قابهای بينقاب

نحوه برخورد نمایندگان با موگرینی واکنش گسترده منفي برانگیخت

Shargh - - سیاست - از نوع خارجی آن. دلیل اعتراض محبینیا

محمدحســن نجمی: یک نفر روی میز نشسته است و ســعی در «ســلفی»گرفتن دارد؛ تعــداد دیگری هم گوشیبهدســت ایســتادهاند و ســعی دارند از میهمان ویژه مراســم عکس بگیرنــد؛ نهایتا یک نفر گوشــیاش را به معاون وزیر خارجه میرساند تا از جمــع آنها بهعلاوه میهمان ویژه عکس بگیرد. اینها اتفاقاتی اســت که ۱4 مرداد در پایان مراسم تحلیف رئیسجمهوری ایران در مجلس شــورای اســلامی رخ داد؛ نمایندگانــی که ســعی داشــتند با «فدریکا موگرینی»، مسئول سیاســت خارجی اتحادیه اروپا، عکس یــادگاری بگیرند. این رخدادها باعث شــد تا حاشــیههای مراســم تحلیف بیش از متن آن مورد توجه قرار بگیرند و بالاتر از آن، نمایندهای که سعی در گرفتن سلفی داشت بدون توجیه کارش، از مردم عذرخواهی کــرد. «فرجالله رجبــی»، نماینده مردم شیراز در مجلس شورای اسلامی، در ساعتی پس از سلفی پرسروصدا در مجلس، در کانال تلگرامیاش متنــی با تیتــر «توضیــح و اعتذار»، منتشــر کرد؛ در ایــن متن آمده: «ابوعلی ســینا میگویــد: «اگر برای یــک کار غلط هزار دلیل بیاوری میشــود هزارویک غلط». پس از انتشــار عکــس اینجانب که البته در جوی غیررســمی و پس از پایان مراســم تحلیف در فضای عمومی منتشــر شد، اگرچه نمایندگان حاضر در محل از ســر مطایبه مشغول گرفتن عکس بودند ولــی بههرحــال اینجانــب وظیفه خــود میدانم از آنچــه خاطــر مــردم عزیــز را مکدر میســازد و ناقضشــان نمایندگی مردم است عمیقا ابراز تأسف و عذرخواهی کنــم. امیدوارم مردم عزیــز و بهویژه همشــهریان گرانقدرم اعتذار اینجانب از این غفلت را بپذیرند و عفو کنند».

ماجرای سلفی با موگرینی واکاوی شود

پروانــه سلحشــوری، رئیــس فراکســیون زنان مجلــس، نیــز در همین زمینــه به «شــرق» گفته: «راســتش را بخواهید، تحلیل عکسهای اینچنینی کار سادهای نیست، شاید ما نمایندگان هنوز برایمان جا نیفتاده که هر کنش ما ضبط رسانهای میشود و اینکه باید بیش از پیــش مراقب حرکات و رفتارمان باشیم. خب این عکس بالطبع دیروز برای من عکس قابلتأملی بود و حالا به نظر میرسد یکی از کارهایی کــه میتوانیم انجام دهیم این اســت که بگوییم در روند توســعه این هم میگذرد و برای ما درسهای تازهای خواهد داشــت. آنچه اتفاق افتاده که شــاید کمی دور از انصاف باشــد این اســت که متأســفانه بهجــای واکاوی درســت این کار بحــث انتقامهای جناحی پیش آمده که بهتر اســت بیشــتر از این به این عکس پرداخته نشــود». موضــوع عکسگرفتن نماینــدگان از موگرینــی یا با موگرینــی واکنشهای رســمی و غیررســمی زیادی را در پی داشــت؛ اما شــاید اگر روز دیگری غیر از تحلیف این اتفاقات رخ میداد؛ مانند شنبهشــب جلوهگری نمیکرد. در این بین بســیاری بر ایــن عقیدهاند که شــأن مجلس در این صحنهها حفظ نشــده و زیر ســؤال رفته است. چنانکه برخــی خواســتار دخالت هیئــت نظارت بر رفتــار نمایندگان هســتند. در واکنش به اتفاقات مربوط به عکسگرفتن برخی نمایندگان، سیدصادق خرازی، دیپلمات پیشین و کارشناس مسائل سیاسی، گفــت: «ایکاش مجلس یک واحد آموزش پروتکل رفتار و اخلاق جمعی برای نمایندگان محترم تدارک میدید که وجاهت نمایندگان محترم دستمایه نقد قرار نمیگرفت». آنطور که «ایرنا» نوشته، او افزوده که «اگرچه باید از خداوند متعال خواست تا در برابر نقــد منصفانه همه آحاد مســئولان و مردم، فروتن و متواضع باشــند و ســپاس از منتقدان باشــرف را سرلوحه زندگی خود قرار دهند.» حسامالدین آشنا، مشــاور فرهنگی رئیسجمهور، هــم در توییتر خود با اشــاره به ســلفی جنجالی نمایندگان با موگرینی نوشــت: «مشکل سیاســی نیســت، فرهنگی است. ایکاش بــا تکتک نمایندگان محتــرم حاضر در آن تصویر سلفی، مصاحبهای عمیق گرفته شود.»

پیشــنهاد برپایــی نشســت بررســی «ســلفی با موگرینی»

«محمــد فاضلــی»، معــاون پژوهشــی مرکــز

بررســیهای اســتراتژیک، پیشــنهاد داده تا انجمن جامعهشناسی و علوم سیاســی نشستی با موضوع ســلفی با موگرینی برگزار کــرده و در آن نمایندگان مجلــس و کارشناســان بــه گفتوگــو بپردازند. او در یادداشــتی نوشــته: «فراتــر از نســبتدادن این مواجهــه غیرمتعــارف و تمایل به ســلفیگرفتن و عکس یادگاری با خانم موگرینی که بعید اســت در پروتکلهای دیپلماتیک تعریف شــده باشد؛ جا دارد بپرسیم: چه عاملهای ســاختاریای باعث شدهاند چنیــن وضعیتی پدید آید؟ پاســخ میتواند در قالب چند سؤال بررسی شود:

*آیا زنبودن فدریکا موگرینی بر این مواجهه مؤثر بوده است؟

*آیا این واقعیت که موگرینی مهمترین شخصیت حاضــر در مراســم تحلیــف بــود )تا آنجــا که من شخصیتهای حاضر را بررسی کردم( تأثیری بر این مواجهه داشته است؟

*آیــا بیاطلاعــی نماینــدگان و آموزشندیــدن پروتکلهــا و عرفهای دیپلماتیــک، بیتجربگی در روابــط حوزه سیاســت خارجی و احســاس نقصان جدی در ارتباطات خارجی، تأثیری بر پیدایش صحنه داشته است؟

رفتارهای خارج از عرف

البتــه رفتارهــای دور از شــئونات نمایندگی در مجالس بســیاری از کشورها ســابقهدار است؛ چه در محیط مجلس و چه بیــرون از آن. همین هفته پیش بود که «حمدالله کریمــی»، نماینده «بیجار»،

در فرودگاه مهرآباد با یک مأمور راهنمایی و رانندگی درگیر شــد و بینی مأمور مذکــور در جریان درگیری شکســت. مورد دیگر درگیری برخــی نمایندگان با علی مطهری حین نطقشــان دربــاره حصر بود که تنش لفظی به تنش فیزیکی کشــیده شــد. از دیگر رفتارهای دور از شــأن نمایندگی میتوان به تهدید «علیاکبر صالحی» رئیس ســازمان انرژی اتمی در جریان تصویب کلیات برجام در مجلس اشاره کرد. هنگام سخنرانی صالحی برخی نمایندگان سروصدا میکردنــد. همزمان عدهای هم به ســمت تریبون هجوم بردند که البته نــاکام ماندند. اما اوج قضیه زمانی بود که صالحی پشت تریبون از تهدیدشدنش به مرگ ســخن گفت: «امروز برخی دوستان با قسم جلالــه به من گفتند روی تو ســیمان میریزیم و تو را دفن میکنیم و در تلویزیــون نیز برای من آرزوی مــرگ کردند». پس از آن بود که اعلام شــد نماینده تهدیدکننده «روحالله حســینیان» بوده است. اما از دیگــر اقدامات دور از شــأن نمایندگــی میتوان به ضربوشــتم خبرنگار روزنامه ایران به وســیله نادر قاضیپور نماینده ارومیه اشــاره کرد؛ ضربوشتمی که از ســوی قاضیپور در پاســخ به سؤال خبرنگار صــورت گرفــت؛ آن هــم در راهروهــای مجلس. البته نبایــد از یاد برد که رفتارهــای خارج از عرف، تنهــا در مجلس ایــران رخ نمیدهد؛ هرازگاهی در مجالس کشــورهای خارجی هم دعوا و کتککاری رخ میدهــد کــه اتفاقا از رخدادهــای مورد علاقه بخشهای خبری صداوســیما نیز هست؛ البته فقط

اما عکسهای آخر جلســه تنها حاشــیه مراسم تحلیف نبود. اعتراضهــای «جهانبخش محبینیا» نماینــده «شــاهین، دژ و میاندوآب» هــم از جمله حاشــیههای شــنبه بود. هنگامی که روحانی برای ادای ســوگند راهــی تریبون مجلس شــد، او نوای اعتراض ســر داد. محبینیا در توضیحاتی که «ایلنا» آن را منتشــر کرده، نوشــته: «از آنجایی که جلســه رسمی بود، نمایندگان حق تذکر و اخطار داشتند، اما مانیتور نماینــدگان قفل بود که با اعتراض اینجانب، این اجازه داده شــد متذکریــن و آنهایی که خواهان اخطار قانون اساسی بودند، ثبتنام کنند. اما کرامت و لطف هیئت رئیســه به پایان نرســیده، هنگ کرد و ایــن در حالی اســت که از این دســت معجزهها در جهان ســوم زیاد میبینیــم». او همچنیــن معتقد اســت «براســاس آییننامه داخلی مجلس شورای اسلامی در تمامی جلسات رسمی به جز ایام بررسی بودجه و برنامه رأی اعتماد و اســتضیاح، ســه نفر از نمایندگان باید ســخنرانی داشــته باشند و دو نفر هــم میتوانند نطق اضطراری ارائــه کنند، این حق نمایندگان هم ســخاوتمندانه از طرف هیئت رئیسه به باد فنا سپرده شد. شــاید بعضیها به علت عدم اطلاعات کافــی، جنس این نشســت را از نوع دیگر بدانند و به طریقی، آخر بخوانند. اما مستحضر باشید ما در قانون جلسهای به نام پروتکل نداریم که قانون در دریای تشریفات غرق شود. جلسه نشست رسمی ۱4 مرداد مجلس شــورای اســلامی دستور داشت و قانون اساســی هم در تشــکیل جلسه برای انجام تحلیف تأکید دارد .»

نقدهای آقای نماینده به صحت تحلیف

او در ادامــه از ســخنرانی رئیسجمهــوری و بهخصــوص رئیس قــوه قضائیه در مراســم انتقاد کرده و نوشــته: «اصل ۱2۱ قانون اساســی میگوید، صراحــت دارد و با کنایه هم به جایی دیگر اشــاره ندارد. در این اصل قانون، غماضی نیســت و گرفتار کرشمه هم نشــده اســت و میگوید رئیسجمهور «با حضور» نــه «در حضور» رئیس قــوه قضائیه و اعضای شــورای نگهبان ســوگند زیر را میخواند و امضا میکنــد». او ادامه داد: «در قانون اساســی و آییننامــه داخلی مجلس برای افاضــه رئیس قوه قضائیــه و حتــی رئیسجمهور در مراســم تحلیف جوازی داده نشده اســت تا هیبت و شاکله تحلیف که یک مراســم نمادین جهت انجام به تعهدات بین ملت و رئیسجمهور بــا حضور نمایندگان مجلس، رئیس قوه قضائیه و اعضای شــورای نگهبان است، حفظ شــود. اما در این اواخر صحبت آقایان هم یک موضوع مداخلهگرایانه اســت. آقای رئیسجمهور در رأی اعتماد، استیضاح، طرحها و لوایح میتوانند صحبت کنند و برای رئیس قوه قضائیه هم نه در این حد، بلکه مواردی در آییننامه پیشبینی شده است و ما فکر میکنیم با صحبت زیاد، جامعه را میتوان ســاخت، اشــتغال را حل کرد و بــرای بحرانهای اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی چارهای اندیشید. اما هیهات همه این گرفتاریها در این است که قانون را رعایت نمیکنیم».

شبهه درباره حضور اعضای شورای نگهبان

از دیگــر حواشــی عصــر شــنبه اظهــارات «غلامحســین الهــام» از اعضای ســابق شــورای نگهبان و ســخنگوی دولت احمدینژاد بود. او در مطلبی مراســم تحلیف رئیسجمهور را مخدوش دانســت؛ چراکه همه فقهای شــورای نگهبان در مراسم حاضر نبودند.

این شبهه «الهام» با واکنش نجاتالله ابراهیمیان عضو حقوقدان شــورای نگهبان مواجه شــد؛ او به «عصر ایران» گفت «در قانون اساســی تصریح شده که تحلیف با حضور اکثریت اعضای شورای نگهبان برگزار شود، اکثریت هم بودند البته نکتهای که قابل توجه اســت؛ قانون مربوطه اعضا را مشخص نکرده که حقوقدان باشــند یا فقیه و با حضور هشــت نفر از اعضای شــورای نگهبان مراسم تحلیف وجاهت قانونی لازم را داشته است.»

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.