عربستان، خیره به سند چشمانداز 2030

Shargh - - اقتصاد - وحيد شقاقيشهري اقتصاددان

منطقه خاورمیانه سه کشور کلیدي دارد: ایران، عربســتان و ترکیه. هر کدام از این کشــورها سعي دارنــد در منطقه نقش خــود را پررنگتر ایفا کنند. این ســه کشور حتي در اســناد بالادستي و توسعه منطقــهاي، رقیب هم محســوب ميشــوند. بعد از کنفرانس اتحاد کشــورهاي اســامي که ســال گذشــته برگزار شــد، حتي ترکیه و عربستان هم در OIC (ســازمان کشــورهاي اســامي( علیه ایران جبههگیري داشــتند. برداشــت من آن اســت که عربســتان و ترکیه تا حدودي مواضع خود را علیه ایران به هم نزدیك کردهاند تا بتوانند سهم بیشتري را در منطقــه از آن خود کنند. از طرفي، عربســتان در سالهاي اخیر عما مخاصمه بیشتري در مقابل ایــران در مباحث مختلف داشــته و دشــمنيهاي این کشــور هم بهشــدت بارز بوده است. سند اخیر چشــمانداز عربســتان براي ٢0٣0 کــه بازنگري در سند قبلي چشــمانداز این کشور محسوب ميشود، نشــان ميدهد عمده اهداف اقتصادي عربســتان شبیه اهداف اقتصادي ایران است؛ دستیابي به رتبه نخست در منطقه، رشد اقتصادي هشتدرصدي و ٢.5 برابرشــدن درآمد سرانه مردم عربستان، جذب سرمایههاي خارجي، خصوصيسازي و... از جمله ایــن اهداف اســت. محور ســند چشــماندازي که ســال گذشته پادشاه عربســتان امضا کرد هم عبور از اقتصــاد نفتي بود؛ بنابراین این کشــور براي عبور از اقتصــاد نفتي باید حتمــا در حوزههاي مختلف سرمایهگذاري کند؛ بنابراین یکي از اهداف عربستان براي دســتیابي به این اهداف، آن است که بتواند با اروپا و آمریکا رابطــه اقتصادي خود را براي جذب ســرمایههاي خارجي تقویت کنــد. در بحث جذب سرمایههاي خارجي، کشورهاي غربي هم بخشي از منافــع خود را دنبال ميکنند. فروش ادوات نظامي و تســلیحات، یکي از این محورهاست. در واقع در کنــار اینکه وعده جــذب شــرکتهاي فراملیتي را به عربســتان ميدهند، براي تقویت قدرت نظامي عربســتان هم تســلیحات خــود را به این کشــور ميفروشند. عربستان براساس سند چشمانداز خود هدفگیري کرده تا به رتبه نخست در منطقه دست پیدا کند و از اقتصاد نفتي عبور کند؛ زیرا آنها هم به این نتیجه رســیدهاند که دیگــر در آینده نميتوانند با نفت کشــور را اداره کنند. برداشت من این است کــه در آینده، بحــث جذب شــرکتهاي فراملیتي و ســرمایههاي خارجي در کشور عربســتان بیشتر نمایــان خواهد شــد. در نتیجه یکــي از محورهاي مهم مذاکرات پادشــاه عربســتان و ترامپ هم در همین راســتا بوده اســت. طبیعتا در این سفر براي جذب سرمایههاي خارجي آمریکایيها تاش شده، هرچند در کنار آن عربســتان در حــوزه قدرتهاي نظامي هم دنبال آن اســت که خود را تقویت کند؛ زیرا ایرانهراسي یکي از محورهاي اهداف عربستان براي آینده است و براي این منظور هم نیاز دارد که قدرت نظامي خود را در منطقه تقویت کند.

در مقابل، ترامپ در تبلیغات انتخاباتي خود تأکید کرده بود که اگــر روي کار بیاید، براي تأمین امنیت خاورمیانه و کشورهاي مختلف، حضور نظامي خود را کمرنگتر خواهد کرد و این کشــورها باید هزینه ایجاد امنیت را به آمریکا بپردازند. شعار ترامپ این بود که نميخواهد از جیــب آمریکا با ایجاد بدهي براي اقتصاد این کشور، امنیت کشورهاي مختلف را تأمین کند. این مســئله معطوف به عربستان نیست و براي ژاپن و... هم این پیام از ســوي او بیان شــده بود. در نتیجه عربســتان هم باید هزینه تسلیحاتي که براي ایرانهراســي در منطقه نیازمند آن اســت را بــه آمریکا بپردازد. بخشــي از ایــن هزینهها هم هزینههاي تســلیحات خواهد بــود. اما درعینحال همانطور که اشاره کردم، عربستان در کنار پرداخت هزینههاي نظامي به آمریکا، ســند چشمانداز سال خــود براي بخش غیردولتي و غیرنفتي این کشــور را هم دنبال ميکند. ترامپ هم در مقابل براســاس شــعار و وعده انتخاباتي خود، بالغ بر صد میلیارد دلار تســلیحات نظامي به عربســتان ميفروشد که این مهم براي اقتصاد رکــودي و بحرانزده آمریکا بسیار داراي اهمیت است.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.