ازسرگیری مذاکرات هوادسظرتیهف:ای غیرممکن است

Shargh - - دیپلماسی -

محمدجــواد ظریف، وزیر امــور خارجه ایران، قبل از ســفر به نیویورک، یکی از اهداف سفرش را افشــای بدعهدیهای آمریکا درباره برجام عنوان کرد. او این سفر را برای شرکت در نشست توسعه پایدار ســازمان ملــل آغاز کرده و ســعی میکند با گفتوگوی مســتقیم بــا رســانههای خارجی دیــدگاه و عملکرد ایران و رفتــار متناقض آمریکا را دربــاره برجام توضیح دهد و چنین هم میکند. او به ســراغ سیاســتمداران، فعالان رسانهای و تحلیلگران میرود. ظریف در طــول این دیدارها از پایبنــدی ایران به متن توافــق برجام میگوید و اینکه برخی از رفتارهای آمریکا خاف روح توافق برجام است.

او در این ســفر دیدار احتمالی خود را با رکس تیلرســون، وزیر امــور خارجه و دونالــد ترامپ، رئیسجمهــوری آمریــکا، درباره اجــرای توافق هســتهای ایران رد نمیکند. او ایــن دیدار را البته اینگونه مشروط کرده است: «ما با دیدار احتمالی با رکس تیلرســون، وزیر امور خارجــه آمریکا، در صورتی که این دیدار برای اجرای توافق هستهای ایــران )و گروه 1+5( ضــروری باشــد، مخالفتی نداریــم». به گفتــه ظریــف، تاکنون آنهــا هنوز درخواســت چنین دیداری را نداشــتهاند و تصور نمیشــود در آینده هم چنین درخواســتی داشته باشند.

البته عصر دیروز سخنگوی وزارت امور خارجه اینرا کــه برنامهای برای این دیدار وجود داشــته باشــد تکذیب کرد. بهرام قاســمی انتشار برخی اخبار جهتدار در فضای مجازی مبنیبر دستور به وزیر امور خارجه برای ماقات با همتای آمریکایی خود در ســفر اخیر به نیویــورک را تکذیب کرد و گفت دکتر ظریف اساسا برنامهای برای ماقات با رکس تیلرسون در دستور کار نداشته است.

اولین دیدار ظریف بــا وزیر امور خارجه آمریکا بعد از سه دهه قطعرابطه، به سال 92 و روزهای آغازین مذاکرات هســتهای ایران و کشورهای 5+1 برمیگــردد. بعــد از آن، این دیدارهــا در جریان مذاکرات هستهای به روال معمولی ادامه داشت تا اینکه دولت ترامپ بر سر کار آمد. ترامپ در ایام تبلیغات انتخاباتی خود، برجــام را بدترین توافق برای آمریکا دانســت که بعد از بهقدرترسیدنش آن را پــاره خواهد کرد، ولــی بعد از اینکه به کاخ ســفید آمد، با اینکه بارها رفتارهایی خاف توافق برجام در پیش گرفت، اما پایبندی ایران به برجام را تأیید کرد. حالا ظریف میخواهد به این اظهارات پاســخ دهد و در نهایت در این سفر یکهفتهای، چنین میکند. او در گفتوگویی که با شبکه خبری «ســیبیاس»، «نیویورکر» و «المانیتــور» انجام میدهــد، درباره مواضع ایران در ســوریه، ترکیه، عراق و عربســتان میگوید و رفتار آمریکا را درباره توافق برجام ارزیابی میکند.

در این ســفر، «یانکویچ»، نماینده ویژه دبیرکل ســازمان ملــل در امور عــراق، بــا «محمدجواد ظریف»، وزیر امور خارجه کشــورمان، در نیویورک ماقات کرد. در ادامــه، نکات مهم گفتوگوهای رسانهای وزیر خارجه ایران در نیویورک میآید:

برجام توافقی دوجانبه نیست که لغو شود

وضــع تحریمهای جدیــد آمریکا علیــه ایران نقــض روح برجام اســت؛ آنچه آمریــکا در چند ماه گذشــته علیه مــردم ایران انجــام داد، واقعا تنفربرانگیز بوده است.

تحریمهایــی کــه دولت ترامپ اعــام کرده، باعث مسمومشــدن روابط میان دو کشور خواهد شد که تاکنون هم تضعیف شده است.

مــا این تحریمها را بررســی میکنیم تا ببینیم آیا این ناقض متن برجام اســت و مطابق آن اقدام خواهیم کرد.

اگرچه رئیسجمهور آمریــکا برجام را توافقی بد بــرای آمریکاییهــا میخواند، ولــی اینطور نیست. هیچ توافقی بهطور کامل مورد قبول همه نیست.

برجام یــک توافق چندجانبه اســت که مورد تأیید شــورای امنیت سازمان ملل قرار گرفت؛ این توافق دوجانبه نیست که بتوان از آن خروج کرد یا درباره آن مذاکره مجدد انجام داد.

کشــورهایی وجــود دارنــد کــه برای شــما تروریســت تولید میکننــد و آمریکا دنبــال ایران است؛ نمیدانم چرا؟!

بهطورقطع معتقدم این دولت آمریکاست که باید اینهمــه پیامهای خصومتآمیــز را متوقف کند.

حسننیت آمریکا مبنای همکاری آتی است

رســیدن به توافــق برجام به انــدازه کافی با پیچیدگی همراه بود و دســتیابی به توافقی دیگر غیرممکن خواهد بود.

در صورت مشــاهده حسننیت از سوی آمریکا درخصوص اجــرای توافق ایران و شــش قدرت جهانــی، ایــن توافق مبنــای همکاریهــای آتی خواهــد بود و نهتنها یک ســقف بــرای آینده. در آن صورت، امکان همــکاری در دیگر حوزهها نیز فراهم خواهد شد؛ اما، تاکنون چنین حسننیتی را

مشاهده نکردهایم.

راهبــرد ترامپ در قبــال برجام، ایــران را نیز هماننــد دیگــر طرفهــای امضاکننــده توافــق هســتهای گیج کرده اســت. برای کسی مشخص نیســت آیا ترامپ قصد دارد این توافقنامه را پاره کند؛ مذاکرات هســتهای را دوباره از سر بگیرد یا با اقدامات گوناگون تنبیهی خود چارهای جز خروج از این توافق برای تهران باقی نگذارد.

مشخص نیســت دولت آمریکا قصد دارد چه اقدامــی در این زمینه انجام دهــد. تصور میکنم آنها بــه ایــن واقعیت پــی بردهاند کــه جامعه بینالملل از فسخ این توافق استقبال نخواهد کرد.

پیامی کــه آمریکا به دیگر کشــورهای جهان میفرســتد این اســت که شــما نمیتوانید روی پایبندی آمریکا بر تعهدات بینالمللیاش حساب کنید. بنابراین، این نهتنها یــک پیام بد برای ایران، بلکه برای همه کســانی اســت که قصد دارند با آمریکا گفتوگو یا مذاکره کنند.

قانون محدودیت ســفر به ایــران خلاف برجام است

آنچــه برای جامعــه بینالملــل حائز اهمیت است، تســهیل گفتوگو میان ســوریها بهجای دیکتهکردن مفاد گفتوگو است.

اگر شــما میخواهید راهکاریهای بســیاری بــرای کابوس ســوریه بیابیــد، باید بــدون تعیین پیششــرط پشــت میز مذاکره بیایید، این در واقع فهم واقعیت است. شما باید ابتدا مذاکرات را آغاز کنید و بعد در طول مذاکرات به نتیجه برســید؛ نه اینکه پیش از آغاز مذاکرات به نتیجه برسید.

نتیجه باید آن چیزی باشــد که مردم ســوریه تصمیــم میگیرند، نه آنچــه ما در ایــن اتاق در فکر آن هســتیم، نه اینکه مــا در هتلهای زیبا در نیویورک، وین یــا هر جای دیگر بنشــینیم و برای سوریها تصمیم بگیریم.

ما یک خط قرمز تعیین کردهایم، مبنی بر اینکه داعش، جبهه النصره و دیگر وابستگان به القاعده نباید بهعنوان معارضان مشــروع شناسایی شوند. بنابرایــن، هرکس کــه بین اینها نباشــد و آمادگی نشســتن پشــت میز و تاش برای یافــت راهکار سیاســی را داشته باشد، اگر این معیارها را رعایت کند، خوب همین معیار است.

برخی تاش میکنند که خونریزی در سوریه ادامه یابد، چراکه این امر به کسانی که میخواهند از آن برای جنــگ تبلیغاتی اســتفاده کنند، مفید است. اما همه باید درک کنند که نمیتوان از آلام مردم ســوریه، پیشرفتی برای خود دست و پا کرد. در چنین حالتــی، ما تاش میکنیم هر کمکی که میشود، انجام دهیم.

خوب ما همواره آماده تعامل با همسایگانمان بودهایــم و عقیــده داریــم که همســایگان ما در اولویــت هســتند. زمانی که دوســتان ســعودی ما آمــاده گفتوگویی جدی باشــند، ایران را هم آماده خواهند یافت. اینکه اجازه داده شــد برخی از کشــورها، کشــورهای دیگر را از حضور در روند گفتوگوها مســتثنا کنند و همه بازیگران کلیدی دور میز مذاکره نباشند، امری غیرمعمول بود.

من چنــد تبادلنظر هم با همتای ســعودیام داشــتهام. ســفیر ایران هم چند گفتوگو در این زمینه داشته است. امیدواریم که این شروع خوبی باشــد. اما ما به جایی که باید باشیم، حتی نزدیک هم نیستیم.

درباره درگیریهای جاری در یمن با عربســتان گفتوگویی نداشتیم؛ ما داریم برای کمک از طریق ســازمان ملــل و مذاکراتی که در ژنــو در جریان اســت، تاش میکنیم. ما گفتوگوها را تســهیل کردهایــم و به برقــراری مذاکراتی کــه اکنون در

جریان اســت، ادامه خواهیم داد. این گفتوگوها در جریان است، امیدوارم به جهت درستی برود.

درباره توافق هســتهای و اجــرای تعهدات از ســوی ایالات متحده بــرای رفــع تحریمها ذیل برجام، باید منتظر ماند و دید. متأســفانه پیامهای متناقضی از ســوی واشــنگتن میبینیم که اغلب آنهــا هم منفــی هســتند، نمونه آن نیــز همین محدودیت برنامه لغو روادید که از سوی مجلس نمایندگان تصویب شد و سنا هم امروز آن را تأیید کــرد که از نظر ما با تعهــدات ایالات متحده ذیل برجام، همراستا نیست.

آنچه مهم است، این اســت که ایالات متحده باید این پیام را به مردم ایران ارسال کند که آماده اصاح رفتار و سیاســت خود در قبال ایران است. ایــن مصوبه کامــا بیمعنی اســت، چراکه هیچ ایرانی یا کسی که به ایران سفر کرده باشد، ارتباطی بــا تراژدیهایی که در پاریس یا ســن برناردینو یا جاهای دیگر رخ داد، ندارد. اما حالا آنها هســتند که هــدف )مصوبه کنگره( قــرار گرفتهاند. تصور میکنم که این مصوبه کسانی را که آن را تصویب کردند، کســانی که آن را تأیید کردند و کسانی که آن را اجــرا کنند، بیش از هر چیز بیاعتبار میکند. این پیامی بســیار بد به ایرانیها میفرســتد مبنی بر اینکه ایالات متحده به سیاســتهای خصمانه به هر شکل ممکن علیه ایران، عادت کرده است.

برای ما مهم نیســت که در نظام قانونی ایالات متحده چه اتفاقی میافتد. آنچه مهم اســت، این اســت که دولت ایالات متحــده، بهعنوان مرجع قوانین ملی در روابط بین دولتی، باید مســیر خود را در پیش بگیرد. تصور میکنم که راه چارههایی برای دولت آمریکا وجــود دارد که میتواند برای کاهش تبعات منفی ایــن مصوبه و منطبقکردن ایــالات متحده با برجام در دســتور کار قرار دهد. منتظر اقدام آنها هستیم.

برای ما مهم اســت اطمینــان یابیم که ایالات متحــده و اروپــا، بهخصوص ایــالات متحده، به تعهداتــش ذیل توافق، پایبنــد میماند. به همین خاطر هم هســت که این هیئت نظــارت در ایران وجود دارد، تا از پایبنــدی ایالات متحده اطمینان حاصل کند.

مــا ســعی کردهایــم در مقابــل برخــی موضعگیریهایی که صورت گرفته، خویشتنداری نشان دهیم. ما تاش کردهایم با دوستان ترک خود درباره موضعگیریهایشــان درباره عراق صحبت کنیــم. ما اعتقاد داریم که تمرکــز باید بر مبارزه با داعش و دیگر ســازمانهای تروریستی در سوریه و عراق باشــد، نه بــر تاش بــرای منحرفکردن توجهات از مسئله اصلی، که همان افراطگرایی و تروریسم در منطقه است.

امیدواریــم تحولات منطقه چــه در ارتباط با رابطه بین ترکیه و روسیه و چه در ارتباط با روابط میان ترکیه و عراق، مهار شود. تصور نمیکنیم که بیش از این تنشــی رخ دهد، چراکه هرگونه تنش بین بازیگران منطقهای مســتقیما به نفع داعش خواهد بود.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.