يك میلیون رأي هم بیاوري نیاز به اجازه همسر داري

Shargh - - صفحه اول -

رأيآوردن يــک زن در هيئترئيســه مجلــس از آن اتفاقهايــي بود که در ايــن دور از انتخابات هيئترئيسه نيز ميسر نشد، تحليلتان از رأينياوردن خانم اولادقباد چيست؟

بله، انتخابات هيئترئيســه مجلس برگزار شــد. از طرف فراکســيون زنان، خانم فريده اولادقباد به عنوان تنهــا انتخاب مــا براي دبير هيئترئيســه به هر ســه فراکســيون معرفي شدند. ما فکر ميکرديم، باتوجه به ليست مشــترکي که وجود داشت، بايد رأي بدهيم و بر آن اســاس هم رأي داديم. ناظــران و دبيران را بهطور مشــترک انتخاب کرده بوديم که در هر دو مورد ناظران و دبيران، به ليست مشترک عمل نشد. زماني که اسامي ليست مشترک اعلام شد، عدهاي گفتند آقاي اميرآبادي هم ميخواهند کانديداي دبيري بشوند، از طرف ما هم آقاي يوسفآبادي مطرح شــد. آقاي يوسفآبادي هم قبلا اصلا کانديدا نبودند، اما شــد مثل آقاي اميرآبادي. مســئله اين است که اگر هر ســه فراکسيون به ليست مشــترک رأي داده بودنــد قطعا خانــم اولادقباد رأي ميآوردنــد. رأيآوردن او اصلا ربطي به کانديداشــدن آقاي يوســفآبادي نداشــت، او سرليســت بود و تنها خانم ليســت. منتهي با توجه به ارزيابيهايي که کرده بوديم، اين احتمــال را ميداديم که مجلس به يک زن رأي ندهد، ايشــان عضو فراکســيون ايثارگران بودند و اين احتمال رأيآوردن او را زياد ميکرد. اما متأســفانه متوجه شديم که روي اين مجلس هم نميتوان حساب کرد که نشســتن يک زن به عنوان هيئترئيسه در بالاي مجلس را بپذيرد. يکســري دلايل ريــز و جزئي در اين خصوص ]رأينياوردن فريده اولادقباد[ مطرح شــد که اصلا ســنديتي ندارد. بههرحال ايشان نفر هشتم شدند و رأي نياوردند.

ضرورت اينکه يک زن در هيئترئيســه باشــد چيست؟

ببينيد اينکه يک زن در بالاترين ســطح تصميمگيري و مديريتي مثل مجلس قرار بگيرد، خيلي قابل توجه و بااهميت اســت. ما به عنوان نماينده زن تلاش کرديم رأي مــردم را کســب کنيم و وارد مجلس بشــويم. در مجلس هم بايد بتوانيم نظر مساعد نمايندگان ديگر را کســب کنيم و بتوانيم در مصدر مجلــس قرار بگيريم. درواقــع قرارگرفتــن در رأس قــدرت مجلس اهميت زيادي دارد؛ بهويژه براي ورود به مجلس و نشــاندادن تلاش زنان در مجلس.

شما تجربه خانمهايي که در هيئترئيسه بودند، مثلا خانم جلودارزاده را مثبت ارزيابي ميکنيد؟

در ابتــداي زمان ورود خانمــي به يک منصب براي اولينبار، شــايد حضور و جنبه نمايشــي آن براي مردم کفايت کند، ولي بعد از آن، کارکردها و عملکرد آن خانم هم مورد توجه قرار ميگيــرد. خود خانم جلودارزاده، يکي از کساني هستند که مشــوق اين هستند که حتما يک خانم آن بالا ]در هيئترئيسه[ قرار بگيرد.

آيا داخل فراکســيون اميد نگاه مثبتي به حضور يک زن در هيئترئيسه وجود دارد؟

چون بنيــاد فکــري اصلاحطلبان از اينجا نشــئت ميگيرد کــه زنان و اقليتها بايد مشــارکت حداکثري داشته باشند، بهويژه در بخش سياسي، براي فراکسيون اميد اين مسئله پذيرفته شده است. در صحبتهايي که با دکتر عارف و ديگر اعضاي فراکسيون اميد داشتيم اين مسئله پذيرفته شده است که يک زن از طرف فراکسيون زنان معرفي شود.

بحث وزارت زنان درحالحاضر داغ اســت، در اين خصوص چه اطلاعاتي داريد و فراکسيون زنان چه کاري در اين راستا انجام داده است؟

زماني که ســه وزير پشــنهادي روحاني ســال قبل معرفي شــدند، ما در فراکســيون زنان با آنها جلســه گذاشــتيم و مطالبات خودمان را با آنها مطرح کرديم. بهويژه آنکه حتما اين آقايان بايد معاونت يا مديرکل زن داشــته باشند. با توجه به تأکيد آقاي روحاني و با توجه به اينکه پذيرفتهاند که پيشــنهادهايي درباره زناني که ميتوانند وزارت يا پستهاي ديگر را در دست بگيرند به ايشان معرفي شود، قرار است فراکسيون زنان در تعامل با معاونت زنان رياســتجمهوري ليستي را براي تمام وزارتخانههــا معرفي کنيم. وزارت بهداشــت، آموزش عالي، آموزشوپرورش و امــور خارجه وزارتخانههايي هستند که زنان توانمند و کارشناس بهاندازه کافي دارند که ميتوانند پستهايي حتي پست وزارت را بپذيرند.

ميتوانيد به بعضي از نامهاي مطرحشده که بر سر آنها توافق کردهاند، اشاره کنيد؟

نــه، اســامي را نميگوييــم چون هنوز دربــاره اين صحبت نکردهايم که اسامي را بگوييم يا نه.

به جز کميته، شــما چــه زناني را در ســاحت سياســت ايران بــراي کارکردن در ســمت وزارت شايسته ميدانيد؟

ببينيد، ترجيح ميدهم اســم نبرم. چون اگر بگوييم هرجــور هم که اســتدلال کنم خواهنــد گفت از طرف فراکسيون حرف زدهام.

از بعضي از وزارتخانهها نــام برديد؛ آيا ما بايد به وزارتخانههــاي خاصي فکر کنيم يــا نه؛ اغلب وزارتخانهها بــراي بهوزارترســيدن زنان ممکن هستند؟

حتي در وزارت کشــاورزي خانمهــاي فوقالعاده توانمندي وجــود دارد. در وزارت نفت هم ميبينم که خانمهاي توانمند وجود دارند که دارند کار ميکنند. با وجود تأکيد قانون اساسي بر برابري حق زنان و مردان، هميشــه تلاشهاي حداکثري زنان بوده که اجازه داده جلوتر بروند و ساختار اجازه نداده زنان از حدي جلوتر بروند. تلاش ما در دولت دوازدهم اين است که ساختار هم اين فرصــت را به زنان بدهــد. در وزارتخانههايي

که حتي مردانه محســوب ميشــوند، زنان مشــغول به کار هســتند، البتــه «مردانه» در کشــور ما؛ چون در کشــورهاي ديگــر ميبينيم که زنان در ايــن وزارتخانه بهصورت موفــق حضور دارند. مــا ميگوييم بر محور شايستهســالاري محاسبه شود و ببينيد اين خانم لياقت گرفتن و پذيرفتن اين جايگاه را دارد يا نه.

در بيــن صحبتهايتــان از وزارت خارجه نام برديــد؛ اتفاقــا وزارت خارجه از جاهايي اســت کــه زنانها را خيلــي بازي نميدهــد. کمي در اين خصوص توضيح ميدهيد؟

ببينيد ]در وزارت امور خارجه[ تأکيد را روي وزير زن نميگــذارم؛ ولي تأکيد را روي اين ميگذارم که زنان در وزارت امور خارجه در نشاندادن چهره نظام جمهوري اســلامي به نظام بينالملل بسيار بسيار مؤثرند. بعد از چهار دهه تمــام اين صحبتهايي کــه ميکنيم را در خانم افخم بهعنوان تنها ســفير زن جمهوري اسلامي منحصــر کردهايــم. درحاليکــه در پســت معاونت و مديرکلي خانمهايي هســتند که از کارشناســي شروع کردهانــد و الان ايــن تــوان را دارند کــه در مصدر اين پســتها قــرار گيرند. با توجــه به لياقــت و تخصص و با گذشــت ۲۰، ۲۵ سال شــناخت خوبي از ابعاد کار دارنــد و خوب اســت اين فرصت را به زنــان بدهيم تا توانمنديهايي را که در اين نظام کسب کردهاند، نشان دهند و از تخصص اينها استفاده شود.

شــما خودتان در بدنــه وزارت امــور خارجه بودهايــد، آيــا پروتکلي وجــود دارد کــه مانع از حضور زنان ميشــود؟ مثلا بحثهايي وجود دارد درخصــوص محدوديتهايي مثل دســتدادن و اينگونه مســائل که باعث ميشــود زنــان نتوانند بعضي از پستها را کسب کنند.

اگر مســائل خيلي ريز و جزئي را بهعنوان مانع قرار دهيــم، به نظر من واقعا بزرگترين ضربهاي اســت که ميتوانيم به دولت و نظام بزنيم. ببينيد دســتدادن يا دســتندادن قضيه چندان عمدهاي نيست. الان همه جاي دنيا ميدانند که زن ايراني حجاب دارد و دســت نميدهد و اين پذيرفته شده است. اين نميتواند مانعي باشد که زنان بهعنوان سفير و معاون وزير معرفي شوند. چه قبلا و چه الان که از مجلس در مجامع بينالمللي شــرکت کردم، بههيچ عنوان احســاس نکردم که اينها ميتوانند مانعي باشــند. نه، پروتکل تعريفشدهاي در اين خصوص نداريم و صرفا حساســيتهايي بوده که بيش از حد بر آنها تأکيد شده است.

آيــا در اين خصوص فراکســيون زنــان برنامه جدياي براي لابي و رايزني با دکتر ظريف دارد؟

ايــن را اول بگويــم کــه تمــام وزرا نيازمنــد رأي فراکســيون زنان هســتند و تمام وزرا با فراکسيون زنان صحبت و رايزني خواهند داشــت. بسياري از مصائبي که به آن دچار هســتيم از نديدن نصف جامعه اســت. درحالحاضــر ميبينيم کــه آقايان زيادي هــم بر اين قضيــه تأکيد دارند ]که زنان وارد مناصب تصميمگيري شــوند[. اين اتفاق نميافتد مگر اينکه ما در پستهاي کلان مديريتي شرکت کنيم.

در بحث گذرنامه به کجا رسيديد؟

ما يک جلســه تخصصي با معاونــت زنان و وزارت ورزش و يک جلســه با معاونت زنان رياستجمهوري، بعضــي از وکيلاني که از کانون وکلا آمده بوند و ]افراد ديگــري[ از مرکز پژوهشها، از اداره صدور گذرنامه، از ديوان عالي کشور و نمايندگان مرد و زن مجلس شوراي اسلامي داشــتيم. پيشــنهادهاي مختلفي بود، اعم از اينکه پاســپورت مدرک هويتي اســت مثل شناســنامه و همــه خانمها بايد آن را داشــته باشــند. با توجه به قاعــده فقهياي که زن براي خروج از منزل نياز به اذن همسر دارد، واقعا نميشد اين مسئله را پيش برد؛ پس ما مســئله را بايد جايي ميبســتيم که بتواند در صحن

مجلــس رأي بياورد و در مخالفــت با آن قاعده فقهي هم نباشــد. در اصلاحيهاي که از طرف معاونت زنان، وزارت ورزش و آقايان نماينده پيشنهاد شد، تأکيد بر اين بــود که موارد اضطراري که در قانون گذرنامه هســت )بند سه ماده ۱۸( را مشــخص کنيم. ما به تعدادي از اين اضطرارها مثل فوت بستگان، شرکت در المپيادها، همايشها و صحنههاي ورزشــي اشاره کرديم و اينکه اذن خروج با اجازه دادســتان اســت، همانطور که در قانون از ســال ۱۳۵۱ تا الان در حال اجراست. منتها ما علاوه بر دادســتان اين اجازه را به بالاترين مقام اجرائي ذيربط هم داديم. يعني دو جا ميتوانند اجازه خروج را براي خانمها صادر کننــد. البته اينها تنها اصلاحاتي هســتند که در کميســيون انجام شــده و هنوز قطعي نشدهاند. اگر دادستان در ۷۲ ساعت اجازه خروج را به خانمــي ندهد يا با آن مخالفت کند، اين خانم ميتواند درخواســتي به دادگاه بدهــد و در صورت موافقت آن دادگاه، زن اجــازه خــروج خواهد داشــت؛ منتها اين بحث در سطح زناني اســت که نخبه ورزشي و علمي محسوب ميشوند، اما اميدواريم که اين کار قدمي باشد تا مقداري از مشکلات را برطرف کند.

خانم سياوشــي شــما بهعنــوان نايبرئيس کميســيون زنان وقتــي خبــر ممنوعالخروجي دو ورزشکار زن را شنيديد، چه حسي داشتيد؟

راســتش خيلي دردناک بود که شما ]زنان[ را از يک حق محروم کنند. اينکه بــه محض اينکه يک خانواده به مشــکل برميخورد، مرد براي ضربــهزدن به زن از حق قانونياش سوءاســتفاده کند، واقعا دردناک است. فکــر ميکنم دولت با توجه به هزينههايي که براي اين خانمها صرف کرده اســت، حق ايــن را دارد که اجازه خروج را براي خانمها کســب کند. اما درخصوص اين دو مورد، مورد دوم را خوشبختانه توانستند ورود کنند و اجازه خروج را بگيرند.

ما از زنــان در وزارت خارجه صحبت کرديم. از خانمهايي صحبــت کرديم که دائما بايد در ســفر باشــند. از تجربه خودتــان در ســفرهاي خارجي بگوييد؟ ]چقدر اين موضوع براي شما مانع به وجود آورد[.

زماني که من با پاسپورت سياسي يا خدمت بخواهم از کشور خارج شوم، مشــکلي ندارم، البته براي همين پاسپورت هم مجوز همســر لازم است. وقتي بخواهم با پاسپورت خودم از کشــور خارج شوم قطعا همسرم بايد بيايــد و اين اجازه را به من بدهد. زماني که شــما در شــرايط زندگي سالم خانوادگي به سر ميبريد، براي همسرم هم عذابآور اســت که مجبور است زماني را بگذارد و بيايد اين اجازه را بدهد.

يعني شــما کــه نماينده هســتيد، بــار اول که پاسپورت سياسي گرفتيد، همسرتان براي ارائه مجوز همراهتان بودند؟

فرايند صدور پاســپورت سياسي طوري است که ما بايد نخست به اداره رواديد وزارت امور خارجه برويم و براي بار اول حضور همسر و ارائه مجوز الزامي است.

شما بهخاطر نمايندگي مجلس پاسپورت سياسي داريد؟

بله.

آيا کارکنان زن وزارت امور خارجه نيز پاسپورت خدمت يا همان پاسپورت سياســي را دارند؟ و آيا زنان براي گرفتن پاســپورت سياســي نياز به اجازه همسر خود دارند؟

خانمهايي که پاســپورت سياســي يا خدمت دارند و مسئوليت مهمي در کشــور دارند، ميتوانند از کشور خارج شــوند. پاسپورت سياسي به شکلي تسهيلکننده سفرها و آمدوشد خانمهاست.

يعني خانم افخم پاسپورت سياسي دارند؟

قطعا پاسپورت سياسي دارند.

پس اگر شــما بخواهيد با پاســپورت سياسي از کشور خارج شويد، مشکلي نداريد؟

همه زنان متأهــل که گذرنامه سياســي يا خدمت دارنــد، مانند دارندگان گذرنامه عــادي، براي خروج از کشور نياز به اجازه همسر دارند، با اين تفاوت که اجازه همســر در اداره گذرنامه و رواديــد وزارت امور خارجه که متولي صدور گذرنامههاي خدمت و سياسي است، کفايت کرده و نيازي به اجازه محضري ندارند.

شما قبلا از کارمندان وزارت امور خارجه بوديد، کمــي از تجربههاي خودتان و زنــان ديگري که در وزارت کار ميکردنــد ميگوييد. چه مشــاهدات و شنيدههايي از محدوديت زنان در وزارت داشتهايد؟

من کارشــناس اداره اروپا و آمريکا بودم؛ در دفتر مطالعات سياسي و بينالمللي وزارت امور خارجه. هفت ســال آنجا کار کردم. بعد از اين هفت سال با يک وقفه در دانشکده بينالملل وزارت امور خارجه پذيرفته شدم. بعد از فارغالتحصيلي مدتي را با طرح ملــي کار همکاري کردم؛ طرحي که براي ورود زنان به ادارات بينالمللي تــلاش ميکرد. خانمهايي که در وزارت امور خارجه کارشناس بودند، بعد از اينکه اجازه داده شــد، برخــي وارد دانشــگاه وزارت امور خارجه شــدند و فارغالتحصيل دانشکده بينالملل هستند.

ادامه در صفحه 19

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.