احیاي از ت نخوندظايموانپمندسازي 3 سانگرودهامتقزاضپيس مسكن اخبزر یدك دهه

Shargh - - اقتصاد -

شــرق:

راهــکار انتخابي، نظــام پسانداز. وزیــر راه و شهرســازي گفتــه راهــکار توانمندکــردن ســه گروه عمده متقاضی مســکن یعنی جوانــان و خانهاولیها، حاشیهنشــینان و ســاکنان بافتهــای فرســوده، توانمندکــردن آنها از طریق اســتفاده از نظام پسانداز اســت. عباس آخوندي تأکید دارد که دیگر راهحلهاي دهه 50 ، 60 و 70 راهحل عبور از بحران مســکن نیست. آخونــدی توضیح ميدهــد: دو اتفاق بســیار بزرگ در 10 ســال گذشــته در بخش مســکن رخ داده اســت؛ یکی بحث مســکن مهر بود که در هــر صورت چیزی حدود دو میلیون مســکن بــا مداخلــه دولت عرضه شــد. اتفاق دیگری که رخ داد، همان بیماریاي است که اقتصاددانــان تحتعنوان بیمــاری هلندی مطرح میکنند. به این مفهوم، یک ســرمایهگذاری گسترده در بخش مســکن رخ داد که منجر بــه احداث حدود 2.6 میلیون واحد مسکونی فاقد ساکن و حدود 2.1 میلیون واحد مســکونی بهعنوان خانه دوم در سراســر کشور شــد. کاهش نرخ رشــد جمعیت از یک ســو، افزایش عرضه 2.6 میلیون خانه خالی و عمدتا در کلانشهرها، انباشــت 2.1 میلیون واحد مسکونی خانه دوم از سوی دیگر، نشــان میدهد که بازار ویژهای در کشــور وجود دارد که نیاز واقعی متقاضیان مسکن را پاسخ نمیدهد. به همین دلیل وقتی بخش مســکن را مورد توجه قرار میدهیم، میبینیم که از جهت ارقام کلی چیزی حدود 24 میلیــون خانوار و چیزی بیــش از 27 میلیون خانه در کشور داریم. در واقع اینها نشان میدهند که ما یک بازار به شدت دستکاریشده داریم.

دستکاريهاي گسترده در بازار مسكن

وی ادامه داد: در بازار مسکن ایران، دستکاریهای بسیار گستردهای انجام شــده و این دستکاری در دو میلیون واحد مســکن مهر، 2.6 میلیون واحد مســکن ســوداگری به صورت مســکن خالــی و همچنین 2.1 میلیــون خانه دوم اســت که مجموعــا 6.6 میلیون واحد مســکونی میشــود که بیــش از 25 درصد کل خانوارهای ایران را شــامل میشود. به گزارش پایگاه خبــری وزارت راه و شهرســازی، عضــو کابینه دولت یازدهم بــا تأکید بر اینکــه اتفــاق رخداده در بخش مســکن کشــور اتفاق عجیب و غریبی بوده است، به سیاستگذارانی که میخواهند وارد این عرصه شوند، توصیه کرد: هر کســی که بخواهــد وارد برنامهریزی بخش مســکن شــود، از یک ســو با یک معادله و با شرایط بازار بســیار پیچیدهای مواجه است و از سوی دیگر در طرف تقاضا، شــاهد هستیم که با وجود ارقام کلان و ارقامــی که راجع بــه واحدهای اضافه عرضه گفته میشود، در حوزه تقاضا، چیزی حدود 11 میلیون نفر در حــوزه بافتهای حاشیهنشــینی در وضعیت بدمســکنی هســتند که حتما نیاز به بهسازی مسکن دارنــد. وی افــزود: همچنین، چیزی حدود هشــت تا 9 میلیــون نفر در بافتهــای فرســوده در وضعیت بدمسکنی به ســر میبرند که مجموعا 19 میلیون نفر این وضعیت را دارند و در مســاکن نامناســب زندگی میکنند و اینها را باید بــه اضافه خانوارهای جدیدی کنیم که مرتب تحتعنوان خانوارهای جوان تشــکیل میشوند و باید در سیاســتگذاریهای حوزه مسکن مورد توجه قرار گیرند.

آخونــدی اظهارکــرد: آیا مفهوم مــازاد عرضه به این معنی اســت که تقاضا برای مسکن وجود ندارد؟ درحالیکــه پاســخ منفی اســت و بههیچوجه چنین مفهومی نیســت و تفاضــای واقعی مســکن هم در بافت فرسوده برای بهسازی وجود دارد و هم در بافت حاشــیهای و هم در بخش خانهاولیهــا وجود دارد، اما از آن طرف نیز ما شــاهد یک مازاد عرضه هستیم؛ مسئله چیســت؟ اصلیترین مسئله در این بخش که سیاســتگذار باید نســبت به آن دقت و توجه داشته باشد، این است که نحوه مداخلات گذشته باعث شده که عرضه و تقاضا همدیگر را قطع نکنند. به این معنا عرضه در محلی شکل گرفته که آنجا عمدتا تقاضایی وجود نداشته اســت و در مکانهایی که تقاضا وجود دارد نیز اصولا عرضه مناســبی صورت نگرفته است، بنابرایــن عدم تلاقی عرضه و تقاضا در حوزه مســکن یکی از اصلیترین مسائل ماست. آخوندی یادآور شد: دومیلیونو 578 خانه خالی در کشور وجود دارد، اما عرضهای نیست که بتواند تقاضای بازار را پاسخ دهد، بنابراین ما عدم تلاقی عرضه و تقاضای بســیار جدی در حوزه مســکن داریم. آخوندی گفت: تمام تلاش ما این اســت که اگر تقاضا در حوزه حاشیهنشینی است همانجا تقاضا را پاســخ دهیم، یا اگر تقاضا در حوزه بافت فرســوده و میانی شهرهاست، در همان بافتها پاســخ دهیــم. رهاکردن حاشــیه و رهاکــردن بافت فرســوده و رفتن به بیابانها و مجددا احداث مسکن، مسئله را بر سر جای خود باقی میگذارد. اگر قرار بود مداخله مســکن مهر کمکی به خانهدارشدن مردم و حل مسئله مســکن آنها کند که 19 میلیون بدمسکن در بافت فرســوده و حاشــیههای حداقــل به نصف خود میرســید درحالیکه میبینیم مسئله بدمسکنی به قوت خود باقی مانده اســت. وزیر راه و شهرسازی افزود: علت اینکه بنده شخصا در این چهار سال تا این حد روی بحث توانمندسازی و مدل بانک مسکن تأکید داشته و دارم این اســت که تنها راهحلی که میبینم، توانمندســازی متقاضیان واقعی مسکن است و آخر کار هیچکدام از مدلهای دهه 50، 60 و 70 پاسخگوی نیاز دهه 90 نخواهــد بود. عضو کابینه دولت یازدهم ادامــه داد: درحالحاضر، شــهرهای جدید به صورت جدی پاسخگوی نیاز مسکن مردم نیست زیرا تحولات جمعیتی شــهر تهران بهعنــوان پایتخت و بزرگترین شهری که بیشــترین تقاضا را داشته در سال 90، 8.5 میلیون و ســال 95، 8.7 میلیون نفر بوده است. اینها، نشــان میدهد که تحولات جمعیتی مانند دهههای گذشته نیســت و این تصور که باید شهرهای جدیدی را پیرامون تهران برای ســرریز جمعیــت ایجاد کنیم، وجــود ندارد. ایــن تحولات جمعیتی نشــان میدهد راهکارهــای دهــه 60 و 70 پاســخگوی نیــاز امروز جمعیتی کشور نیســت. آخوندی تصریح کرد: راهکار مســکن مهر نیز از ابتدا به هیچیک از نیازهای واقعی مســکن برای متقاضیان پاســخ نمیداد؛ مسکن مهر نه شــبیه راهکارهای جدید بود، نه شبیه راهکارهای آمادهسازی زمین کنار شهرها و از ابتدا معلوم بود که به هیچکدام از نیازهای اصلی پاسخ نمیدهد و پاسخ اصلی به مســئله مسکن و تأمین آن، مداخله گسترده دولت نبود.

وی بــا اشــاره بــه بحــث پسانــداز و تمرکز بر خانهدارشــدن گروههای هدف، افزود: کاری که ما باید انجام دهیم این اســت که نظام خرد خانوار را با نظام پسانــداز کلان کشــور تأمین منابع کرده و در ســطح کلان آنهــا را به هم پیوند دهیم. این کار خوشــبختانه بهتدریــج دارد پاســخ میدهــد. درحالحاضر میزان پساندازکنندگان بخش مســکن به حــدود 200 هزار نفر رســیده اســت که آنها به فاصله یک ســال تا 18 ماه وارد بازار میشــوند. آخوندی گفت: ما سیاســت پسانداز را از ســال 72 تعقیب کردیم، در اوایل دهه 80 میزان پساندازکنندگان در کشــور نزدیک به ســه میلیون نفر بود، یعنی نظمی در حوزه عرضه و تقاضا در بخش مســکن وجود داشــت، اما متأسفانه از سال 84 به بعد کل نظام پسانداز در حوزه مسکن متلاشی شــد. وی گفت: معتقدم اگر آن برنامه نظام پسانداز تداوم پیدا میکرد مــا هیچگاه دچار چنین گرفتاریاي در بخش مسکن نمیشــدیم و اگر آن پسانداز بیش از ســهمیلیوننفری ادامه پیدا میکرد، مرتب در بازار مسکن، افراد با اطمینان خاطر پسانداز میکردند تا از تسهیلات تعهدی خود استفاده کنند. آخوندی بیان کرد: نرخ سود تســهیلات را پایین آوردهایم و درحالحاضر چیــزی حــدود 8 و 9.5 درصــد شــده درحالیکه در بازار نرخ مبادله حدود 27 درصد اســت و این ســود تســهیلات نرخ بسیار پایینی اســت و سقف تسهیلات از 20 میلیــون تومان برای زوجین به چیزی حدود 160 میلیون تومان رســیده و حدود هشت برابر شده است. درحالحاضــر دو پارامتــر پیشروی سیاســتگذاران در این بخش اســت؛ یکی طــول دوره بازپرداخت که درحالحاضر 12 سال است و سیاستگذار میتواند با آن اعمال سیاســت کند و آن را افزایش دهد و دیگری نیز طول دوره پسانداز اســت که مــدت آن میتواند برای دسترســی به تســهیلات کاهش پیــدا کند. وی افزود: این دو ابزار سیاســتگذاری میتواند با کسری منابع در بانک مواجه شود. کاری که ما تعقیب کردیم همین بحث افزایش سهمیه بانک مسکن بود. سرمایه بانک مســکن حدود ســههزارو 300 میلیــارد تومان بود، خوشــبختانه با پیگیریهای متعددی که صورت گرفت، چیزی حدود پنجهزارمیلیاردش اعمال شــد و به هشــتهزارو 300 میلیارد تومان رسید و حدود 150 درصد ســرمایه بانک مسکن رشد کرد که این میزان در تاریخ بانک مسکن بیسابقه است. آخوندی ادامه داد: مــا در وزارت راه و شهرســازی پیگیر پنج هزار میلیارد تومان افزایش ســرمایه بعدی هســتیم تــا با افزایش پنج هزار میلیارد تومانی ســرمایه بانک مســکن، این بانــک تبدیل به بزرگترین بانک از جهت میزان کفایت سرمایه در ایران شود و با ســرمایهای حدود 13هزارو 300 میلیارد تومان، نســبت کفایت سرمایه آن بیشتر از سایر بانکها باشد.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.