انتخابات و «روستاهراسی»

Shargh - - اقتصاد -

رأیــي کــه بــه دلیــل فقــر مــادی، ناآگاهــی و احساســاتیبودن میتواند بهســادگی و بــدون اختیار دستمایه دسیسه جناح مخالف قرار گرفته و نتیجه آرای ملــی را به کلی دگرگون کند. هفته آخر تبلیغات هر دو نامزد انتخاباتی شــاهد اوجگرفتن ایــن نگرانی و طبعا تلاشهای شتابزده تبلیغاتی هر دو جناح بود. مروری بر آرای مأخوذه و رفتار انتخاباتی جامعه روســتایی در ایران نشــانگر تحولی عظیم و ســریع در نیمقرن اخیر اســت که غالبا ریشــهها و تأثیرات آن نادیــده مانده و لاجرم تا انتخابات بعد مجددا به بوته فراموشی سپرده خواهد شــد. تحولات جمعیتی و معیشتی از یک سو، توســعه آموزش و تحولات فرهنگی ســریع به همراه افزایش چشمگیر ارتباطات در جامعه روستایی از سوی دیگر، باعث تغییرات شــگرفی در رفتــار و گرایشهای جامعه روستایی ایران شده که از چشم سیاستگذاران و مدیران توســعه غالبــا مغفول مانده اســت. همین واماندگی در شــناخت جامعه روستایی باعث میشود که نهتنهــا از درک کنش انتخاباتــی آنها غفلت کنیم؛ بلکه در مدیریت و حکمرانی مناطق و جامعه روستایی که مطالبات جامانده و برحقــی از حاکمیت دارند، نیز همواره غافل بمانیم. شاید بتوان پیشرانهای تأثیرگذار بر رفتار انتخاباتی روســتاییان را تحــت تأثیر دو مؤلفه جدی محســوب کرد: مؤلفه اول «خلقیات» روستاییان اســت که تحت تأثیر تاریخ، معیشت و روحیات خاص زندگی روستانشــینی اســت و مؤلفه دوم، «مطالبات» روستاییان است که بهعنوان شهروند تحت تأثیر توقعات آنان از حاکمیت شــکل میگیرد؛ هــر دوِ این عوامل به صورت جدی و دور از چشــم مدیران و سیاستگذاران، در حال تغییر و دگرگونی ســریع است. در نیمقرن اخیر هم خلقیات و نگرش روستاییان و هم مطالبات آنان از حاکمیت و دولت به شدت تغییر یافته است. سنتیبودن جامعه روســتایی و تأثیر بنیادهــای فرهنگی و دینی بر تصمیم و انتخاب آنها یک اصل پذیرفتهشــده در همه کشورهای جهان است؛ اما به دلیل گرهخوردن سیاست و مذهب در ایران بعد از انقلاب اسلامی، نه تنها نگرش و کنش روستاییان بسیار سیاسیتر از قبل عمل میکند؛ بلکــه مبانی و نگرش دینی آنها نیز از پویایی و تحولات ســریعتر از دیگر جوامع روستایی سنتی جهان سوم در حال تغییر برخوردار است. این تحولات به همراه ترکیب بالای جمعیت جوان و تحرک و تغییرات جمعیتی و نرخ مهاجرت روستاییان سرعت این فرایند را بیش از انتظار و شناخت تصمیمسازان تغییر داده است.از سوی دیگر عقبماندگی اقتصاد روستا و شیوه معیشت روستاییان عملا باعث شکاف فزاینده درآمدی در روستا شده است. این عقبماندگی اقتصادی کــه نتیجه برنامه نامتوازن توســعهای اســت، مطالبات متعددی را برای جامعه روســتایی به وجــود آورده که دســتمایه کاندیداهای ریاستجمهوری در هر کارزار انتخاباتی قرار میگیرد. با انتخاب مجدد و مقتدرانه دولت دکتر روحانی فرصتی فراهم شــده که دولت گفتمان خود با جامعه روستایی را تغییر دهد و با برنامهریزی جامع توســعه روســتایی بحران اشــتغال و درآمد جامعه روســتایی و شــکاف طبقاتــی را کاهش دهد. برنامهای که متکی بر حمایت صدقهای از جامعه روستایی نباشد. بدیهی است این امر نه تنها شاخصهای عدالت اجتماعی را در سطح ملی بهبود میبخشــد؛ بلکه چالش عقبماندگی روســتا و دلنگرانی همیشگی «روستاهراسی» در فرایند انتخابات را که مبنای مردمسالاری در روند توسعه سیاسی کشور است، برطرف میکند.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.