عیار صفر

Shargh - - اقتصاد -

ایجــاد اعتبار برای پول ملی هم یکی از دلایل حــذف صفر عنــوان میشــود کــه در ادامه به نادرستبودن این ادعا پرداخته میشود. بنابراین با توجه به مراتب یادشــده و مطلبهایی که در این نوشــتار به آن پرداخته میشود، اجرای طرح حذف صفر از پول کشــور نهتنها منطقی به نظر نمیرســد، بلکه خطرهای فراوان در پی خواهد داشت.

شرایط و پیامدهای اصلی موضوع در کشور، در چند ادعای عمده درخور توجه است:

1( آسانشــدن مبادلهها: با توجه به نرخ کالاها و خدمــات، بهویــژه در بخش خریدهــای روزانه خانوارهــا، در پی حذف صفرهــا مجبور به ایجاد اجزای پولی یا تعبیه سیســتم اعشــار در سیستم پولــی خواهیم بــود که ایــن مورد خــود باعث سختشــدن بیهــوده مبادلهها و ثبــت و ضبط اطلاعات پولی میشود.

از طرفــی درحالحاضــر بــا چاپ و انتشــار اســکناسهای درشت، در هیچ معامله متعارفی، شــاهد تبادل حجم قابل توجه و دســتوپاگیری از اســکناسها نیســتیم. حتی در همین شــرایط، در بســیاری از خریدهــای روزانــه، کمبود برخی از قطعههای خرد اســکناس بهخوبی احســاس میشود که خود نشــاندهنده این موضوع است که حــذف صفرها در ایــن شــرایط، مبادلهها را سختتر هم خواهد کرد. در سطح مبادلات کلان هم، با توجه به کاربردنداشتن اسکناس، این بحث زیاد درخــور توجــه نخواهد بود امــا در صورت حذف صفرها، در نگهداری آمار و اطلاعات پولی، هم نیاز به تعبیه سیســتم اعشــار و مشکلات آن خودنمایی خواهد کرد.

2( مهــار تورم: از آنجــا که پس از حــذف صفر، قیمتهــا و قــدرت خرید بــه یک نســبت تغییر میکنــد، هیچ رابطــه منطقی بین مهــار تورم و حذف صفرها وجــود ندارد، زیرا کوچکترشــدن عددی قیمتها، به معنای ارزانشدن و مهار تورم نیست، اما مهار تورم یک پیشنیاز اصلی برای این اقدام است.

به جــز آنهایی که به دلیل دستوپاگیرشــدن حجم اســکناس در مبادلات، اقدام به حذف صفر از پول ملــی کردهاند، دیگر کشــورها پیش از آن شــاخصهای اقتصادی خود ازجملــه نرخ تورم را به اندازه مطلوب رســاندهاند. اجرای این برنامه پیش از مهار تورم، مســتلزم تکرار آن در سالهای آینــده خواهد بود. حتــی این اقــدام میتواند تا اندازهای تورمزا نیز باشد.

3( اعتبــار پول ملــی: اعتبــار پول کشــورها به کمتعدادبــودن صفرهــای آن نیســت، بلکه به ثبــات ارزش آن اســت. اگر اینگونه بــود ژاپن از ســالها پیش دو صفر از پول ملی حذف میکرد. در صورتیکه پول این کشــور یکــی از معتبرترین پولهای دنیا به شــمار میرود. از طرفی اقدام به حذف صفر، با تداعی وضعیت کشــورهای فقیر، حتــی ممکن اســت موجب متزلــزل جلوهکردن وضعیت پولی کشــور شــده و به اعتبار آن آسیب برساند.

4( کاهش هزینهها: با توجه به سرانه اسکناس در کشور و لزوم تعویض آنها، آمار قطعات اسکناس موجــود در ایران و هزینه ارزی چــاپ پول، مبلغ قابل ملاحظهای فقط برای چاپ اسکناس، هزینه ارزی خواهیم داشــت. به این مبلــغ هزینههای: طراحــی، اداری تشــکیلاتی، تغییر سیســتمهای نرمافزاری و هزینههای زمان ناشی از دوبارهکاری را باید اضافه کرد که برای هیچ صورت میگیرد.

شاید تصور شود با حذف صفر، سرانه اسکناس در کشــور پایین آمده و درنتیجه هزینههای بعدی چــاپ، کاهــش مییابد، امــا با توجه به ســطح قیمتهــا و نرخهــا، فقط نقشــه پولهــا یا عدد روی پولها عوض خواهد شــد و به همان اندازه به حجم فیزیکی پول جدید نیاز خواهیم داشــت. کاهش هزینههای چاپ پول باید با فرهنگســازی و گسترش مبادله بدون اسکناس انجام شود.

همچنین این موضوع انــرژی فراوانی از همه قشــرهای مردم از عامه تا کارشناسان، حسابداران و... بیهوده میگیرد که موجب افت کارایی نیروی انسانی کشور میشود.

به یــاد بیاوریم برخی مردم کــه حتی با تغییر سالانه ســاعت، برای مدتی سردرگم میشوند، در معرض سوءاســتفاده، اضطراب و چالش بیهوده قرار خواهند گرفت.

ســخن پایانی اینکــه آنچه مســئولان محترم در این حوزه باید به آن نگاه ویژه داشــته باشــند، گمان بــه نفــوذ احتمالــی برخــی گرایشهای ســودجویانه در ایــن تصمیمگیریهاســت که با بهرهگیری از رانتهــا، انگیزههای ثروتاندوزی و سایر هدفهای کناری، برای توجیه و اقناع مراجع تصمیمگیری، نهایــت تلاش را به خرج میدهند. جای تعجب اســت با آنکــه در دولتهای نهم و دهم، صحبــت از حذف چهار صفــر از پول ملی بوده است، اکنون با یک توجیه نامناسب دیگر، به حذف یک صفر اکتفا شــده اســت! بنابراین گاهی این ظن ایجاد میشود که ارادهای در بخشهایی از ساختار مشاوره یا مدیریت کشور وجود دارد که عواقــب تغییر در پول ملی )اعم از خوب یا بد( را چندان مهم تلقی نمیکند، بلکه صرفا اجرای این برنامه را هدفگذاری کرده است. *کارشناس رسمی دادگستری و حسابدار رسمی

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.