راهبرد آمريكا درباره ايران چيست

Shargh - - ديپلماسي - کوروش احمدي*

ســرانجام پس از کشوقوسهاي بسيار که تقريبا تمام روز دوشــنبه ترامــپ و اعضاي تيم امنيــت ملي او را درگير کــرده بود، وزير خارجه آمريکا در آخرين ســاعات دوشنبه يعني آخرين مهلــت قانونــي، نامه مبنــي بر تأييــد پايبندي ايــران به مفــاد برجام را به کنگره ارســال کرد. گزارشهــاي خبري به نقل از مقامات آمريکايي حاکــي از آن اســت کــه ترامــپ تنهــا پس از دريافــت تعهد از اعضاي تيم امنيتي خود مبني بر ســختگيري بيشــتر در اجراي مفاد برجام، اعمال تحريمهايي بر برخي اشخاص و نهادها و مذاکره با اروپا با هدف افزايش فشارها بر ايران، با ارسال نامه به کنگره موافقت کرده است.

در چارچــوب «قانون بررســي موافقتنامه هســتهاي ايران» INARA() مــورخ مه 2015 دولــت آمريکا بايد هر 90 روز يکبار نظر خود را درباره پايبندي يا عدم پايبندي ايران به تعهداتش ذيل برجــام و نيز اينکه تعليــق تحريمها عليه ايران همچنان حائز اهميتي حياتي براي منافع امنيت ملي آمريکا هست يا خير، به اطلاع کنگره برســاند. مطابق اين قانــون چنانچه نظر دولت در اين دو مورد منفي باشــد يا اساســا گزارشي در اين باره به کنگره ارسال نشود، کنگره ميتواند بلافاصله نسبت به اعاده تحريمهاي تعليقشده اقدام کند. به اين ترتيب، قرار اســت هر سه ماه يکبار چنين دردسري براي ترامپ تکرار شود. او کــه برجام را بدترين توافق تاريخ خوانده و خود را در برابر رأيدهندگان به لغو آن متعهد کرده، در عمل چارهاي جز تأييــد پايبندي ايران به آن و تمديد تعليق تحريمهــا نميبيند. با توجه به اينکه در برجام از آژانس بينالمللي انرژي اتمي بــه عنوان تنهــا نهاد ذيصلاح ناظر بر حســن اجراي برجام سخن رفته و آژانس تاکنون مکررا پايبندي ايران را تأييد کرده، مشــکل ترامپ قابل حل به نظر نميرســد. با اين حال او به اعضاي تيم امنيتياش گفته که اين کار را براي هميشــه انجام نخواهد داد.

در روزها و ســاعات منتهــي به ضربالاجل گــزارش به کنگــره، گزارشها حاکــي از بحثي داغ بيــن ترامــپ و اعضــاي تيــم امنيتياش بود. به گــزارش نيويورکتايمز، در نشســتي در چهارشــنبه گذشته همه اعضاي اين تيم امنيتي )وزير خارجه، وزير دفاع، مشــاور امنيت ملي و رئيس ســتاد ارتش( توصيه کردند دولت فعلا برجام را حفظ کنــد، درحاليکه ترامپ مصرانه مخالفت ميکرد. همچنين والاســتريت ژورنال به نقل از مقامات کاخ ســفيد نوشــته که استيو بنن، استراتژيست ارشد کاخ سفيد، مخالف تأييد پايبندي ايران بوده و اصرار داشــته که ترامپ با ارســال نامه به کنگره مخالفت کند. بار اول نيز ترامپ با اکراه زياد با تأييد پايبندي ايران و ادامه تعليق تحريمها موافقت کرده و آن را مشــروط به ارائه طرحي از ســوي اعضاي تيم امنيتياش براي اعمال فشار بر ايران کرده بود.

بااينحــال اعضاي مذکور هفته گذشــته به ترامــپ اطلاع داده بودند که بــراي آمادهکردن چنين طرحي به فرصت بيشــتري براي مذاکره بــا متحدان نياز دارند. روز دوشــنبه ترامپ بدوا طرح تيــم امنيتي براي اين منظــور را نپذيرفته بود و در نتيجه چند بار قرارها براي نشستهاي مطبوعاتــي و توجيــه کارشناســان بيروني که معمولا بــه رســانهها اطلاعــات ميدهند، به تعويــق افتاد. نهايتا غروب روز دوشــنبه ترامپ در جلســهاي در دفتر خودش پذيرفت شــانس ديگــري بــه مشــاورانش براي تدويــن طرحي که براي او قابل قبول باشــد، بدهد. به نوشــته والاســتريت ژورنــال يکــي از گزينههايي که از سوي کســاني مانند استيو بنن پيشنهاد ميشده اين بود که آمريکا بدون تأييد پايبندي ايران فعلا تحريمها را معلق نگه دارد. )روشــن نيست که در ايــن صورت تعارض چنيــن رويهاي با قانون چطور بايد حل ميشــد، چرا که در صورت عدم تأييد پايبنــدي ايران، اعضاي کنگــره ميتوانند نســبت به اعاده تحريمها اقــدام کنند.( اول بار اين ايــده ادامه تعليــق تحريمها بــدون تأييد پايبندي ايران از ســوی جان بولتون، در مقالهاي در سايت هيل در 16 جولای مطرح شد.

همزمان يک مقــام عاليرتبه که نامش ذکر نشده به والاســتريت ژورنال گفته که «بيشک ايــران روح برجام را نقض کــرده و دولت قصد دارد اســتراتژي مشــخصي بــراي برخــورد با کليــت رفتارهاي نامناســب ايــران تدوين کند و تنهــا بر برجــام متمرکز نباشــد». اين روزنامه نيز از قول يــک مقام ديگر کاخ ســفيد از قصد آمريکا بــه مذاکره با متحدان دراينباره و اعمال «تفســير ســختگيرانهتري از برجــام » ســخن گفته اســت. اين ادعايي اســت که قبلا از سوی ترامپ نيز ذکر شــده بود بدون اينکه توضيحي درباره معني و مفهوم «تفســير ســختگيرانه» و مرجع قانوني آن ارائه شــود. بهعلاوه، شکی نيســت که صرفنظر از ادعاهاي آمريکا درباره طيفــي از موضوعات منطقهاي، برجام صرفا در ارتباط با برنامه هستهاي است و ربطي به ديگر موضوعات ندارد.

ادامه در صفحه 7

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.