با انتخابات امروز ریاســتجمهوری نیســت، امــا نکته مهم همراهی کردها بــا جنبش مدنی و آزادیخواهی ایرانیــان اســت. همراهــی کردهــا بــا جنبش مشــروطهخواهی و حرکتهــای آزادیخواهانه بعد از آن تــا به امروز، تاریخ دورودرازی نیســت که بتوان آن را فراموش کرد. این مردمان همواره پای ثابــت حرکتهای عمومی مردم برای نیل به آزادی، پیشرفت، دموکراســی و عدالت بودهاند و تاریــخ این مرزوبــوم به این مشــارکت و فداکاری مدنی گواهي میدهد.

اگرچه همه مطالبات کردها از جمله در استانی چون کردســتان کاملا تأمین نشد، اما آنچه روحانی در اجرای بیانیه شماره ۳ )بیانیه اقوام( انجام داد، چنان قابلتوجه هســت که کردها را به همراهی با سیاســتمدار میانهرویي چون روحانی متقاعد کند و در مسیر دموکراسیخواهی آنها را همگام کند.

همانگونــه که دولت اصلاحات بعد از دو دهه با اجرای اصل مربوط به شــوراهای شــهر و روستا و توســعه دموکراتیــک محلــی گامــی مقدماتی برداشــت، دولــت روحانی نیز با اجــرای اصل ۱۵ قانون اساســی بعد از ۳۶ ســال به خواسته کردها در ایــران رنگ واقعیت بخشــید، زیرا شــکلگیری شــوراهای شهر و روستا خواســته عموم ایرانیان و تدریس زبان کــردی در دانشــگاهها و مدارس در اجرای اصل ۱۵ قانون اساســی مطالبه مشــروط و اختصاصی کردها در انتخابات ریاســتجمهوری ۹۲ بــود. همین گامهای کوچــک و تدریجی و آرام اســت که به حرکت اصلاحطلبــی در ایران هویت میبخشد.

کردهــای اهل ســنت البته در دولــت روحانی نخســتینبار عناوین ســفیر و معاون وزیر را تجربه کردنــد و مدیریت میانی آنها از جمله پســتهای فرمانداری و مدیرکلی در ســطح مدیرکلی استانی و حتی ملی اینــک طبیعی مینماید. فضای مدنی در دولت تدبیر گشــایش نســبی یافته و مطبوعات متعــددی امکان انتشــار و تولــد یافتهاند. فضای هنری بــرای هنرمندان امیدبخش شــده، چنانکه در سال گذشته ۷۰ کنســرت موسیقی برگزار شد و لغو کنسرتها در این استان نسبت به دیگر مناطق به حداقل رســیده و از تعداد انگشتان دست فراتر نمیرود. تولیــد انبوه فیلم و اجــرای متعدد تئاتر و برگزاری نمایشــگاههای متنوع فرهنگی و هنری و نیز درخشــش گروههای مرتبــط در عرصه ملی و بینالمللی مانند ارکســتر فیلارمونیک ســنندج و ایجاد انگیزه برای تقویــت ارتباط بین هنرمندان سرشــناس با کردســتان و برگزاری جشــنوارههای معتبر مانند جشــنواره اقوام و جشنواره پیشروی مطبوعات کردی )برای نخســتینبار( نشــانههای خوبی برای نمایان کردن تفاوت فضای دولت تدبیر و امید با عصر مهرورزان دارد.

در زمینــه اقتصــادی نیــز پروژههــای چندی مانند لاستیکســازی کردســتان، پتروشــیمی و... به بهرهبــرداری رســیده، اجرای راهآهــن همدان به ســنندج، فرودگاه ســقز و بزرگراه میاندوآب به کرمانشاه )که قســمت اعظم آن در کردستان قرار دارد( شتاب بیشتری به خود گرفته، ادبیات توسعه به کردســتان بازگشــته و رئیسجمهور مشــخصا از اتصال راهآهن ســنندج به کردستان عراق برای اتصال به مدیترانه سخن میگوید.

گروههــاي اصلاحطلب و مدنی که حتی امکان انتشــار رســانه در عصر عدالت مهــرورزان از آنها سلب شده بود، اینک در دولت روحانی تولد دوباره و امکان بازســازی تشکیلاتی و مطبوعاتی و امکان برگزاری نشستهای سیاسی یافتهاند.

این فضای حداقلی گرچه تا نقطه آرمانی تأمین مطالبــات کردها فاصلــه زیــادي دارد، اما تحلیل درســت کردها از شــرایط تاریخــی جنبش مدنی امــروز ایران، آنان را به حرکت تدریجی و گامبهگام و مسالمتآمیز، اما نتیجهبخش ترغیب میکند.

جنبش دموکراسیخواهی و تحولگرایی ایرانیان کــه اینک رنــگ بنفش به خــود گرفتــه و با چهره روحانی میانهرو نمایان شده است، بیگمان دیگربار همراهــی کردها را با خود خواهد داشــت و کردها قطعا به این نتیجه رسیدهاند که راهی بهجز «امید» و اصلاحطلبی تدریجی ندارند؛ راهی که با پیمودن آن امیدوارند میزان مشارکت آنها در مدیریت محلی و کلان کشور و مشخصا توزیع عادلانه قدرت، ثروت و منزلت بهعنوان شــعار اصلی اصلاحطلبان کُرد و مطالبات هویتطلبانه فرهنگی، اقتصادی، سیاسی و اجتماعیشــان در دولــت دوم تدبیــر و امیــد به صورت راهبردی مورد توجه قرار گیرد.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.