برجام زير ذرهبين

Shargh - - سیاست -

«بررسی وضعیت برجام» عنوان نشستی است که در دانشــکده حقوق و علوم سیاســی دانشگاه تهران برگزار شد. در این نشست ابراهیم متقی، ناصر هادیان، یوســف مولایی و فؤاد ایــزدی درباره وضعیت برجام سخنرانی کردند.

یوسف مولایی، استاد دانشگاه تهران و حقوقدان، اولین سخنران این نشســت است؛ او با بیان اینکه در چارچوب ساختار موجود جامعه بینالملل میتوانیم با مســائل از دو طریق مســالمتآمیز یا بــا تکیه بر قدرت نظامی اقدام کنیم، گفت: «قدرتهای بزرگ با اســتفاده از خلأ قوانین بینالمللی بهراحتی از قدرت نظامی خود برای پیشبرد اهدافشان استفاده میکنند و حقوق بینالملل هرگز پاســخگوی درخواستهای حقطلبانه کشــورهای جهان ســوم نبوده اســت». مولایی بــا بیان اینکه اقدام متقابل یکی از روشهای برخورد در حقوق بینالملل اســت، گفــت: «در این چارچــوب پیشبینــی میشــود که ناقــض حقوق بینالملــل را وادار کنیم تا رفتــارش را تصحیح کند، اما همین کار هم بدون داشتن قدرتی که به آن معنا دهد، عملی نیســت». این اســتاد دانشــگاه با اشاره به تحریمهــای جدید آمریکا علیه ایــران گفت: «ما میتوانیم در مقابل تحریمهای آنها، تمامی کشورها، شرکتها و افرادی را که با آمریکا کار میکنند تحریم کنیم و مانع از ورود آنها به ایران شویم، اما اگر امکان مادی این کار را نداشته باشــیم بهلحاظ اقتصادی و نظامی نمیتوانیم اقدام مناســبی داشته باشیم». او گفته خــود را چنین ادامه میدهد: «آمریکا بهراحتی میتواند بهعنوان یک ابرقــدرت برجام را نقض کند، اما اینکه یک کمیسیون در اینجا پیشبینی میکند که ظرفیت بینالمللی آمریکا را در آنواحد محدود کند، یک نقطه قوت اســت. درحالیکه آمریکا میتواند با اراده خود بهراحتی از برجام خارج شــود». به گفته مولایی، باید برجام را سندی بدانیم که جامعه جهانی طرف آن اســت و نباید صرفــا آن را به توافقی میان ایــران و آمریکا خلاصــه کنیم. ناصر هادیان، اســتاد علوم سیاســی و روابط بینالملل دانشگاه تهران، در این نشســت با اشــاره به تصویب تحریمهای جدید غیرهستهای آمریکا در چارچوب قانون تحریمی ایران، روسیه و کرهشمالی گفت: «من نقض صریح برجام را در قانــون جدید ندیدم، بهجز در مواردی که برجام از کشورها خواسته است سرمایهگذاری با ایران را تشویق کننــد و این قانون این موارد را زیر ســؤال میبرد». او با طرح این ســؤال که بیایید فرض کنیم آمریکاییها چهارمــاه دیگر بهکلی برجــام را نقض کنند، آنوقت چه باید کرد؟ گفت: «ما دو رویکرد در پیش رو داریم؛ اول آنکه بهخاطر نقض روح برجام در موضعگیریها، یادداشــتها و ســخنرانیها انتقاد و اعتراض کنیم و ســروصدا راه بیندازیم، اما اگر آمریکا بخواهد فراتر از آنچه امروز دیده میشــود، برجام را نقض کند، چهار گزینــه پیشرو داریم؛ اول اینکه عکسالعمل نشــان دهیم؛ یعنی آنچه آنها کردهاند، ما در مقابل به همان نسبت انجام دهیم. دوم آنکه شاید آمریکا نمیخواهد برجام را اجرا کند، اما ســایرین بر تعهدات خود پایبند هســتند و در مقابل ما میگوییم آنچه تا امروز انجام دادهایم همان است و دیگر بیشتر از این تعهداتمان را ادامه نمیدهیم. سوم در تعهدات خود کاهش ایجاد میکنیم. چهارم اینکه بیشــتر از آنکــه تاکنون انجام دادهایم تعهداتی را برای نشاندادن حسننیت خود به دنیا البته با ملاحظات امنیتی انجام میدهیم». او در رابطه با تحریمهایی که در یک سالونیم گذشته درباره ایران به فهرست تحریمها اضافه شده است، گفت: «با توافق هستهای دعوا تمام نمیشود و هرکس اینگونه فکر میکرده، سادهانگاری اســت که یک ابرقدرت را شما به چالش بکشید و آنهم ساکت بنشیند و همان زمان گفتم بعد از توافق تازه آنها شروع میکنند». به گفته هادیان، برجام توافقی سیاســی است و هروقت هر یک از طرفها بخواهد میتواند از آن کنار بکشد. تا وقتی هر یک از طرفها نفعش در اجرای برجام باشد، آن را اجرا میکند.

ابراهیم متقی، اســتاد دانشــگاه تهران، در جمع دانشــجویان در دانشــکده حقوق و علوم سیاســی دانشــگاه تهران بــا بیان اینکه حتــی حامیان برجام برای نهاییشــدن این توافق خطوط قرمزی را مدنظر داشتند که متأســفانه در متن آن محقق نشد، گفت: «آنها معتقد بودند نســل دوم ســانتریفیوژها را باید حفظ کرد و فردو نیز باید حفظ شود، اما نشد». متقی گفت: «امروز برجام بیشــتر خودش را نشان میدهد که یک توافق بیخاصیت برای امنیت نظام جمهوری اســلامی ایران و یک نتیجه پرمعنا برای آمریکاست. بیخاصیــت اســت، چراکه در مقابــل نقض برجام از ســوی آمریکا تقریبــا هیچکاری نمیتــوان کرد و نقض متقابل برجام از ســوی ایران اساسا امکانپذیر نیســت». او تأکید کرد: «هرگاه موازنه در یک تعامل تغییر کند، امکان شکلگیری منازعه به وجود میآید. ازاینرو وقتی در برجام توازن حفظ نشده باشد، اعلام تحریم و «دیپلماســی اجبار» را در روند اجرای برجام شــاهد خواهیم بود». بهگفته متقــی، ایران امروز در وضعیت «ســندرم قورباغه» قرار گرفته اســت. این ســندرم به این معناست که در برابر یک واقعه لخت شــده و قابلیتها را برای اقدام جهشــی و کنشی از دســت میدهیم و شاهد فشــار بیشتر از سوی طرف مقابل؛ یعنی آمریکا خواهیم بود. برجام بدترین توافق بهلحاظ راهبردی برای ایران است. فؤاد ایزدی، دیگر سخنران مراســم، به تحریمهای جدید آمریکا علیه ایران اشــاره میکند و میگوید: «با ایــن قانون آینده برجام روی هواست».

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.