«قاچاق شعر» در شهر کتاب

Shargh - - هنر -

شــرق: نشست ویژه شــهر کتاب با عنوان «قاچاق شعر» روز یکشــنبه، هفدهم اردیبهشت در مرکز فرهنگی شهر کتاب برگزار شــد. در این نشست شش شــاعر از ایران و پنج شاعر از آلمان شعرخوانی کردند و ترجمه آلمانی و فارسی شعرها نیز خوانده شد. در آغاز نشست علیاصغر محمدخانی، معاون فرهنگی شــهر کتــاب به تبادلات، رودرروییهــا و پیوندهای فرهنگهــای متفاوت ایران و آلمان اشاره کرد و گفت: شهر کتاب در سالهای گذشته کوشیده است جلوههای فرهنگی ایران را در دیگر کشورها ارائه کند و تحولات فرهنگی دیگر کشورها را به مخاطبان ایرانی نشان دهد و شعر به عنوان سرمایه مهم فرهنگی نقش مهمی در این تبادلات داشته است. مرکز فرهنگی شــهر کتاب با خانه شــعر برلین و خانه ادبیــات برلین برنامههایی را طراحی کرده که از سال گذشته آغاز شده و در پنج سال آینده این گفتوگوهای ادبی و بینافرهنگی بهطور پیوســته در دو کشــور ادامه مییابد. کریستیانه لانگه، معاون خانه شعر برلین درباره پروژه قاچاق شعر گفت: ما در خانه شعر برلین نزدیک به 15 سال است که داریم شــعر ایرانی را بــه آلمانیها معرفی میکنیم و تا به حال نزدیک به 50 شــاعر را در آلمان معرفی کردهایم و طرحهــای ما همچنــان ادامه دارد. در قاچاق شــعر، شــعرها به صورت تعاملی به دو زبان ترجمه میشود. اصل ماجرا از این قرار اســت که شــاعرانی را از کشورها و زبانهای مختلف دعوت میکنیم تا شــاعرانی که زبان یکدیگر را نمیدانند، با کمک یک واســطه زبانی، ترجمه لفظ به لفظ معنا را دریافت و بعد با کمک هم شعرهای یکدیگر را به زبان خــود ترجمه کنند. در کارگاهی که در آلمان برگزار شــد، شاعران با شــعر یکدیگر آشنا شدند و با کمک هم و با میانجیگری مترجم، شــعرها را ترجمه کردند تا با جهان ذهنی یکدیگر بیشــتر آشــنا شــوند. او افزود: مراد از قاچاق شعر، روشی خاص در ترجمه شعر است؛ از این قرار که شرکتکنندگان در کارگاهها بیآنکه زبان یکدیگر را بدانند، متقابلا بر مبنای برگردانهای اولیه و تــا حدی مفهومی که پیشتر به دو زبان انجام شــده، شــعر یکدیگر را ترجمه میکنند. شــاعران در این طرح از ماجراهای نهفته در پشــت و پسلههای کلام یکدیگر آگاه میشــوند؛ زیرا همــواره در کنار معنای شــعر، باید عناصر دیگری از هر زبان نیز به زبان دیگر قاچاق شــود، مواردی از قبیل آواها، ایماهــا، ریتمها و بافتار فرهنگی، اجتماعی و فردی تنیده در دل هر شعر. هر برگردانِ صرفا زبانشناختی و کلامی، به خاطر پیچیدگی و درهمتنیدگی درونی عناصر شــعر، پیشاپیش محکوم به ناکامی است؛ چون باید خیلــی چیزها را از نو برســاخت و بازآفرید تا دوباره امکان شــکلگیری شــعری خوب در زبانی دیگر فراهم شــود. علی عبدالهی هم گفــت: در این پروژه 12

شاعر از دل دو ســنت شعری ریشهدار و پرآوازه به دیدار یکدیگر رفتند. این دو ســنت شــعری که به ظاهر از نظر جغرافیایی در اقلیمهای دور از یکدیگر شــکل گرفتهاند، صرفنظر از خویشــاوندیهای زبانیِ انکارناپذیرشــان، پیشتر دو دیدار دورانســاز و خلاقانه با هم داشــتهاند. در طرح حاضر 12 شــاعر، 12 صــدای گوناگون با حضور شخص سومی نشســته میان دو صندلی، بهجد تصمیم گرفتند شــعر همدیگــر را ترجمه و البتــه قاچاق کنند. عبدالهی یادآور شــد: قاچاق شعر، برخلاف قاچاق اقلام دیگــر، نهفقط باعث کاهش تولید بومی و کســادی بازار شعر نمیشود، بلکه حتی بر کیفیت فراوردههای بومی میافزاید و به دوستداران شعر نگریستن نو و دیگرگون را میآموزد و گفتوگویی بین دو زبان برمیانگیزد. در ادامه برنامه علیرضا عباسی، دانیلا دانتس، علی عبدالهی، یان فولکر روهنرت، ســارا محمدیاردهالی، زیلکه شویرمن، مریم فتحی، ماکس چولک، مظاهر شهامت، ایرج ضیایی و شارتوله وارزن به شعرخوانی پرداختند.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.