مرور برخی عملیاتهای سری سازمان سیا

Shargh - - جهان -

کشف و بحث درباره عملیاتهای پنهانی دولتها و نیروهــای اطلاعاتی همواره یکــی از جذابترینها بوده و آژانس اطلاعات مرکزی آمریکا، ســیا، بیش از هر ســازمان دیگری درگیر چنیــن عملیاتهایی بوده است. ناآرامیهای سیاسی و جنگ بستر مناسبی برای عملیاتهای پنهانی این ســازمان است؛ سازمانی که تاکنون با بهکاربردن تاکتیکهای مختلف پروژههایی سیاســی را بهنفع دولتهای آمریکا پیش برده که در بیشتر موارد تاریخ دیگر کشورها را تغییر داده است. در زیر تعدادی از این عملیاتهای سری را مرور میکنیم.

کودتای سیا در گواتمالا

پیبیساکســس نام رمز کودتــای تحت حمایت سازمان سیا بود علیه حکومت منتخب جاکوبو آربنز، رئیسجمهــور گواتمــالا در ســال 1954. آربنز که در سال 1950 انتخاب شــده بود، مصرانه بهدنبال ایجاد اصلاحاتی در کشورش بود و با پسدادن بخش زیادی از زمینهــای دولتی به شــهروندان در راه خودکفایی این کشور گام برداشــت. از آنجا که بیشتر این زمینها متعلق به شرکت میوه متحد بود و این شرکت با دولت آیزنهاور و بهویژه ســازمان سیا در آمریکا روابط بسیار نزدیکی داشت، دولت آمریکا عدم اتکای شرکتهای گواتمالایــی به ایــالات متحده و متحدانــش را تاب نیاورد و در ســال 1954 عملیات ســازمان ســیا برای ســرنگونکردن رئیسجمهوری وقت این کشور آغاز شد. 480 سرباز مزدور که از سوی سازمان سیا آموزش دیده بودند، با اســتفاده از زور گواتمالا را از چنگ آربنز درآوردند. دخالت ســازمان سیا تا وقتی 200 هزار نفر کشته نشــدند، خاتمه نیافت و پس از آن کمپانیهای آمریکایی باز مشغول تجارت سودآور خود شدند.

عملیاتمانگوس

پس از شکســت حمله آمریکا در خلیج خوکها در کوبا، در ســال 1961، وجهه عمومی ســازمان سیا خدشــهدار شــده بود. کنــدی رئیسجمهوری وقت ایالاتمتحده برای مقابله با کوبــا به برادرش رابرت رجوع کــرد که در آن زمان از معدود افراد معتمدش بود و پس از آن مقدمات عملیات مانگوس چیده شد. عملیات مانگوس از ســوی وزارت دفاع و با همکاری سازمان ســیا آغاز شــد. رابرت کندی که هدایت این عملیات را برعهده داشــت، در اولین جلســه خود با تیمش گفت کشــتن کاســترو اولویــت اصلی دولت ایــالات متحده اســت و بقیــه چیزها ثانویه اســت. ســازمان ســیا دهها روش هولناک تروریستی را برای کشتن کاسترو در نظر گرفت، از مسمومکردن خودکار او تا کارگذاشتن بمب در یکی از سیگارهایش. اما همه اینها به شکست انجامید.

واکسیناسیونجعلی

حملــه ماه مــی ســال 2011 که به کشتهشــدن اســامهبنلادن رهبــر القاعده منجر شــد، فــارغ از جنایتهای او برای مردم پاکستان عواقب بیشماری به همراه داشت. سازمان سیا پزشکان معتبر پاکستانی را برای انجام واکسیناســیون جعلی در شــهر بسیج کــرد و در این رونــد نمونه خون کــودکان منطقه را جمعآوری کــرد تا ببینــد بچههای بــنلادن در این منطقه هســتند یا نه. پزشــکان اول از مناطق فقیرتر شــروع کردند و یک ماه بعد بــه منطقه اطراف خانه بنلادن رسیدند. پس از ثابتشدن این عملیات، دولت پاکستان پزشکانی را که در آن شرکت کردند، به اتهام خیانت محکوم و روانه زنــدان کرد. علاوه بر این، این عملیات آسیبهای جبرانناپذیری به سازمانهایی که واکسیناسیون قانونی انجام میدهند، وارد کرد.

مجاهدین

در ســال 1978 افغاستان وارد جنگی داخلی شد و حزب دموکراتیک خلق کنترل این کشــور را برعهده گرفت. وقتی شورشــیان ضد کمونیست در این کشور علیه حــزب دموکراتیک خلــق وارد کارزار شــدند، اتحاد جماهیر شــوروی به این کشور حمله کرد تا از دولت کمونیســت افغانســتان دفاع کند. پس از آن ســازمان سیا اردوگاههایی را برای آموزش شورشیانی کــه به مجاهدین معروف شــدند، بــه راه انداخت و تاکتیکهای لازم بــرای مبارزه با شــوروی را به آنها آموزش و ســلاحهای پیشــرفتهای نیز در اختیار آنها قرار داد. اتحاد شوروی تقریبا تا زمانی فروپاشی خود در افغانســتان حضور داشــت اما میراث مجاهدین همچنان در افغانســتان زنده است. ســازمان سیا با آموزش مجاهدیــن درواقع تروریســتهای ماهری را تربیــت کرد که به ســتون اصلی القاعــده و دیگر گروههای تروریستی منطقه بدل شدند.

عملیاتماکینگبرد

ایــن عملیــات بزرگترین برنامه ســازمان ســیا بــرای هدایت رســانههای خبری بود کــه در ابتدای دهــه 50 آغاز شــد. ایــن عملیات حــاوی رویکردی دوجانبــه در برخورد با رســانهها بــود: از یک طرف روزنامهنگاران بهطور معمول از ســوی سازمان سیا اســتخدام میشــدند تا اطلاعاتی جمعآوری کنند یا برخــی رویدادهای خاص را بهنحــوی گزارش دهند که مطلوب آمریکاســت. از ســوی دیگر این سازمان جاســوسهایی در رسانهها داشــت که در ازای پول، تبلیغاتــی را به افکار عمومی آمریــکا میخوراندند. این برنامه بیشــتر با این هدف بــود که افکار عمومی آمریکا را متقاعد کند که کمونیسم فوقالعاده ترسناک است. سازمان سیا حتی برای حذف برخی رویدادهای خارجــی از روزنامههــا و شــبکههای تلویزیونی به روزنامهنگاران و مدیران رســانهها پول میپرداخت و رویدادهایی مثل کودتای آمریکا در گواتمالا هم یکی از همین موارد است که در آن زمان از سوی رسانههای آمریکایی چندان مورد بحث قرار نگرفت.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.