جنگهای نامنظم خاورمیانه

Shargh - - جهان -

معادلات نظامــی و موازنه رعب در خاورمیانه نسبت به سال 19۷5 تا 19۸2 به شکلی عجیب و باورنکردنی تغییر کرده اســت. از ســال 1964 که جنبش ملی و ســازمان آزادیبخش فلسطین پا به عرصه مبارزه مسلحانه در خاورمیانه )اردن و لبنان( گذاشتند، هیــچ نیروی دیگر نظامــیای نبود تا بتوانــد امنیت اســرائیل را بــا تهدید جــدی مواجه کند. فــرض بر این بود کــه ســازمانهای مبارزاتــی چپ و ملیگرای فلســطینی پس از ناامیدی از ارتشهــای عربی، خــود به دنیای مبارزه مســلحانه علیه اسرائیل برای احقاق حقوق فلسطینی گام نهادهاند.

پرونــده ســازمان آزادیبخــش فلســطین «ســاف» و جنبــش ملی آزادیبخش فلسطین «فتح» و دیگر گروههــای چپگــرای فلســطینی با هجوم اســرائیل به لبنان و محاصره بیروت در ســال 19۸2 بهســرعت در هم پیچیده شــد و عمــلا جایی برای عملیات نظامی فلســطینی در لبنان باقی نماند. اما هجوم ارتش اشغالگر اســرائیل به لبنان و محاصره بیروت موجب تولــد جبهــه مقاومت ملی و ســپس مقاومــت اســلامی لبنان، «حــزبالله»، شــد. از ســال 19۸2 این مقاومت اســلامی لبنــان بود که رهبری عملیــات نظامی علیه ارتش اشغالگر اســرائیل در لبنان و جنوب آن را برعهــده گرفــت. از آن روزهــا تا ســال 2000 که ســال عقبنشینی ارتش اسرائیل و فروپاشی ارتش آزاد لبنان در جنوب بود، مقاومت اسلامی همچنان به تکامل و بالندگی خویش ادامه داد تا آنکه به یکی از بزرگترین لشــکرهای جنگهــای نامنظــم خاورمیانه تبدیل شد.

هربار تلاش اسرائیل برای نابودی یا ریشــهکنی مقاومت اسلامی لبنان، «حزبالله»، ناکام ماند و حتی حمله سراســری زمینــی، هوایــی و دریایی اسرائیل به جنوب لبنان در سال 2006 در قالب جنگ 33 روزه نیز نتوانست ایــن ســازمان نظامی و تشــکیلاتی پرقدرت را نابود یا ریشهکن کند.

از ســال 2009 میلادی و با رشــد جنبش موســوم به بهار عربی یا قیام مــردم کشــورهای تونــس و مصر، آمریکا بــازی جدیــدی را در منطقه آغاز کرد که تاکنــون همچنان ادامه دارد. ایــن جنبشهــا بهجــای آنکه منجر بــه حاکمیت مردم و اســتقرار نظامهای مردمســالار شوند، بهسوی خشــونتطلبی و مواضــع افراطی تکفیری و سلفی سوق پیدا کردند که خروجی آن اکنــون در بحران نظامی بزرگ خاورمیانه مشــاهده میشــود. این سیاســت آمریکا همان سیاســت هرجومرج هوشمندانه در خاورمیانه است که تقریبا تمامی کشورهای مهم منطقه از جمله ترکیه، ایران، سوریه، ســعودی، عراق، یمن، امارات، قطر و مجموعه کشورهای شورای همکاری خلیجفارس را درگیر خود کرده است.

وقــت آن رســیده تــا آمریــکا تجدیدنظری جدی در سیاستهایش در خاورمیانــه کنــد. طرحهــای جزئی ماننــد برقــراری آتشبس در جنوبغــرب ســوریه یا دیگــر نقاط ســوریه موجب پایان بحــران نظامی ســوریه نخواهد شــد. در حقیقت از نگاه آمریکا، آتشبسهای اینچنینی حفظ موقعیت مجموعههای مسلح وابســته به آمریکا در سوریه است تا در مواقع لزوم از آنها علیه ســوریه و نیروهای همپیمانش و حتی روســیه اســتفاده کنــد. آمریکا خــود بهتر از دیگران میدانــد اگر نیــروی زمینی به ســوریه اعــزام کند، جنــگ بزرگ منطقهای و بینالمللــی رخ خواهد داد کــه دامنــه آن بیهیچ شــک و تردیدی دامن اســرائیل را نیز خواهد گرفت. ازهمیــنرو آمریکا باید جریان وصــول به راهحــل سیاســی و پایان جنگ در سوریه را سرلوحه خود قرار دهد و با کشــورهای روســیه، ایران و سوریه همکاری جدی کند، در غیر این صورت، عملا نشــان داده میشود که آمریکا مســیر هرجومرج هوشمندانه را پیگیــری میکند و البتــه در چنین شــرایطی وقــوع و توســعه هرگونه جنگــی در منطقه خاورمیانه برعهده آمریکا خواهد بود.

منبع: ایسنا

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.