داخل خودرو حريم خصوصی است

Shargh - - صفحه اول - كامبيز نوروزي . حقوقدان

داخــل خودروهای شــخصی نمیتوانــد حريــم خصوصــی نباشــد. اين نهفقط حکم حقوق اســت، مهمتــر از آن حکم عقل اســت. وقتــی يک مــکان يا فضا حريم خصوصی نيست، نتايجی دارد. ازجمله اينکه میتوان به هر فضای عمومی به ســهولت وارد شد، میتوان از آن عکسبــرداری کرد يا صداها را ضبط کرد. میتوان در هر فضای عمومی نشســت و همه جزئيات آن را بهطــور کامل نگاه کرد. بهعنوان مثال قاعدتا ورود به يک پارک يا رســتوران يا آرايشــگاه يا ورزشــگاه برای همه مجاز است و حداکثر آن است که بايد يک بليت خريد يا وقت قبلی گرفت. هرکسی میتواند درِ يک فروشــگاه را باز کند و وارد آن شــود و از فروشــنده چيزی بخواهد يا بپرسد. مفاد ماده 2 آييننامه اماکن عمومی و تبصره آن دقيقا مکانهايی را بهعنوان مکان عمومی محســوب کرده است که ورود به آنها مستلزم اجازه قبلی نيست. اما به حکم عقل و عرف، هيچيک از اين کارها در حريم خصوصی جايز نيســت. بهعنوان مثال کســی نمیتواند بدون اجازه ديگری وارد خانهاش شود يا از فضای داخلی خانه عکسبرداری يا فيلمبــرداری کند، زيرا خانه و مسکن حريم خصوصی اســت. اين سخن که داخل اتومبيل حريم خصوصی نيست به اين معناست که هرکسی میتواند درِ اتومبيل ديگری را باز کند و وارد آن شود. هرکسی میتواند از بيرون به داخل اتومبيل زل بزنــد و درون آن را نگاه کند. هرکســی میتواند از داخــل اتومبيل عکسبرداری کنــد. به بيان ديگر مرزی ميــان درون اتومبيل و ديگران باقی نمیماند. اين اســتدلال کــه داخل اتومبيــل حريم خصوصی نيســت، چون از بيرون ديده میشود از نظر حقوقی و عرفی مردود اســت. در واقع حريم خصوصی يک ديوار نامرئی است. فرض کنيم حياط خانهای ديوار نداشته باشد يا پردههای آن باز باشد. در اين صورت نمیتوان گفــت چون حياط يا داخل ســاختمان از بيرون ديده میشــود پس حريم خصوصی نيست. ديــوار نامرئی حريم خصوصی به آن معناســت که اشــخاص نمیتوانند يک مرز نامرئی را بشکنند. يک مثال روشــن ديگــر حريم خصوصی چهره اســت. چهره اشخاص هميشــه در معرض ديگران است. بااينحــال جز در مورد شــخصيتهای مشــهور و خاص هيچکــس نمیتوانــد بدون اجــازه ديگری عکس او را بگيرد. هر خودرويی فضايی داخل خود دارد که متعلق به سرنشــينان آن اســت. حتی اگر اتومبيل در حالت توقف کامل بوده و سرنشــينی در آن نيست، باز هم اين فضا متعلق به دارنده خودرو اســت و مانند مسکن و ديگر وسايل شخصی، حريم خصوصی او اســت و بــدون اجازه نمیتــوان وارد اين حريم شــد. اين عرف مســلم جاری است. هيچ عقل فردی يا رويه عرفــی نمیپذيرد وقتی اتومبيل در گوشــه خيابان پارک شده است و در آن هم قفل نيست، بيگانهای وارد آن شــده و بنشيند يا بخوابد. گفتن اينکه داخل اتومبيل حريم خصوصی نيســت، اين وســيله شــخصی را به چيزی بــدل میکند که هرکســی میتواند وارد حريم آن شود. اما از سوی ديگــر در تبصره ماده 5 قانــون حمايت از آمران به معــروف و ناهيان از منکر آمده اســت «اماکنی که بدون تجســس در معرض ديد عموم قرار میگيرند مانند قســمتهای مشــترک آپارتمانهــا، هتلها، بيمارســتانها و نيز وســايل نقليه مشــمول حريم خصوصی نيست». برخی نيز با استناد به اين تبصره داخل خــودرو را حريم خصوصــی نمیدانند. اين نيز تفسيری نادرست اســت. هر تفسير حقوقی بايد با اصــول حقوقی و عرفهای جاری و ســيره عقا سازگار باشد. عاوه بر اين ايرادات ديگری نيز به اين تفسير وارد است.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.