مشکلات ساختاری وزارت خارجه

Shargh - - ديپلماسي - قاسم محبعلی سفیر سابق مالزي

عملکرد وزارت امور خارجه را در چهار ســال گذشــته میتوان درمجموع مثبــت ارزیابی کرد. آنچه مســلم است، بزرگترین دســتاورد دستگاه دیپلماسی دستیابی به توافق هستهای بود. بهبود روابــط ایران و غــرب بهویژه اروپــای غربی، لغو تحریمهای هستهای و فراهمشدن امکان صادرات مجدد نفت و بازگشــت پولهــای نفتی از جمله موفقیتهای وزارت امور خارجه در دولت یازدهم بوده اســت؛ اما این وزارتخانه در بخشهای دیگر موفقیت چندانی به دست نیاورده است.

توســعه روابط ایران و دیگر کشورها، خصوصا کشــورهای حاشــیه خلیج فــارس، روشــنترین مصداق این امر اســت. به اضافــه اینکه هنوز در ســوریه، یمن، بحرین و افغانســتان، بحرانهایی وجــود دارد و حتــی رو به گســترش اســت که نتوانســتهایم بــرای حلوفصــل آن کاری کنیم. بــرای یک ارزیابــی منصفانه باید در نظر داشــت که با وجود مطلوبنبــودن وضعیت روابط ایران و کشــورهای عربی، وزارت امور خارجه در چهار ســال گذشــته همه تلاش خود را کرده است تا با همه اتفاقات، شــرایط را مدیریــت کرده و مانع از وخیمترشــدن روابط شــود. نمیتوان به ضعف دســتگاه دیپلماســی در بهبــود روابــط ایران و کشــورهای عربی پرداخــت و نادیــده گرفت که دولت یازدهم موفق نشــد اختیــار اداره امور در این حوزه را مثل مسئله هستهای به صورت تمام و کمال بــه وزارت امور خارجه بســپارد. البته در مواردی نیز شــاهد فعالیت گروههای خودســری بودیم که وزارت امور خارجه بهسختی توانست از تبعات منفی آن بکاهد.

بــه اعتقاد نگارنده دیگــر نقطه ضعف وزارت امور خارجه که بایــد در دولت جدید مورد توجه قرار بگیرد، مشــکلات موجود در ســاختار وزارت امور خارجه است.

اغلــب کارشناســان وزارت امــور خارجــه به مرز بازنشستگی رســیدهاند و متأسفانه در دولت نهم و دهم جایگزینیهایی که متناســب با شــأن دیپلماتیک باشد، صورت نگرفت؛ بنابراین اکنون با این ضعف ساختاری مواجه هستیم. ظاهرا دولت یازدهــم نیز توفیق زیادی در این ســطح نداشــته است و متأســفانه سطح کارشناســی و میانی در وزارت امور خارجه دچار بحران است.

نباید فرامــوش کرد که وزارت امور خارجه به شخص وزیر منحصر نیســت و بعد از معاونتها و مدیرکلهــا لایههــای میانی نیز باید در ســطح کارآمدی لازم باشــد. ســفرا و کنسولها در خارج از کشــور وظیفه ســنگینی به عهده دارند و برای چرخش ماشین دیپلماســی ضروری است که در سطح لازم باشند.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.